Frið­lýs­ing Dranga­jök­ul­svíð­erna hefði jákvæð­ari áhrif en Hval­ár­virkjun. Hún mundi skapa atvinnu­tæki­færi og koma í veg fyrir óaft­ur­kræfa röskun á lands­lagi, víð­ernum og menn­ing­arminjum.

Þetta er mat ráð­gjaf­ar­fyr­ir­tæk­is­ins Environice sem skil­aði skýrslu um málið í jan­úar að beiðni sam­tak­anna ÓFEIG nátt­úru­vernd. Meg­in­nið­ur­staða hennar er að frið­lýs­ing skapi atvinnu­tæki­færi til langs tíma í ferða­þjón­ustu, opin­berri þjón­ustu og í afleiddum greinum og efli þar með byggðir. Áhrif frið­lýs­ingar á ein­staka þætti umhverfis og sam­fé­lags séu í öllum til­vikum jákvæð­ari eða minna nei­kvæð en áhrif fyr­ir­hug­aðrar Hval­ár­virkj­unar á sömu þætti.

Hval­ár­virkjun hefur verið á teikni­borð­inu und­an­farin ár og kynnti Árnes­hreppur deiliskipu­lags­til­lögu um virkj­un­ina í nóv­em­ber 2018. „Frið­lýs­ing og virkjun geta ekki farið saman,“ segir í skýrsl­unni. „Með virkj­un­ar­fram­kvæmd­unum mætti auka tekjur sveit­ar­fé­lags­ins veru­lega til skamms tíma, en um leið væri mik­il­vægum hluta af aðdrátt­ar­afli svæð­is­ins eytt til fram­búðar og lokað á þá mögu­leika til atvinnu­upp­bygg­ingar til langs tíma sem fel­ast í þessu aðdrátt­ar­afli.“

Víðernin sem lagt er til að frið­lýst verði eru sam­tals um 1.190 fer­kíló­metrar að flat­ar­máli og ná þau allt frá Stein­gríms­fjarð­ar­heiði í suðri að mörkum Horn­stranda­friðlands­ins í norðri. Saman myndu fyr­ir­hug­aðar virkj­anir skerða þau víð­erni um nær helm­ing, að mati Skipu­lags­stofn­unar.