Þessi grein birtist fyrir rúmlega 5 mánuðum.

Hvalárvirkjun, Krýsuvík og Eldvörp í forgangi hjá HS Orku

HS Orka er að „fjár­festa veru­lega í auk­inni orku­öfl­un,“ seg­ir Birna Lár­us­dótt­ir, upp­lýs­inga­full­trúi fyr­ir­tæk­is­ins. Hvalár­virkj­un á Strönd­um, sem harð­lega var deilt um á sín­um tíma, er þar of­ar­lega á blaði.

Hvalárvirkjun, Krýsuvík og Eldvörp í forgangi hjá HS Orku
Til jökuls Með Hvalárvirkjun yrði stöðuvötnum á Ófeigsfjarðarheiði breytt í lón og rennsli þriggja áa virkjað. Frá heiðinni sést vel til Drangajökuls. Helst er horft til þess að tengja virkjunina við tengipunkt í Ísafjarðardjúpi. Sá er ekki til staðar í dag en á teikniborðinu. Mynd: Golli

HS Orka vinnur að nokkrum stækkunarverkefnum á núverndi virkjunarsvæðum sínum sem gætu skilað yfir 100 MW inn á flutningskerfi raforku. Jafnframt er unnið að þremur nýjum verkefnum, virkjunarkostum sem allir eru í nýtingarflokki rammaáætlunar. Þar er um að ræða einn kost í vatnsafli, Hvalárvirkjun í Árneshreppi, og tvo jarðvarmakosti, annan við Eldvörp á Reykjanesi og hinn á Krýsuvíkursvæðinu.

Tvö orkufrek verkefni sem áformuð eru á Reykjanesi hafa nýverið verið kynnt til sögunnar og í báðum tilvikum hefur verið samið við HS Orku um afhendingu á raforku. Annað er metan- og vetnisframleiðsla Norður PTX Reykjanes. Í umhverfisskýrslu segir að orkan, 56 MW, muni koma frá Reykjanesvirkjun. Hin framkvæmdin sem um ræðir er landeldi Samherja sem þyrfti 16 MW. Bæði verkefnin miða að því að flytja framleiðsluvöru sína að langmestu leyti úr landi.

„Verkefnin eru ekki af þeirri stærð eða með slíkar tímasetningar að nauðsynlegt sé að virkja sérstaklega fyrir þau,“ segir Birna Lárusdóttir, upplýsingafulltrúi HS Orku, í skriflegum svörum við fyrirspurn Heimildarinnar. „Hins vegar hefur og er HS Orka að fjárfesta verulega í aukinni orkuöflun.“

Engin þessara fjárfestinga sé eyrnamerkt sérstökum viðskiptavinum en uppsett framleiðslugeta í þeim sé af sömu stærðargráðu og til dæmis þessir viðskiptavinir myndu þurfa.

Stækkanir tveggja virkjana

Reykjanesvirkjun var nýverið stækkuð og var viðbótin tekin í notkun í ársbyrjun 2023. Með henni jókst framleiðslugeta virkjunarinnar úr 100 MW í 130 MW.

Þá standa framkvæmdir nú yfir við stækkun og endurbætur á orkuverinu í Svartsengi. Að framkvæmdum loknum er áætlað að framleiðslugeta Svartsengis aukist um tæplega þriðjung. „Í framkvæmdinni felst að eldri framleiðslueiningar verða teknar út og ný framleiðslueining sett í staðinn, sem mun bæta nýtingu auðlindarinnar og auka framleiðslugetu versins upp í 85 MW,“ segir Birna.

UpplýsingafulltrúiBirna Lárusdóttir.

„Það mun taka 5-10 ár að ná fullri orkuafhendingu til Norður PTX Reykjanes og landeldis Samherja fiskeldis á Reykjanesi,“ heldur hún áfram. „Við gerum ráð fyrir þessu magni í okkar áætlunum og sköpum ráðrúm til afhendingar eftir því sem framleiðsla okkar þróast samhliða eðlilegum hreyfingum viðskiptavina á markaði.“

Innan næstu tíu ára gætu þróunarverkefni HS Orku komist til framkvæmda og skilað yfir 100 MW inn á flutningskerfið, að sögn Birnu. Þar er um að ræða stækkunarverkerkefni á núverandi virkjunarsvæðum auk verkefna í nýtingarflokki rammaáætlunar sem HS Orka vinnur að: Eldvörp, Krýsuvík og Hvalárvirkjun.

Orkan í Eldvörpum ofmetin

Rannsóknir í Eldvörpum benda til þess að svæðið sé mjög tengt jarðhitasvæðinu í Svartsengi, segir Birna. „Því höfum við miðað vinnu okkar að undanförnu við að svæðið verði í raun nýtt frá virkjuninni í Svartsengi.“

GígaröðEldvörp eru tæplega 10 kílómetra löng gígaröð um 4 kílómetrum suðvestan við Bláa lónið og Svartsengi. Vatnsgeymir Eldvarpa og Svartsengis er hinn sami.

Ekki liggi fyrir hversu mikil aukning í framleiðslugetu gæti fylgt því svæði en í rammaáætlun sé miðað við 50 MW. „Rannsóknir okkar, sem þó eru stutt á veg komnar, benda til þess að það sé ofmetið,“ segir Birna.

HS Orka er með rannsóknarleyfi á Krýsuvíkursvæðinu og undirbýr rannsóknir á grundvelli viljayfirlýsingar milli HS Orku og Hafnarfjarðarbæjar sem undirrituð var haustið 2022. „Virkjun í Krýsuvík er ekki síst ætluð til húshitunar en skortur á heitu vatni á höfuðborgarsvæðinu er fyrirsjáanlegur í náinni framtíð.“

Orkan úr Hvalárvirkjun á almennan markað

VesturVerk, sem HS Orka á um 80 prósent eignarhlut í, er með nokkra virkjunarkosti á sínu teikniborði og af þeim er Hvalárvirkjun í Árneshreppi lengst komin að sögn Birnu. Hún bendir á að þessi orkukostur sé í nýtingarflokki rammaáætlunar og sé hugsaður fyrir almennan markað „og til að bæta afhendingaröryggi raforku á Vestfjörðum“.

Virkj­un­ar­kost­ur­inn Hvalárvirkjun var sett­ur í ork­u­nýt­ing­ar­flokk ramm­a­áætl­un­ar árið 2013 og gert ráð fyr­ir hon­um í aðal­skipu­lagi Árnes­hrepps ári síðar. Þegar hef­ur farið fram mat á um­hverf­isáhrif­um.

Í víðernum VestfjarðaYfirlitskort af nágrenni fyrirhugaðrar Hvalárvirkjunar.

Hvalárvirkjun yrði reist í eyðifirðinum Ófeigsfirði í Árneshreppi á Ströndum. Rennsli þriggja áa á Ófeigs­fjarðar­heiði yrði virkjað: Hvalár, Rjúkanda og Ey­vind­ar­fjarðarár. Gert hefur verið ráð fyr­ir að afl virkj­un­ar­inn­ar yrði 55 MW og orku­fram­leiðslan um 320 gíga­vatt­stund­ir (GWh) á ári.

Byggðar yrðu fimm stífl­ur við heiðar­vötn til að mynda þrjú miðlun­ar­lón. Sú hæsta yrði 33 metr­ar. Lón­in yrðu tóm að vori og myndu, að því er fram kom í áliti Skipulagsstofnunar á umhverfismatskýrslu um framkvæmdina árið 2017, í fyrsta lagi fyll­ast í byrj­un júlí. Rennsli allra ánna myndi minnka veru­lega á köfl­um og þar með rennsli um fossana Drynjanda og Rjúkanda.

Fram­kvæmt yrði á óbyggðu víðerni og telur Skipu­lags­stofn­un að virkjunin myndi skerða víðáttu­mesta sam­fellda óbyggða víðerni á Vest­fjörðum um að minnsta kosti 200 fer­kíló­metra eða um 13%.

Nýtur verndarSamkvæmt náttúruverndarlögum njóta fossar á borð við Drynjanda í Hvalá sérstakrar verndar. Þeim má ekki raska nema að brýna nauðsyn beri til.

Að sögn Birnu er nú áfram unnið að hönnun virkjunarinnar og árlegar rannsóknir gerðar á vatnasviði hennar. Umhverfismati lauk árið 2017 með fyrrgreindu áliti Skipulagsstofnunar og segir Birna að úrbætur hafi verið gerðar á hönnun í samræmi við ábendingar.

Virkj­un­in yrði langt frá meg­in­flutn­ings­kerfi raf­orku og enn hefur ekki verið fastsett hvernig hún yrði tengd því. Hugmyndir hafa verið uppi um að reisa nýjan tengipunkt í Ísafjarðardjúpi og yrði þá farið með rafmagnið um 30 kílómetra leið frá virkjun yfir Ófeigsfjarðarheiðina. Þaðan færi það svo um aðra heiði inn á meginflutningskerfið í gegnum Vesturlínu.

Birna segir að undirbúningur tengilagnar standi nú yfir og að skipulagsmál og umhverfismat vegna hennar sé að mestu á könnu Landsnets. 

Gert er ráð fyrir virkjuninni á aðalskipulagi Árneshrepps en gera þyrfti „lítilsháttar breytingar á skipulaginu vegna fyrirhugaðra vinnubúða og fleira samhliða skipulagsmálum Landsnets,“ segir í svörum Birnu.

Deilur sem klufu sveitina

Harðvítugar deilur stóðu um Hvalárvirkjun á sínum tíma, ekki síst í sveitinni þar sem hún er fyrirhuguð. Hugmyndin klauf lítið samfélag, íbúa Árneshrepps, fámennasta sveitarfélag landsins, og enn hefur ekki gróið um heilt.

Síðustu vendingar í þeim deilum fóru fyrir dómstóla en þær snéru að landamerkjum jarða á hinu áformaða virkjunarsvæði. Þar hafði betur ítalskur barón og eigendur Ófeigsfjarðar, sem sömdu við VesturVerk um vatnsréttindi vegna virkjunaráformanna fyrir mörgum árum.

Kjósa
12
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (4)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • HR
    Hilmar Ragnarsson skrifaði
    Það eru oftast erlendir aðilar sem sækjast eftir ódýrri íslenskri orku fyrir fyrirtæki sín og eru með íslenska bakhjarla eins og er í sjókvíalaxeldinu. Landráðamenn. 😡
    0
  • Ingibjörg Ottesen skrifaði
    Það er kominn tími að við grípum til aðgerða. Ætlum við að láta letina vinna með gróðapungunum sem víla það ekki fyrir sér að ráðast að nátturu Íslands?

    Hvað getum við gert? Komið ríkisstjórninni frá, hún vinnur að því að rýja okkur inn að skinni, þannig að afkomendur okkar munu engin bjargráð hafa frekar en Afríkuríkin.

    Mig langar svo að segja margt ljótt, en sit á mér. Get alveg skilið Palestínsku þjóðina. Þið sem ekki vitið það, þá voru það Ísraelar sem stálu af þeim landiu í skjóli Biblíunar.

    Látið ekki letina stjórna ykkjur, þetta er grafalvarlegt mál.
    1
  • Edda Ögmundsdóttir skrifaði
    Mér finnst Hvalárvirkjunaráformin svívirðileg svo ekki sé meira til orða tekið.
    Að fleygja auðlindunum okkar fyrir svín er rétta orðið yfir ykkur.
    Landslagið þarna er ómetanlegt eins g það er.
    0
  • Guðjón Jensson skrifaði
    Þessi árátta að virkja meira en þörf er á er óskiljanleg. Við sjálf notum einungis 20% raforkunnar sem við framleiðum, hin 80% fara í stóriðjuna sem því miður er nátengd hergagnaiðnaðinum einkum í BNA. Þetta er okkur til vansa að sumir samborgarar vilji fórna íslenskri náttúru og fleygja auðlindum okkar fyrir svín.
    Það þarf að hægja á þessari þróun enda er engin þörf á fyrir venjulegt fólk á Íslandi að virkja meira.
    2
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Hvalárvirkjun

Mest lesið

Unglingsstúlku í strætó hótað nauðgun og morði - „Allir heyrðu og sáu en enginn gerði neitt“
1
Fréttir

Ung­lings­stúlku í strætó hót­að nauðg­un og morði - „All­ir heyrðu og sáu en eng­inn gerði neitt“

Sex strák­ar sögðu við 14 ára stúlku í strætó að þeir ætl­uðu að nauðga henni og mömmu henn­ar og síð­an myndu þeir drepa þær báð­ar. Stúlk­an varð dauð­hrædd og þor­ir ekki aft­ur í strætó. Fram­kvæmda­stjóri Strætó seg­ir vagn­stjóra hafa átt að bregð­ast harð­ar við. Móð­ir­in kall­ar eft­ir því að al­menn­ing­ur láti sig ör­yggi sam­ferða­manna sinna varða.
Flúði vændi en verður send út í annað sinn: „Ég vil að hún viti að ég reyndi allt“
2
FréttirFlóttamenn

Flúði vændi en verð­ur send út í ann­að sinn: „Ég vil að hún viti að ég reyndi allt“

Níg­er­ísk­ar kon­ur sem hing­að leita eft­ir dvöl á Ítal­íu hafa í mörg­um til­vik­um ver­ið neydd­ar út í vændi þar og vilja ekki snúa aft­ur, því þær vita hvað bíð­ur þeirra. Ein kvenn­anna kom aft­ur til Ís­lands ör­fá­um dög­um eft­ir að hún fékk end­ur­komu­bann til þriggja ára, því hún sá enga aðra leið út.
Leggjast hart gegn nýrri smágreiðslulausn sem gæti sparað heimilum milljarða
5
Greining

Leggj­ast hart gegn nýrri smá­greiðslu­lausn sem gæti spar­að heim­il­um millj­arða

Sam­tök fjár­mála­fyr­ir­tækja segja að frum­varp sem mun gera Seðla­bank­an­um kleift að koma á fót inn­lendri smá­greiðslumiðl­un geri „ráð fyr­ir óvenju­legu inn­gripi í rekst­ur fyr­ir­tækja á sam­keppn­ismark­aði“. Heim­ili lands­ins greiddu alls 37 millj­arða króna í bein og óbein þjón­ustu­gjöld vegna notk­un­ar á greiðslu­kort­um á ár­inu 2022.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Aðstandendur íbúa á Sóltúni beðnir um að þrífa: „Þarna blöskraði mér gjörsamlega“
1
FréttirEinkarekstur í heilbrigðiskerfinu

Að­stand­end­ur íbúa á Sól­túni beðn­ir um að þrífa: „Þarna blöskr­aði mér gjör­sam­lega“

Stjórn­end­ur hjúkr­un­ar­heim­il­is­ins Sól­túns báðu að­stand­end­ur íbúa að hjálpa til við þrif með eig­in tusk­um og hreinsi­efn­um ár­ið 2022. Það var eft­ir að eig­end­urn­ir seldu fast­eign hjúkr­un­ar­fé­lags­ins fyr­ir 3,8 millj­arða, leigðu hús­næð­ið af kaup­and­an­um, greiddu sér 2 millj­arða út úr fé­lag­inu og fóru svo í nið­ur­skurð á þjón­ust­unni. Að­stand­end­ur og starfs­fólk lýsa reynslu sinni af starf­sem­inni og þjón­ustu við gamla fólk­ið.
Ferðasagan: Frá sprengjuregni á Gaza í hljóðlátan Hafnarfjörð
3
Viðtal

Ferða­sag­an: Frá sprengjuregni á Gaza í hljóð­lát­an Hafn­ar­fjörð

Fyr­ir ör­fá­um vik­um bjuggu Abeer Herzallah og dæt­ur henn­ar þrjár í tjaldi í Rafah. Há­vað­inn í sprengj­um var orð­inn al­vana­leg­ur og þeim fannst dauð­inn nálg­ast. Svo breytt­ist allt við skila­boð­in: „Þið er­uð komn­ar með leyfi til að fara héð­an.“ Það var kom­inn tími á ferða­lag til Ís­lands, til eig­in­manns­ins sem Abeer hafði ekki hitt í tvö ár.
Unglingsstúlku í strætó hótað nauðgun og morði - „Allir heyrðu og sáu en enginn gerði neitt“
4
Fréttir

Ung­lings­stúlku í strætó hót­að nauðg­un og morði - „All­ir heyrðu og sáu en eng­inn gerði neitt“

Sex strák­ar sögðu við 14 ára stúlku í strætó að þeir ætl­uðu að nauðga henni og mömmu henn­ar og síð­an myndu þeir drepa þær báð­ar. Stúlk­an varð dauð­hrædd og þor­ir ekki aft­ur í strætó. Fram­kvæmda­stjóri Strætó seg­ir vagn­stjóra hafa átt að bregð­ast harð­ar við. Móð­ir­in kall­ar eft­ir því að al­menn­ing­ur láti sig ör­yggi sam­ferða­manna sinna varða.
Flúði vændi en verður send út í annað sinn: „Ég vil að hún viti að ég reyndi allt“
7
FréttirFlóttamenn

Flúði vændi en verð­ur send út í ann­að sinn: „Ég vil að hún viti að ég reyndi allt“

Níg­er­ísk­ar kon­ur sem hing­að leita eft­ir dvöl á Ítal­íu hafa í mörg­um til­vik­um ver­ið neydd­ar út í vændi þar og vilja ekki snúa aft­ur, því þær vita hvað bíð­ur þeirra. Ein kvenn­anna kom aft­ur til Ís­lands ör­fá­um dög­um eft­ir að hún fékk end­ur­komu­bann til þriggja ára, því hún sá enga aðra leið út.
Nýkjörinn formaður eldri borgara skráði sig í félagið viku fyrr og smalaði „úr öllum flokkum“
8
Fréttir

Ný­kjör­inn formað­ur eldri borg­ara skráði sig í fé­lag­ið viku fyrr og smal­aði „úr öll­um flokk­um“

Hvað gerð­ist raun­veru­lega á að­al­fundi Fé­lags eldri borg­ara í Reykja­vík og ná­grenni? Gagn­rýn­end­ur stjórn­ar­kjörs segja það hafa ver­ið þaul­skipu­lagða hall­ar­bylt­ingu Sjálf­stæð­is­manna. Ný­kjör­inn formað­ur, sem er ný­skráð­ur í fé­lag­ið, seg­ist vera kjós­andi Sjálf­stæð­is­flokks­ins en ekki geið­andi fé­lagi í flokkn­um.
Ísraelar skoða listann sérstaklega því enginn íslenskur ríkisborgari er á honum
9
FréttirFöst á Gaza

Ísra­el­ar skoða list­ann sér­stak­lega því eng­inn ís­lensk­ur rík­is­borg­ari er á hon­um

Í til­kynn­ingu frá ut­an­rík­is­ráðu­neyt­inu seg­ir að tíma­lína mögu­legra fólks­flutn­inga dval­ar­leyf­is­hafa frá Gaza liggi ekki fyr­ir. Verk­efn­ið sé ein­stakt því eng­ir ís­lensk­ir rík­is­borg­ar­ar séu á lista stjórn­valda. Þetta hafi í för með sér að ísra­elsk stjórn­völd þurfi að skoða mál­ið sér­stak­lega.

Mest lesið í mánuðinum

Uppsagnir á Sóltúni eftir tveggja milljarða útgreiðslu: „Það er gríðarlega þungbær ákvörðun“
1
FréttirEinkarekstur í heilbrigðiskerfinu

Upp­sagn­ir á Sól­túni eft­ir tveggja millj­arða út­greiðslu: „Það er gríð­ar­lega þung­bær ákvörð­un“

Einka­rekna hjúkr­un­ar­heim­il­ið Sól­tún hef­ur stað­ið fyr­ir upp­sögn­um síð­ustu vik­urn­ar til að laga rekst­ur­inn sem sagð­ur er ganga illa. Sam­hliða hafa eig­end­ur Sól­tún stað­ið í fast­eigna­við­skipt­um í gegn­um rekstr­ar­fé­lag­ið og tek­ið há­ar fjár­hæð­ir út úr því. Fyrr­ver­andi og nú­ver­andi starfs­menn gagn­rýna stjórn­end­ur Sól­túns fyr­ir upp­sagn­irn­ar.
Móðir Marks heitins: „Þetta er í raun og veru léttir“
2
Úttekt

Móð­ir Marks heit­ins: „Þetta er í raun og veru létt­ir“

Mark Gunn­ar Roberts lést á Þor­láks­messu. Nokkr­um dög­um áð­ur hafði hann fund­ist með­vit­und­ar­laus í fanga­klefa sín­um á Hólms­heiði. Mark ólst upp við drykkju og of­beldi föð­ur síns og ára­tug­um sam­an reyndi móð­ir hans að fá hjálp fyr­ir son sinn, sagði hann „hættu­leg­an án lyfja­gjaf­ar“, en án ár­ang­urs. Síð­ustu ár átti Mark ekki í nein hús að venda önn­ur en neyð­ar­skýli fyr­ir heim­il­is­lausa eða fang­elsi.
Aðstandendur íbúa á Sóltúni beðnir um að þrífa: „Þarna blöskraði mér gjörsamlega“
3
FréttirEinkarekstur í heilbrigðiskerfinu

Að­stand­end­ur íbúa á Sól­túni beðn­ir um að þrífa: „Þarna blöskr­aði mér gjör­sam­lega“

Stjórn­end­ur hjúkr­un­ar­heim­il­is­ins Sól­túns báðu að­stand­end­ur íbúa að hjálpa til við þrif með eig­in tusk­um og hreinsi­efn­um ár­ið 2022. Það var eft­ir að eig­end­urn­ir seldu fast­eign hjúkr­un­ar­fé­lags­ins fyr­ir 3,8 millj­arða, leigðu hús­næð­ið af kaup­and­an­um, greiddu sér 2 millj­arða út úr fé­lag­inu og fóru svo í nið­ur­skurð á þjón­ust­unni. Að­stand­end­ur og starfs­fólk lýsa reynslu sinni af starf­sem­inni og þjón­ustu við gamla fólk­ið.
Ferðasagan: Frá sprengjuregni á Gaza í hljóðlátan Hafnarfjörð
8
Viðtal

Ferða­sag­an: Frá sprengjuregni á Gaza í hljóð­lát­an Hafn­ar­fjörð

Fyr­ir ör­fá­um vik­um bjuggu Abeer Herzallah og dæt­ur henn­ar þrjár í tjaldi í Rafah. Há­vað­inn í sprengj­um var orð­inn al­vana­leg­ur og þeim fannst dauð­inn nálg­ast. Svo breytt­ist allt við skila­boð­in: „Þið er­uð komn­ar með leyfi til að fara héð­an.“ Það var kom­inn tími á ferða­lag til Ís­lands, til eig­in­manns­ins sem Abeer hafði ekki hitt í tvö ár.
Kristín Jónsdóttir ósammála túlkunum starfsbræðra sinna
10
Fréttir

Krist­ín Jóns­dótt­ir ósam­mála túlk­un­um starfs­bræðra sinna

Krist­ín Jóns­dótt­ir, fag­stjóri nátt­úru­vár á Veð­ur­stofu Ís­lands, seg­ist ekki geta tek­ið und­ir með starfs­bræðr­um sín­um Þor­valdi Þórð­ar­syni og Ár­manni Hösk­ulds­syni sem telja ný­leg­ar jarð­skjálfta­hrin­ur vera til marks um að Brenni­steins­fjalla­kerf­ið sé að vakna til lífs­ins. Eng­ar mæl­ing­ar bendi til kviku­hreyf­ing­ar. Skjálft­arn­ir eru senni­lega af völd­um þekkts mis­geng­is sem er á svæð­inu.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár