Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, sagði í kvöld að bandaríski herinn hefði framkvæmt „mjög árangursríka árás“ á þrjú kjarnorkumannvirki í Íran, þar á meðal auðgunarstöðina fyrir úran í Fordow, sem staðsett er neðanjarðar.
„Við höfum lokið mjög árangursríkri árás á þrjú kjarnorkusvæði í Íran, þar á meðal Fordow, Natanz og Esfahan,“ sagði Trump í færslu á Truth Social vettvangi sínum.
„Heilum farmi af SPRENGJUM var varpað á aðalstaðinn, Fordow.“
Trump bætti við: „Allir flugmenn og vélar eru örugglega á heimleið. Til hamingju, dásamlegu bandarísku hermenn okkar.“
Tilkynning Trump kom aðeins tveimur dögum eftir að hann sagði að hann myndi ákveða „innan tveggja vikna“ hvort hann myndi ganga til liðs við helsta bandamann Bandaríkjanna, Ísrael, í árásum á Íran.
Fyrr sama dag bárust fréttir um að bandarískar B-2 sprengjuvélar — sem geta borið svonefndar „skriðsprengjur“ sem ráðast á neðanjarðarvirki — hefðu verið sendar frá Bandaríkjunum.
Trump tilgreindi ekki hvaða tegund bandarískra flugvéla eða vopna hefði verið notuð.
Íranir höfðu hótað hefndaraðgerðum gegn bandarískum hermönnum í Miðausturlöndum ef Trump réðist til atlögu, en forsetinn hvatti til „friðar“.
„Það er enginn annar her í heiminum sem hefði getað framkvæmt þetta. NÚ ER TÍMINN TIL AÐ GERA FRIÐ!“ sagði hann.
Í nótt heldur Trump ávarp til bandarísku þjóðarinnar.
Íranir hótuðu hefndum
Forseti Írans, Masoud Pezeshkian, hafði varað við því fyrr í dag að „enn meira eyðileggjandi“ hefndarárás myndi fylgja ef níu daga sprengjuherferð Ísraels héldi áfram, og sagði að íslamska lýðveldið myndi ekki stöðva kjarnorkuáætlun sína „við neinar kringumstæður“.
Ísraelar tilkynntu á laugardag að þeir hefðu drepið þrjá aðra íranska hershöfðingja í fordæmalausri herferð sinni, og utanríkisráðherra Gideon Saar hélt því fram að meint framþróun Írana í átt að kjarnorkuvopni hefði verið tafin um tvö ár.
Ísrael og Íran hafa skipst á hrinum af eyðileggjandi árásum frá því Ísrael hóf loftárásaherferð sína 13. júní, og sagði Írana vera á barmi þess að þróa kjarnorkuvopn.
Á laugardag sagði Ísrael að það hefði ráðist í annað sinn á kjarnorkumannvirki í Esfahan, og samkvæmt upplýsingum frá kjarnorkueftirlitsstofnun Sameinuðu þjóðanna (IAEA) hafði verkstæði fyrir framleiðslu á skilvindum orðið fyrir árás.
Síðar á laugardag greindi íranska fréttastofan Mehr frá því að Ísrael hefði gert loftárásir á suðurhluta borgarinnar Shiraz, þar sem herstöðvar eru staðsettar.
Aðfaranótt sunnudags tilkynnti svo byltingarvarðlið Írans að „umfangsmikil“ sveimur af „sjálfsmorðsdrónum“ hefði verið sendur á „stefnumarkandi skotmörk“ víðsvegar um Ísrael.
Íran neitar því að stefna að smíði kjarnorkusprengju, og Pezeshkian sagði á laugardag að réttur landsins til að stunda friðsamlega kjarnorkunýtingu „geti ekki verið tekinn af því… hvorki með hótunum né stríði.“
„Viðvarandi árásarhneigð“
Í símtali við Emmanuel Macron Frakklandsforseta sagði Pezeshkian, samkvæmt opinberu fréttastofunni IRNA: „Við samþykkjum ekki að draga kjarnorkustarfsemi niður í núll við neinar kringumstæður.“
Varðandi árásir Ísraels sagði hann: „Viðbrögð okkar við áframhaldandi árásum síonistastjórnarinnar munu verða enn meira eyðileggjandi.“
Utanríkisráðherra Írans, Abbas Araghchi, var í Istanbúl á laugardag á fundi Samtaka íslamsks samvinnustarf (OIC) til að ræða ástandið.
Á föstudag höfðu leiðandi diplómatar frá Bretlandi, Frakklandi og Þýskalandi hist Araghchi í Genf og hvatt hann til að hefja aftur kjarnorkuviðræður við Bandaríkin, sem höfðu verið stöðvaðar vegna stríðsins.
Houthar, bandamenn Írans í Jemen, hótuðu í gær að hefja aftur árásir á bandarísk skip í Rauðahafinu ef Bandaríkin blönduðu sér inn í stríðið, þrátt fyrir nýlegt vopnahlé.
Bandaríska mannréttindastofnunin HRANA (Human Rights Activists News Agency) sagði á föstudag að samkvæmt heimildum sínum og fjölmiðlum hefðu að minnsta kosti 657 manns verið drepnir í Íran, þar af 263 óbreyttir borgarar.
Íranska heilbrigðisráðuneytið greindi frá því á laugardag að meira en 400 hefðu fallið í árásum Ísraels.
Samkvæmt opinberum tölum hafa hefndaraðgerðir Írans leitt til dauða að minnsta kosti 25 manns í Ísrael.
Hvort þessi árás Israel og BNA er rétta meðalið veit ég ekki. Eitt sannfærist ég þó æ meir undanfarið: með því að sýna linkind gefst þeim tækifæri að eflast og valda enn meiri skaða seinna meir. Besta dæmið er Rússland Putins sem hefði átt að stoppa í síðasta lagi við innrásina á Krimskagann.
Að Iran er eingöngu að þróa friðsamlega nytingu kjarnorka er ekki trúverðugt, fyrir það þarf ekki að byggja rannsóknarstofur djúpt inn í bjarg.
Búið er að reyna samningaleiðina síðustu áratugi og virðist hún engu hafa skilað.
Hvort Trump og Netanyahu eru réttu menn til að leysa vandamálið er þó eftir að sjá. Eins og hjálparstarfið þeirra í Gaza sýnir eru þeir heldur viðvaningar en hitt.
Fróðlegt væri að heyra mismunandi skoðanir sérfræðinga um það og skora ég á Heimildina að birta fleiri greiningar á ástandinu.