Þessi grein birtist upphaflega í Stundinni fyrir meira en 2 árum.

11,5 milljarðar fara til Kýpur eftir sölu á auðlindafyrirtækinu

Ís­lenska stór­út­gerð­in Síld­ar­vinnsl­an er orð­in stór fjár­fest­ir í lax­eld­is­fyr­ir­tæk­inu Arctic Fish á Ísa­firði eft­ir að hafa keypt sig inn fyr­ir 13,7 millj­arða króna. Hluta­bréf­in voru að lang­mestu leyti í eigu fyr­ir­tæk­is á Kýp­ur sem pólski fjár­fest­ir­inn Jerzy Malek. Í kjöl­far­ið er út­gerð­ar­fé­lag­ið Sam­herji beint og óbeint orð­in einn stærsti hags­mun­að­il­inn í ís­lensku land­eldi og sjókvía­eldi á eld­islaxi.

11,5 milljarðar fara til Kýpur eftir sölu á auðlindafyrirtækinu
Söluverðið til félags á Kýpur Hlutabréfin sem Vinnslustöðin kaupir koma að langmestu leyti frá kýpverska fyrirtækinu Bremesco Holding Limited sem pólski athafnamaðurinn Jerzy Malek á.

Eftir að íslenska útgerðarfyrirtækið Síldarvinnslan keypti rúmlega þriðjungshlut í laxeldisfyrirtækinu Arctic Fish á Ísafirði þann 10.  júní munu tæplega 11,5 milljarðar króna renna til aflandsfélags á Kýpur. Þetta félag er í eigu pólsks fjárfestis sem heitir Jerzy Malek. Kýpverska félagið heitir Bremesco Holding Limited. Samtals keypti Síldarvinnslan 34,2 prósenta hlut í Arctic Fish fyrir 13,7 milljarða króna og kom 28,56 prósenta hlutur frá Bremesco Holding. 

Jerzy Malek hefur áralanga reynslu af fjárfestingum í sjávarútvegi. Bremesco Holding kom inn í hluthafahóp Arctic Fish með 20 milljón evra fjárfestingu, tæplega 2,8 milljarða króna fjárfestingu, og átti um hríð allt félagið en hefur síðan selt sig út úr því í skömmtum og margfaldað fjárfestingu sína. Bremesco Holding var næst stærsti hluthafi Arctic Fish á eftir norska laxeldisfyrirtækinu Norway Royal Salmon sem á rúm 51 prósent. 

Stofninn í verðmæti Arctic Fish eru framleiðsluleyfin á eldislaxi í sjókvíum á Vestfjörðum sem fyrirtækið á, eins og kemur skýrt fram í tilkynningunni til Kauphallar Íslands þar sem Síldarvinnslan greindi frá þessum viðskiptum með hlutabréf Arctic Fish: „Arctic Fish ehf. sem er eitt af leiðandi laxeldisfyrirtækjum á Íslandi og rekur eldisstöðvar á Vestfjörðum þar sem félagið er með rúmlega 27 þúsund tonna leyfi fyrir eldi í sjó.

Samanburður á kvóta útgerða og í laxeldis í sjókvíum

Til að eignast þessi 27 þúsund tonna framleiðsluleyfi á eldislaxi í sjókvíum greiddi Arctic Fish ekki neitt, líkt og Stundin hefur fjallað um og sett í samhengi við verð á sambærilegum framleiðsluleyfum í Noregi.  Laxeldisfyrirtækin fá þennan kvóta endurgjaldslaust frá íslenska ríkinu eftir að þau hafa sótt um hann og umsóknirnar hafa farið í gegnum ferli hjá íslenskum stofnunum. 

Til samanburðar er Síldarvinnslan þriðji stærsti kvótahafi í veiðum á villtum fiski í sjó hér landi með 33 þúsund tonna kvóta og greiðir veiðigjald til íslenska ríkisins fyrir afnotin af þessum aflaheimildum. Síldarvinnslan hefur eignast þennan kvóta með alls konar hætti, meðal annars með því að kaupa hann af öðrum útgerðarfélögum fyrir hátt verð. 

Samkvæmt tveimur einstaklingum sem vinna við miðlun og sölu á aflaheimildum á Íslandi þá er verð á þorskígildiskílói á markaði alltaf yfir 5.000 krónum hjá stórum útgerðin eins og Síldarvinnslunni nú um stundir.  Miðað við þetta lægsta mögulega markaðsverð á kvóta Síldarvinnslunnar á hann að vera um 165 milljarða króna virði í dag hið minnsta.  Þannig að ef Síldarvinnslan myndi kaupa sambærilegt magn kvóta á markaði og fyrirtækið ræður yfir í dag yrði kaupverðið um það bil þetta.  

Þó deilt sé um veiðigjöldin sem sjávarútvegsfyrirtækin greiða af afnotaréttinum á kvótanum þá greiddi Síldarvinnslan þó 531 milljónir króna til ríkisins vegna þessara 33 þúsund tonna aflaheimilda í fyrra.  Laxeldisfyrirtækin greiða ekki sambærilegt veiðigjald til íslenska ríkisins. Þau greiða því hvorki fyrir framleiðsluleyfin á eldislaxi í sjóakvíum né fyrir afnotarétt af þeim. Þó þarf að nefna greiðslur í Umhverfissjóð sjókvíaeldis sem ekki eru mjög háar en samtals útdeildi sjóðurinn 130 milljónum í fyrra til ýmissa verkefna tengdum  eldinu.  Samtals greiðslur úr þessum sjóði eru því tæplega 1/4 hlut af veiðigjöldum Síldarvinnslunnar. 

Um leið og laxeldisfyrirtækin hafa fengið þessi framleiðsluleyfi með formlegum hætti geta eigendur þeirra hins vegar selt hluti sína í fyrirtækjunum og innleyst mikinn hagnað.  Þetta er það sem Bremesco Holding gerir nú og hagnaðurinn, peningarnir frá Síldarvinnslunni, fer til Kýpur þar sem skattahagræði er talsvert, meðal annars lægsti fyrirtækjaskattur í Evrópu upp á 12,5 prósent. 

Ef horft er á söluverðið á hlut Bremesco Holding í Arctic Fish  þá má ætla að heildarvirði Arctic Fish sé rúmlega 40 milljarðar íslenskra króna út frá verðmæti framleiðslukvóta fyrirttækisins. Verðmæti félagsins er að stóru leyti byggt á framleiðslukvótanum, þessum 27 þúsund tonnum, sem fyrirtækið hefur yfir að ráða og sem það fékk fyrir ekki neitt frá íslenska ríkinu. 

Þessi verðmæti upp á um 40 milljarða króna hafa ekki runnið til íslenska ríkisins með beinum hætti þrátt fyrir að þau byggi á notkun á íslenskri náttúru, fjörðum og hafsvæði á Vestfjörðum. 

Samherji stór í bæði land- og sjókvíaeldiEftir kaup Síldarvinnslunnar á hlutabréfunum í Arctic Fish er útgerðarfélagið Samherji orðinn stór hagsmunaðili í bæði landeldi og sjókvíaeldi á Íslandi.

Samherji beint og óbeint í land- og sjókvíaeldi

Eftir kaup Síldarvinnslunnar á hlutabréfunum í Arctic Fish þá er fyrirtækið orðið einn stærsti innlendi hluthafinn og hagsmunaðilinn í sjókvíaeldi á eldislaxi hér við land. Stærsti einstaki hluthafi Síldarvinnslunnar er útgerðarrisinn Samherji sem er stærsti hagsmunaðilinn í landeldi á eldislaxi á Íslandi. Fyrirtækið hefur verið um árabil verið með landeldi í Öxarfirði á Norðausturlandi í gegnum dótturfélag sitt Samherja fiskeldi ehf. og stefnir félagið að frekari vexti með landeldi á Reykjanesi. 

Með kaupum Síldarvinnslunnar er Samherji nú óbeint orðinn hluthafi í Arctic Fish og þar með í íslensku sjókvíaeldi á eldislaxi. Eins og Stundin hefur greint frá ætlar laxeldisfyrirtækið Arnarlax á Bíldudal sér að kaupa Arctic Fish og þá verður Síldarvinnslan væntanlega hluthafi í hinu sameinaða félagi sem verður með meira en 50 markaðshlutdeild af framleiddum eldislaxi á Íslandi. 

Kaup Síldarvinnslunnar á hlutabréfunum í Arctic Fish eru merkileg fyrir þær sakir meðal annarra að Þorsteinn Már Baldvinsson tjáði sig um sjóakvíeldið í Fréttablaðinu í byrjun júní. Þar sagði Þorsteinn Már að sátt þyrfti að skapast um íslenskan sjávarútveg og að illdeilur skaði greinina. Þorsteinn Már sagði meðal annars að hann teldi skrítið hvað umræðan um sjávarútvegsfyrirtæki sé skrítin og bar hana saman við umræðuna um laxeldisfyrirtækin: „Mér finnst orðræðan um íslensk fyrirtæki sem stunda veiðar og vinnslu á köflum svolítið skrýtin. Það á að þrengja að fyrirtækjum sem eru í veiðum og vinnslu á villtum fiski og kallað er eftir því að þau verði brotin upp,“ 

Þorsteinn Már sagði að á sama tíma ætti sér ekki stað sambærileg umræða um laxeldisfyrirtækin: „Þessi laxeldisfyrirtæki eru í meirihlutaeigu Norðmanna, sem voru tilbúnir til að koma með þolinmótt fjármagn og þekkingu inn í greinina.“

Nú er Síldarvinnslan, og þar með Samherji, orðin stór þátttakandi í íslensku sjókvíeldi. 

Kjósa
1
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (4)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Guðmundur Steinþór Ásmundsson skrifaði
    Í myndatexta stendur að Vinnslustöðin sé að kaupa, er það ekki innsláttarvilla?
    0
  • Jónsson Höskuldur skrifaði
    Af hverju fara ekki sjafarútvegsfyrirtaki að sélja kvótna sinn á markaði erlendis eins og gert er við laxeldið sem nú eí höndum erledra sjóða sem graeða ótaepilega á laxeldiskvóta sem þeir fá ókepis frá íslenska ríkinu og setja svo á alþjóða markað og graða þar með ótapilega á íslenskum sjafarútveigi sem aldrei kemur til íslenska ríkissins ,heldur fer í skattaskjól á aflandseyjum eða til kípur þar sem íslansk útgerðarfyrirtaeki fela sinn hagnað svo ríkið fái ekki sinn skerf eins og vera ber . Dílað er mað íslenskan sjafarútveg í gegnum laxeldi sem virðist vera frítt fyrir fjarfesta erlendis að nálgast fyrir ekki neitt frá íslenka ríkinu . Á ekki þjóðin allann auðinn ef grant er skoðað, og bannað er að versla með sjáfaútveg á erlendum vetfangi eða að hlepa erlendum útgerðum í landhelgi okkar til að öðlast auðaefi frá slenska ríkissins fyrir ekkert . Gyldir ekki sama um tegundina Lax og tegundina þorsk eða hvað . En af því fáeinir aðilar íslenskir graða ótapilega fyrir rest á svona dílingum er ekkert gert til að stöva þessa þróun . Og fyrir rest verða íslendingar bara þraelar verstöðva í eigu erlendra gróðapúka. Og ísland verður að lokum verstöð gróðaafla norður í rasgati með famenna þjóð sem látin er vinna hérumbil -kauplaus fyrir erlenda gróð'a púka siðblynda ,og íslenska útgerða menn sem farið er að vax Á HORN SÝNIST MÉR VEGNA SINNAR GRAEÐGI . JÁ MARGUR VERÐUR AÐ AURUM API ,OG ALLT VEGNA MEÐVIRKNI BLYNDRA OG HEYRNARLAUSRA MILLISTÉTTAR , SEM ER STERKASTA AFL SPILLINGAR
    0
  • Edda Ögmundsdóttir skrifaði
    Hvar er þessi ríkisstjórn?
    0
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Laxeldi

Umdeilt frumvarp matvælaráðherra um lagareldi bíður líklega næsta þings
FréttirLaxeldi

Um­deilt frum­varp mat­væla­ráð­herra um lagar­eldi bíð­ur lík­lega næsta þings

Gísli Rafn Ólafs­son, þing­mað­ur Pírata og vara­formað­ur at­vinnu­vega­nefnd­ar, seg­ir að enn sé ver­ið að ræða við hags­mun­að­ila út af lagar­eld­is­frum­varp­inu. Hann seg­ir lík­legra en ekki að frum­varp­ið bíði næsta þings. Frum­varp­ið er um­deilt og hafa mat­væla­ráð­herr­ar Vinstri grænna ver­ið gagn­rýnd­ir fyr­ir það.
Búið að ráða nýjan mann í starfið hjá MAST eftir innanhúsátök
FréttirLaxeldi

Bú­ið að ráða nýj­an mann í starf­ið hjá MAST eft­ir inn­an­húsátök

Mat­væla­stofn­un hef­ur ákveð­ið að Eg­ill Stein­gríms­son dýra­lækn­ir verði nýr sviðs­stjóri yf­ir með­al ann­ars lax­eldi hjá stofn­un­inni. Átök urðu inn­an­húss hjá stofn­un­inni eft­ir að Þor­leif­ur Ág­ústs­son var ráð­inn í starf­ið en hann hafði með­al ann­ars skrif­að grein­ar þar sem hann lýsti yf­ir stuðn­ingi við sjókvía­eldi sem at­vinnu­grein.
SFS gagnrýnir breytingu á gjafakvóta í laxeldi og talar um hann eins og eign
FréttirLaxeldi

SFS gagn­rýn­ir breyt­ingu á gjafa­kvóta í lax­eldi og tal­ar um hann eins og eign

Sam­tök fyr­ir­tækja í sjáv­ar­út­vegi hafa skil­að gagn­rýnni um­sögn um laga­frum­varp mat­væla­ráð­herra um lagar­eldi. Einn af rauðu þráð­un­um hjá SFS er að rekstr­ar­leyf­in í grein­inni séu eign lax­eld­is­fyr­ir­tækj­anna og að ef breyta eigi hug­mynd­inni um ótíma­bund­in leyfi í frum­varp­inu þurfi að draga úr og milda margt ann­að í því.

Mest lesið í vikunni

Uppskera íslenskra kartaflna skemmdist á 48 tímum: „Aldrei séð annað eins“
1
FréttirNeytendamál

Upp­skera ís­lenskra kart­aflna skemmd­ist á 48 tím­um: „Aldrei séð ann­að eins“

Heit­ar um­ræð­ur sköp­uð­ust á Face­book í gær eft­ir að Ingi­björg Sól­rún Gísla­dótt­ir greindi frá því að heill poki af nýj­um kart­öfl­um hefði reynst skemmd­ur. Gunn­laug­ur Karls­son, for­stjóri Sölu­fé­lags garð­yrkju­manna, seg­ist aldrei hafa séð ann­að eins. Upp­sker­an hafi skemmst á tveim­ur sól­ar­hring­um.
Greiddu 17 milljónir fyrir skýrslu um stöðu drengja
2
Fréttir

Greiddu 17 millj­ón­ir fyr­ir skýrslu um stöðu drengja

Skýrsla um stöðu drengja í skóla­kerf­inu sem unn­in var að beiðni mennta- og barna­mála­ráð­herra og há­skóla-, iðn­að­ar- og ný­sköp­un­ar­ráð­herra kostaði sam­an­lagt um 13,7 millj­ón­ir króna auk virð­is­auka­skatts og hljóð­ar heild­ar­upp­hæð­in því upp á rúm­ar 17 millj­ón­ir. Tryggvi Hjalta­son, grein­andi hjá CCP, er eini höf­und­ur skýrsl­unn­ar. Í sam­tali við Heim­ild­ina seg­ist hann hafa unn­ið að skýrsl­unni sam­hliða öðr­um störf­um en vinn­an tók um eitt og hálft ár.
Meðallaun segja ekki allt varðandi kjör fólks í landinu
5
GreiningMillistétt í molum

Með­al­laun segja ekki allt varð­andi kjör fólks í land­inu

Reglu­lega er töl­um um með­al­laun Ís­lend­inga fleygt fram í um­ræð­unni og þau gjarn­an sögð vera óvenju­há í sam­an­burði við önn­ur lönd. Í fyrra voru heild­ar­laun full­vinn­andi fólks að með­al­tali 935.000 þús­und krón­ur á mán­uði. Hins veg­ar fær flest starf­andi fólk mán­að­ar­laun sem eru lægri en þetta með­al­tal. Að ýmsu þarf að gæta þeg­ar með­al­tal­ið er rætt því hlut­fall­ið seg­ir ekki alla sög­una.
Þurftu að kalla fólk niður af fjalli til að færa bílana
6
Fréttir

Þurftu að kalla fólk nið­ur af fjalli til að færa bíl­ana

Daní­el Freyr Jóns­son, svæð­is­sér­fræð­ing­ur í nátt­úru­vernd­art­eymi, seg­ir stans­laus­ar tepp­ur hafa ver­ið á bíla­stæð­um við Land­manna­laug­ar áð­ur en far­ið var að inn­heimta bíla­stæða­gjöld á álags­tím­um í sum­ar. Kalla hafi þurft bíl­stjóra nið­ur af fjöll­um til að færa bíl­ana til að greiða leið fyr­ir rút­um. Nýja fyr­ir­komu­lag­ið hafi hlot­ið góð við­brögð hjá gest­um.
Öskraði í sturtu því hún mátti ekki hitta dóttur sína
7
Viðtal

Öskr­aði í sturtu því hún mátti ekki hitta dótt­ur sína

Guð­laug Elísa­bet Ólafs­dótt­ir, kúa­bóndi og leik­kona, er orð­in goði. Nýi goð­inn hef­ur upp­lif­að gleði og sorg­ir og varð líf­ið hel­víti lík­ast þeg­ar hún fékk ekki að um­gang­ast barn­unga dótt­ur sína, sem frændi henn­ar og mað­ur hans höfðu ætt­leitt. Stúlk­an vildi fyr­ir nokkr­um ár­um hitta móð­ur sína og eru sam­skipt­in við feð­urna góð í dag en lær­dóm­ur­inn var mik­ill: „Ég hef trú á að það hjálpi mér við að um­gang­ast fólk í djúpu og miklu sorg­ar­ferli.“
„Enginn sem tekur við af mér“
8
Viðtal

„Eng­inn sem tek­ur við af mér“

Það er barn­ing­ur fyr­ir marga að vera sjálf­stætt for­eldri á ein­um tekj­um. En hver er stað­an ef for­eldr­ið er al­far­ið eitt með barn­ið? Hvað ef barn­ið glím­ir við sér­tæk­ar grein­ing­ar? Alma Hrönn Hrann­ar­dótt­ir og Diljá Ámunda­dótt­ir Zoëga eru báð­ar ein­ar á vakt­inni, alltaf. Mæð­urn­ar hafa glímt við heilsu­brest vegna álags, með­vit­að­ar um að ef eitt­hvað kem­ur fyr­ir þær er eng­inn sem tek­ur við af þeim.
Einstæðir foreldrar berjast í bökkum
9
Fréttir

Ein­stæð­ir for­eldr­ar berj­ast í bökk­um

Nú­ver­andi efna­hags­ástand hef­ur sett heim­il­is­bók­hald­ið hjá mörg­um lands­mönn­um úr skorð­um. Ástand­ið kem­ur verst nið­ur á þeim sem búa ein­ir og reiða sig á stak­ar mán­að­ar­tekj­ur. Sá tími þeg­ar ein­stak­ling­ar með lág­ar eða með­al­tekj­ur gátu rek­ið heim­ili er löngu lið­inn. Lít­ið má út af bregða hjá stór­um hluta ein­stæðra for­eldra til þess þau þurfi ekki að stofna til skuld­ar.

Mest lesið í mánuðinum

Þau sem hafa hagnast ævintýralega á Þorpinu
1
FréttirHúsnæðismál

Þau sem hafa hagn­ast æv­in­týra­lega á Þorp­inu

Ár­ið 2021 keypti hóp­ur fjár­festa í gegn­um eign­ar­halds­fé­lag­ið Þorp­ið 6 ehf. lóð­ir og bygg­ing­ar­rétt­indi á Ár­túns­höfða í Reykja­vík fyr­ir 7,4 millj­arða króna. Fyrr á þessu ári voru lóða­rétt­ind­in seld fyr­ir ell­efu millj­arða króna án þess að nokk­uð hafi ver­ið byggt á svæð­inu. Við­skipt­in sýna vel hvernig fjár­fest­ar geta hagn­ast æv­in­týra­lega með því að kaupa og selja lóð­ir og bygg­ing­ar­rétt­indi á til­tölu­lega skömm­um tíma.
Uppskera íslenskra kartaflna skemmdist á 48 tímum: „Aldrei séð annað eins“
2
FréttirNeytendamál

Upp­skera ís­lenskra kart­aflna skemmd­ist á 48 tím­um: „Aldrei séð ann­að eins“

Heit­ar um­ræð­ur sköp­uð­ust á Face­book í gær eft­ir að Ingi­björg Sól­rún Gísla­dótt­ir greindi frá því að heill poki af nýj­um kart­öfl­um hefði reynst skemmd­ur. Gunn­laug­ur Karls­son, for­stjóri Sölu­fé­lags garð­yrkju­manna, seg­ist aldrei hafa séð ann­að eins. Upp­sker­an hafi skemmst á tveim­ur sól­ar­hring­um.
Hulduheildsali flytur inn hundruð tonna af kjöti
4
RannsóknSamkeppnisundanþága í Landbúnaði

Huldu­heild­sali flyt­ur inn hundruð tonna af kjöti

Ris­ar á ís­lensk­um kjöt­mark­aði, sem fengu í vor um­deild­ar und­an­þág­ur frá sam­keppn­is­lög­um til þess að verj­ast sam­keppni að ut­an, verða á þessu ári um­fangs­mest­ir í kjöt­inn­flutn­ingi og því keppi­naut­ar sjálfs sín. „Von­brigði,“ seg­ir formað­ur at­vinnu­vega­nefnd­ar. Um­fangs­mik­il heild­sala á hundruð­um tonna af inn­fluttu kjöti virð­ist fyrst og síð­ast leiktjald fyr­ir öfl­ug­asta hags­muna­afl­ið gegn inn­flutn­ingi land­bún­að­ar­vara.
Greiddu 17 milljónir fyrir skýrslu um stöðu drengja
5
Fréttir

Greiddu 17 millj­ón­ir fyr­ir skýrslu um stöðu drengja

Skýrsla um stöðu drengja í skóla­kerf­inu sem unn­in var að beiðni mennta- og barna­mála­ráð­herra og há­skóla-, iðn­að­ar- og ný­sköp­un­ar­ráð­herra kostaði sam­an­lagt um 13,7 millj­ón­ir króna auk virð­is­auka­skatts og hljóð­ar heild­ar­upp­hæð­in því upp á rúm­ar 17 millj­ón­ir. Tryggvi Hjalta­son, grein­andi hjá CCP, er eini höf­und­ur skýrsl­unn­ar. Í sam­tali við Heim­ild­ina seg­ist hann hafa unn­ið að skýrsl­unni sam­hliða öðr­um störf­um en vinn­an tók um eitt og hálft ár.
„Ég var bara niðurlægð“
6
Viðtal

„Ég var bara nið­ur­lægð“

Séra Agnes M. Sig­urð­ar­dótt­ir, bisk­up Ís­lands, vill skila skömm­inni til kirkju­þings þar sem hún upp­lifði nið­ur­læg­ingu eft­ir að óvissa varð uppi um lög­mæti embætt­is­gjörða henn­ar. Hún seg­ir að kirkju­þing hafi átt að greiða úr mál­inu og eyða óvissu um stöðu henn­ar. Agnes tel­ur að karl­kyns bisk­up hefði aldrei þurft að þola slíka fram­komu af hálfu kirkju­þings en hún er fyrsta kon­an sem er kjör­in bisk­up.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár