Hlakkar í Rússum yfir ásælni Trumps

Rúss­ar taka enga af­stöðu gegn til­raun­um Banda­ríkj­anna til að taka yf­ir Græn­land. Pútín hef­ur eggj­að Trump áfram.

Hlakkar í Rússum yfir ásælni Trumps
Sposkur Pútín Vladimir Pútín og Donald Trump hittust með táknrænum hætti í Alaska, sem Bandaríkin keyptu af Rússum árið 1867. Nú vill Trump kaupa Grænland - eða sigra það ellegar með hervaldi. Mynd: AFP

Á meðan Donald Trump forseti herðir sókn sína til að tryggja Bandaríkjunum yfirráð yfir Grænlandi, fagna Rússar ringulreiðinni en halda eigin afstöðu til bandarískra yfirráða yfir eyjunni óljósri.

Evrópuríki hafa varað við því að hvers kyns tilraun Bandaríkjanna til að ná yfirráðum yfir Grænlandi myndi kljúfa NATO, bandalag yfir Atlantshafið sem Rússar hafa lengi litið á sem öryggisógn.

En stjórnvöld í Kreml hafa einnig lýst yfir áhyggjum af því að Vesturlönd auki hernaðarumsvif sín á norðurslóðum, svæði þar sem þeir hafa eigin metnað og sem þeir telja hernaðarlega mikilvægt.

Segja ástandið „óvenjulegt“

Vladimír Pútín, forseti Rússlands, hefur ekki tjáð sig opinberlega um deiluna á þessu ári, en talsmaður hans og utanríkisráðherra hafa kallað ástandið „óvenjulegt“ og neitað því að þeir hafi í hyggju að ná yfirráðum yfir Grænlandi sjálfir.

Dmitry Peskov, talsmaður Kremlar, sagði í gær að Trump myndi „fara á spjöld sögunnar“ ef hann næði yfirráðum yfir eyjunni, en neitaði að tjá sig um hvort það væri „gott eða slæmt“.

Trump segir að bandarísk yfirráð yfir Grænlandi séu mikilvæg fyrir þjóðaröryggi lands síns, þrátt fyrir að Bandaríkin hafi fulla heimild til hernaðaruppbyggingar þar út frá varnarsamningi við Danmörku.

Hann og aðstoðarmenn hans hafa haldið því fram að Danmörk, sem einnig er aðili að NATO, gæti ekki varið Grænland ef Rússland eða Kína myndu einhvern tíma reyna að ráðast á landið.

Yfirráð Dana ekki „náttúruleg“

Grænland er undir flugleiðinni milli Bandaríkjanna og Rússlands, sem gerir það að mögulega mikilvægum stað fyrir loftvarnir.

Án þess að tjá sig um fullyrðingu Trumps sagði Sergei Lavrov, utanríkisráðherra Rússlands, á blaðamannafundi í dag: „Grænland er ekki náttúrulegur hluti af Danmörku, það er nýlenduyfirráð.“

Hann benti á yfirráð Frakklands yfir Mayotte og yfirráð Bretlands yfir Falklandseyjum – sem Lavrov kallaði „Malvinas-eyjar“, eins og Argentínumenn kalla þær – sem dæmi um að evrópsk stórveldi haldi yfirráðum yfir hernumdu landsvæði.

„Fylgjast náið með ástandinu“

Peskov sagði í síðustu viku að Rússar væru, „eins og allur heimurinn, að fylgjast náið með ástandinu.“

„Við göngum út frá því að Grænland sé landsvæði konungsríkisins Danmerkur,“ bætti hann við í ummælum á föstudag.

„Ástandið er óvenjulegt, ég myndi jafnvel segja einstakt, frá sjónarhóli alþjóðalaga,“ sagði Peskov og bætti við að Trump væri, „eins og hann hefur sjálfur sagt, ekki einhver sem setur alþjóðalög í forgang.“

Fjölmiðlar hliðhollir Rússum hafa á meðan fagnað deilunni.

Blaðið Moskovskiy Komsomolets sagði á sunnudag að það fylgdist með í gleði með því hvernig Evrópa væri í „algjörri upplausn“ vegna kreppunnar.

Þrátt fyrir að stjórn Pútíns hafi ekki sagt hvort hún myndi vera á móti því að Bandaríkin tækju yfirráð yfir landsvæðinu, hefur hún ítrekað varað NATO við því að senda hermenn og búnað til norðurslóða.

„Söguleg rót“, segir Pútín

Í síðustu viku sakaði rússneska sendiráðið í Belgíu – þar sem höfuðstöðvar NATO eru – bandalagið um að hefja „hraða hervæðingu norðursins“, eftir að nokkur Evrópuríki hófu könnunarleiðangur á Grænlandi að beiðni Dana.

Pútín hefur ekki tjáð sig opinberlega um málið síðan það komst aftur í brennidepil hjá ríkisstjórn Trumps á síðustu vikum.

Rússlandsforsetinn hafði í mars 2025 sagt að Trump hefði „alvarleg áform varðandi Grænland“ sem ættu sér „langa sögulega rót“, eftir að Bandaríkjaforseti hafði velt upp þörfinni fyrir bandarísk yfirráð yfir landsvæðinu.

Á þeim tíma sagði Pútín að málið „varðaði tvær ákveðnar þjóðir og kæmi okkur ekkert við“, en að Rússar hefðu „áhyggjur“ af því sem hann kallaði aukna umsvif NATO á norðurslóðum.

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Grænlandsmálið

Grænlendingar mótmæltu olíuleit Bandaríkjamanna
ErlentGrænlandsmálið

Græn­lend­ing­ar mót­mæltu olíu­leit Banda­ríkja­manna

„Okk­ur finnst okk­ur vera ógn­að,“ sagði Hans Brøn­lund, formað­ur bæj­ar­ráðs Ittoqqortoormiit, þeg­ar Græn­lend­ing­ar mót­mæltu fyr­ir­hug­aðri olíu­leit banda­rísks fyr­ir­tæk­is á aust­ur­strönd lands­ins. Fram­kvæmda­stjóri fyr­ir­tæk­is­ins seg­ir leyfi til að setja bún­að á svæð­ið kom­ið en auð­linda­ráð­herra Græn­lands seg­ir eng­ar leyf­is­veit­ing­ar hafa orð­ið.
Ferðaþjónusta á hjara veraldar:  Grænlendingar læra af mistökum Íslendinga
ErlentGrænlandsmálið

Ferða­þjón­usta á hjara ver­ald­ar: Græn­lend­ing­ar læra af mis­tök­um Ís­lend­inga

Græn­land vill að ferða­þjón­usta standi und­ir fjöru­tíu pró­sent­um af út­flutn­ings­tekj­um lands­ins ár­ið 2035. At­hygli al­þjóða­sam­fé­lags­ins hef­ur beinst að þess­ari stærstu eyju heims og sér­fræð­ing­ar segja Banda­ríkja­for­seta hafa auk­ið áhuga á land­inu líkt og eld­gos­ið við „Eyja­fjalla­jök­ul“ gerði hér. Heim­ild­in rýndi í þró­un ferða­þjón­ust­unn­ar á Græn­landi sem hef­ur lært af ávinn­ing­um og mis­tök­um ná­granna­rík­is­ins Ís­lands.
Ráðherrar á Grænlandi sniðgengu opnun ræðisskrifstofu Bandaríkjanna
ErlentGrænlandsmálið

Ráð­herr­ar á Græn­landi snið­gengu opn­un ræð­is­skrif­stofu Banda­ríkj­anna

Banda­rík­in opn­uðu í dag nýja ræð­is­skrif­stofu á Græn­landi í mið­bæ höf­uð­stað­ar­ins Nu­uk. Eng­ir af ráð­herr­um Græn­lands voru við­stadd­ir opn­un­ina og að­eins ör­fá­ir þing­menn. Blaða­mað­ur Heim­ild­ar­inn­ar fór á opn­un­ar­við­burð­inn sem fór fram í skugga áforma Don­alds Trumps Banda­ríkja­for­seta.

Mest lesið

Söfnuðu hundruðum milljóna frá nafnlausum aðilum fyrir menningarmiðstöð gyðinga á Íslandi
3
Innlent

Söfn­uðu hundruð­um millj­óna frá nafn­laus­um að­il­um fyr­ir menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga á Ís­landi

Rabbíni gyð­inga á Ís­landi virð­ist hafa safn­að 436 millj­ón­um króna frá nafn­laus­um styrkj­end­um til að kaupa og reka menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga við Hverf­is­götu í Reykja­vík. Fjár­fest­ir sem er á svört­um lista í Bretlandi vegna tengsla við Rúss­land klippti á borð­ann. Hann hef­ur styrkt upp­kaup á heim­il­um Palestínu­manna til að stækka byggð­ir gyð­inga.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Krefjast tæps milljarðs af félagi þingmanns
1
Stjórnmál

Krefjast tæps millj­arðs af fé­lagi þing­manns

Kröf­ur upp á 981 millj­ón eru und­ir í beiðni um nauð­ung­ar­sölu á lóð­um fé­lags­ins Rend­er Centi­um ehf. í Mos­fells­bæ. Berg­þór Óla­son, þing­mað­ur Mið­flokks­ins, og fað­ir hans eiga fé­lag­ið sem átti að byggja þjón­ustu­íbúð­ir fyr­ir aldr­aða á lóð­inni en hef­ur rift samn­ingn­um. Mál­ið varp­ar ljósi á bygg­ing­ar­verk­efni þing­manns­ins víða um land en hann seg­ist sína að­komu ekki tíma­freka.
„Ég elska þig á íslensku“ – endurreisnarmaður íslenskunnar
4
Menning

„Ég elska þig á ís­lensku“ – end­ur­reisn­ar­mað­ur ís­lensk­unn­ar

„Fá­ir ef nokkr­ir lista­menn hafi haft jafn mik­il áhrif á ís­lenska tungu í sam­tím­an­um og Bubbi Mort­hens,” seg­ir lærð­ur við­mæl­andi í grein þess­ari af til­efni sjö­tugsaf­mæl­is hans. Ann­ar seg­ir hann vera mik­il­væg­an end­ur­reisn­ar­mann ís­lensk­unn­ar. Þenn­an lista­mann þjóð­arsál­ar­inn­ar sem ýms­ir smætt­uðu þó í upp­hafi sök­um meintr­ar skrif­blindu.

Mest lesið í mánuðinum

Samherjabörnin greiddu lán foreldra sinna með eignarhlut í stærsta eiganda Samherja
2
Viðskipti

Sam­herja­börn­in greiddu lán for­eldra sinna með eign­ar­hlut í stærsta eig­anda Sam­herja

Lán­ið sem Þor­steinn Már Bald­vins­son og Helga Stein­unn Guð­munds­dótt­ir veittu börn­um sín­um til að kaupa nærri helm­ings hlut í Sam­herja af þeim hef­ur ver­ið gert upp. Börn­in, þau Bald­vin, for­stjóri Sam­herja, og Katla Þor­steins­börn eru nú orðn­ir með­eig­end­ur for­eldra sinna í fé­lög­un­um sem lán­uðu þeim fyr­ir kaup­un­um. Sam­þykkt­ir fé­lags­ins tryggja þeim fast­ar arð­greiðsl­ur úr K&B á hverju ári.
Krefjast tæps milljarðs af félagi þingmanns
4
Stjórnmál

Krefjast tæps millj­arðs af fé­lagi þing­manns

Kröf­ur upp á 981 millj­ón eru und­ir í beiðni um nauð­ung­ar­sölu á lóð­um fé­lags­ins Rend­er Centi­um ehf. í Mos­fells­bæ. Berg­þór Óla­son, þing­mað­ur Mið­flokks­ins, og fað­ir hans eiga fé­lag­ið sem átti að byggja þjón­ustu­íbúð­ir fyr­ir aldr­aða á lóð­inni en hef­ur rift samn­ingn­um. Mál­ið varp­ar ljósi á bygg­ing­ar­verk­efni þing­manns­ins víða um land en hann seg­ist sína að­komu ekki tíma­freka.
Bjarni kominn með hlut í fjölskyldufyrirtækinu
5
ViðskiptiViðskipti Bjarna Benediktssonar

Bjarni kom­inn með hlut í fjöl­skyldu­fyr­ir­tæk­inu

Bjarni Bene­dikts­son er orð­inn hlut­hafi í Al­fa, fjöl­skyldu­fyr­ir­tæki Eng­ey­inga, sem er stærsti eig­andi Kynn­is­ferða og á hlut í fjölda skráðra fé­laga á mark­aði. Fé­lag­ið seldi Tékk­land bíla­skoð­un og Bjarni fær um 19 millj­ón­ir króna í arð. Bjarni hef­ur áð­ur sagst ekki koma að rekstri við­skipta­veld­is fjöl­skyld­unn­ar.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár