Hlakkar í Rússum yfir ásælni Trumps

Rúss­ar taka enga af­stöðu gegn til­raun­um Banda­ríkj­anna til að taka yf­ir Græn­land. Pútín hef­ur eggj­að Trump áfram.

Hlakkar í Rússum yfir ásælni Trumps
Sposkur Pútín Vladimir Pútín og Donald Trump hittust með táknrænum hætti í Alaska, sem Bandaríkin keyptu af Rússum árið 1867. Nú vill Trump kaupa Grænland - eða sigra það ellegar með hervaldi. Mynd: AFP

Á meðan Donald Trump forseti herðir sókn sína til að tryggja Bandaríkjunum yfirráð yfir Grænlandi, fagna Rússar ringulreiðinni en halda eigin afstöðu til bandarískra yfirráða yfir eyjunni óljósri.

Evrópuríki hafa varað við því að hvers kyns tilraun Bandaríkjanna til að ná yfirráðum yfir Grænlandi myndi kljúfa NATO, bandalag yfir Atlantshafið sem Rússar hafa lengi litið á sem öryggisógn.

En stjórnvöld í Kreml hafa einnig lýst yfir áhyggjum af því að Vesturlönd auki hernaðarumsvif sín á norðurslóðum, svæði þar sem þeir hafa eigin metnað og sem þeir telja hernaðarlega mikilvægt.

Segja ástandið „óvenjulegt“

Vladimír Pútín, forseti Rússlands, hefur ekki tjáð sig opinberlega um deiluna á þessu ári, en talsmaður hans og utanríkisráðherra hafa kallað ástandið „óvenjulegt“ og neitað því að þeir hafi í hyggju að ná yfirráðum yfir Grænlandi sjálfir.

Dmitry Peskov, talsmaður Kremlar, sagði í gær að Trump myndi „fara á spjöld sögunnar“ ef hann næði yfirráðum yfir eyjunni, en neitaði að tjá sig um hvort það væri „gott eða slæmt“.

Trump segir að bandarísk yfirráð yfir Grænlandi séu mikilvæg fyrir þjóðaröryggi lands síns, þrátt fyrir að Bandaríkin hafi fulla heimild til hernaðaruppbyggingar þar út frá varnarsamningi við Danmörku.

Hann og aðstoðarmenn hans hafa haldið því fram að Danmörk, sem einnig er aðili að NATO, gæti ekki varið Grænland ef Rússland eða Kína myndu einhvern tíma reyna að ráðast á landið.

Yfirráð Dana ekki „náttúruleg“

Grænland er undir flugleiðinni milli Bandaríkjanna og Rússlands, sem gerir það að mögulega mikilvægum stað fyrir loftvarnir.

Án þess að tjá sig um fullyrðingu Trumps sagði Sergei Lavrov, utanríkisráðherra Rússlands, á blaðamannafundi í dag: „Grænland er ekki náttúrulegur hluti af Danmörku, það er nýlenduyfirráð.“

Hann benti á yfirráð Frakklands yfir Mayotte og yfirráð Bretlands yfir Falklandseyjum – sem Lavrov kallaði „Malvinas-eyjar“, eins og Argentínumenn kalla þær – sem dæmi um að evrópsk stórveldi haldi yfirráðum yfir hernumdu landsvæði.

„Fylgjast náið með ástandinu“

Peskov sagði í síðustu viku að Rússar væru, „eins og allur heimurinn, að fylgjast náið með ástandinu.“

„Við göngum út frá því að Grænland sé landsvæði konungsríkisins Danmerkur,“ bætti hann við í ummælum á föstudag.

„Ástandið er óvenjulegt, ég myndi jafnvel segja einstakt, frá sjónarhóli alþjóðalaga,“ sagði Peskov og bætti við að Trump væri, „eins og hann hefur sjálfur sagt, ekki einhver sem setur alþjóðalög í forgang.“

Fjölmiðlar hliðhollir Rússum hafa á meðan fagnað deilunni.

Blaðið Moskovskiy Komsomolets sagði á sunnudag að það fylgdist með í gleði með því hvernig Evrópa væri í „algjörri upplausn“ vegna kreppunnar.

Þrátt fyrir að stjórn Pútíns hafi ekki sagt hvort hún myndi vera á móti því að Bandaríkin tækju yfirráð yfir landsvæðinu, hefur hún ítrekað varað NATO við því að senda hermenn og búnað til norðurslóða.

„Söguleg rót“, segir Pútín

Í síðustu viku sakaði rússneska sendiráðið í Belgíu – þar sem höfuðstöðvar NATO eru – bandalagið um að hefja „hraða hervæðingu norðursins“, eftir að nokkur Evrópuríki hófu könnunarleiðangur á Grænlandi að beiðni Dana.

Pútín hefur ekki tjáð sig opinberlega um málið síðan það komst aftur í brennidepil hjá ríkisstjórn Trumps á síðustu vikum.

Rússlandsforsetinn hafði í mars 2025 sagt að Trump hefði „alvarleg áform varðandi Grænland“ sem ættu sér „langa sögulega rót“, eftir að Bandaríkjaforseti hafði velt upp þörfinni fyrir bandarísk yfirráð yfir landsvæðinu.

Á þeim tíma sagði Pútín að málið „varðaði tvær ákveðnar þjóðir og kæmi okkur ekkert við“, en að Rússar hefðu „áhyggjur“ af því sem hann kallaði aukna umsvif NATO á norðurslóðum.

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Grænlandsmálið

Ráðherrar á Grænlandi sniðgengu opnun ræðisskrifstofu Bandaríkjanna
ErlentGrænlandsmálið

Ráð­herr­ar á Græn­landi snið­gengu opn­un ræð­is­skrif­stofu Banda­ríkj­anna

Banda­rík­in opn­uðu í dag nýja ræð­is­skrif­stofu á Græn­landi í mið­bæ höf­uð­stað­ar­ins Nu­uk. Eng­ir af ráð­herr­um Græn­lands voru við­stadd­ir opn­un­ina og að­eins ör­fá­ir þing­menn. Blaða­mað­ur Heim­ild­ar­inn­ar fór á opn­un­ar­við­burð­inn sem fór fram í skugga áforma Don­alds Trumps Banda­ríkja­for­seta.

Mest lesið

Milljarða fjárfestingar Guðbjargar sem ekki sjást í skýrslunni
1
Úttekt

Millj­arða fjár­fest­ing­ar Guð­bjarg­ar sem ekki sjást í skýrsl­unni

Við­skipta­veldi Guð­bjarg­ar Matth­ías­dótt­ur bygg­ir fyrst og fremst á hagn­aði í sjáv­ar­út­vegi. Frá því að hún sett­ist í stjórn Ís­fé­lags­ins hafa nærri 15 millj­arð­ar streymt úr Ís­fé­lag­inu í Vest­manna­eyj­um til Guð­bjarg­ar og fjöl­skyldu. Hvorki hún né fjár­fest­ing­ar henn­ar koma fram í skýrslu sem unn­in var að beiðni Al­þing­is um eign­ir, eig­end­ur og fjár­fest­ing­ar stærstu út­gerð­ar­fé­laga lands­ins.
Samfylkingin klofnar vegna brottfararstöðvar: Hvað annað átti að gera?
4
Stjórnmál

Sam­fylk­ing­in klofn­ar vegna brott­far­ar­stöðv­ar: Hvað ann­að átti að gera?

Þing­nefnd­in sem fjall­aði um ný­sam­þykkta brott­far­ar­stöð fékk ábend­ing­ar og hug­mynd­ir að minnst tíu öðr­um leið­um sem hægt væri að fara en að setja börn í lok­að úr­ræði í brott­far­ar­stöð. Sam­fylk­ing­in virð­ist klof­in í af­stöðu sinni til máls­ins þó að þingl­ið flokks­ins hafi hreykt sér af sam­þykkt lag­anna.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

Sáu sárin sem hún faldi
1
ViðtalElsku Embla

Sáu sár­in sem hún faldi

Þann 7. júní verða fimm ár lið­in frá frá­falli Emblu Arn­ars Katrín­ar­dótt­ur. And­lát henn­ar var harma­fregn fyr­ir sam­fé­lag­ið, en fjöl­skyld­an sat eft­ir með sorg­ina. Löngu áð­ur en Embla fékk grein­ingu var fjöl­skyld­unni orð­ið ljóst að hún væri orð­in al­var­lega veik, en vegna þess hve þög­ul veik­ind­in voru tók tíma að fá áheyrn. Jafn­vel þá skorti skiln­ing á stöðu barns­ins, sem svipti sig lífi og var jörð­uð á fimmtán ára af­mæl­is­dag­inn sinn.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár