Fyrrverandi vændiskona sem kom fram í viðtali á Stöð 2 síðustu helgi segir óskiljanlegt að Brynjar Níelsson, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, skuli leyfa sér að draga ályktanir um tilfinningalíf hennar án þess að þekkja hana eða vita nokkurn skapaðan hlut um aðstæður hennar. 

Brynjar var gestur í þættinum Harmageddon í vikunni og tjáði sig meðal annars um vændi, lagaumhverfið á Íslandi og sjónvarpsviðtalið við konuna. Konan tjáði sig nafnlaust við Stöð 2 til að vernda fjölskyldu sína, en hún er öryrki og einstæð móðir, varð fyrir kynferðisofbeldi í æsku og leiddist út í vændi árið 2010 vegna sárrar fátæktar. 

Fram kom á Stöð 2 að konan hefði leitað sér aðstoðar hjá Stígamótum og Bjarkarhlíð og hætt í vændi árið 2016.

Brynjar tjáði sig um þetta í Harmageddon og sagði meðal annars: „Núna hefur hún áttað sig á því, þessi kona, mörgum árum seinna, að hún var fórnarlamb einhverra karla af því hún er búin að vera í sambandi við Stígamót. Hún áttaði sig greinilega ekki á því þegar hún var að þessu. Hún auglýsti, hún reynir að fá kúnnann. Af hverju tekur hún ekki ábyrgð á því?“ 

Stundin hafði samband við konuna og bar ummælin undir hana. „Mér finnst orðin vera niðrandi. Lítillækkandi, bæði gagnvart mér og Stígamótum. Mér finnst að hann mætti kynna sér mál betur áður en hann fabúlerar um þau á opinberum vettvangi,“ segir hún.

„Það hvernig hann lýsir atvikum er kolrangt, enda veit hann ekkert um mína hagi. Ég leitaði mér aðstoðar vegna þess að mér leið illa yfir vændinu, fór bæði til Bjarkarhlíðar og Stígamóta. Þar losnaði ég við skömmina og gat farið að tala um þetta og átta mig á því að vændið væri ekki mér að kenna. Ég upplifði mig sem þolanda löngu áður en ég leitaði mér aðstoðar.“

„Ég leitaði mér aðstoðar vegna
þess að mér leið illa yfir vændinu“

Þá bætir hún við: „ Ég er orðin alveg nógu gömul til að átta mig á tilfinningum mínum. Mér finnst smættandi að jafn valdamikill maður og Brynjar telji að ég og konur eins og ég getum ekki ákveðið sjálfar hvernig okkur líður. Ég veit hvernig mér líður, ekki hann.“

Mynd: Skjáskot af Stöð 2

Erfitt að skila skömminni

Í umfjöllun Stöðvar 2 var rætt við Rögnu Björgu Guðbrandsdóttur, verkefnastjóra hjá Bjarkarhlíð, sem sagði að það tæki konur oft langan tíma að opna sig um vændi. „Oft eru konur sem kannski leita sér aðstoðar vegna vanlíðunar og annarra einkenna kynferðisofbeldis en nefna ekki vændi fyrr en það er búið að byggja upp traust og þær eru búnar að vera í viðtölum eða meðferðum í einhvern tíman,“ sagði hún. 

Konan segir að svo virðist sem misskilnings hafi gætt í Harmageddon-viðtalinu. „Í viðtalinu var talað eins og það þyrfti að draga upp úr konum að þær hefðu stundað vændi. En ástæðan fyrir því að stundum tekur langan tíma fyrir konurnar að ræða þetta er að þær skammast sín. Þær bera rosalega skömm og eru hræddar um að meðferðaraðilinn dæmi þær, því auðvitað er ekki hægt að treysta því að allt fagfólk líti vændi sömu augum og til dæmis Stígamót. Hjá Stígamótum líður manni ekki eins og maður þurfi að skammast sín en oft tekur langan tíma að vinna traustið. Það er þetta sem Ragna í Bjarkarhlíð sagði í viðtalinu, en því var snúið á haus í Harmageddon.“ 

„Ég vil spyrja á móti: Bera mennirnir
sem nýttu sér neyð mína enga ábyrgð?“

Í viðtalinu minntist Brynjar tvívegis á ábyrgð. „Hún auglýsti, hún reynir að fá kúnnann. Af hverju tekur hún ekki ábyrgð á því?“ sagði hann. Og svo: „Þú getur alveg rökstutt að enginn kaupi vændi nema það sé í einhverri neyð. Hún er bara öðruvísi neyð. Ég er bara að segja: Taktu bara ábyrgð á sjálfri þér.“

Konan sem steig fram á Stöð 2 segist einmitt gera sitt allra besta til að axla ábyrgð. „Ég hef tekið ábyrgð með því að leita mér aðstoðar, vinna í mínum málum. Í dag er ég að fræða aðra um hætturnar í þessum heimi og þar er ég rétt að byrja. En ég vil spyrja á móti: Bera mennirnir sem nýttu sér neyð mína enga ábyrgð? Þeir vissu allir að þeir voru að brjóta lög, hver einn og einasti.“

Vont ef ungir karlar í Sjálfstæðisflokknum líta upp til Brynjars

Hún bætir því við að það sé ábyrgðarhluti fyrir mann eins og Brynjar Níelsson, lögfræðing sem nú er alþingismaður og virðingarmaður í Sjálfstæðisflokknum, tali með þeim hætti sem hann gerir.

„Þú getur rétt ímyndað þér hvaða áhrif það hefur þegar forystumaður eins og hann talar svona og ungir menn í flokknum líta upp til hans. Það virðast ýmsir í flokknum hans vera sammála honum, til dæmis ungur áberandi maður í Sjálfstæðisflokknum sem nýtti sér neyð mína fyrir nokkrum árum.“ 

Þarna vísar hún til sama aðila og hún vék að í viðtalinu á Stöð 2 með þeim orðum að það væri „óþægilegt að geta ekki horft á fréttir án þess að sjá einn af gerendum sínum“. Konan segist ekki hafa ætlað að gefa neitt upp um hver sá aðili væri, en eftir ummæli Brynjars Níelssonar og þögn flokksforystu Sjálfstæðisflokksins um þau geti hún ekki orða bundist.