Ekki réttlætanlegt að virkja meira á þessu stigi

„Það er mik­ill þrýst­ingur núna á að virkja meira. Það finnst mér ekki rétt­læt­an­legt á þessu stigi. Við verðum að horfa til þess að vatns­árið í ár var óvenju slæmt. Í venju­legu vatns­ári væri eng­inn raf­magns­skortur.“

Þetta sagði Bjarni Bjarna­son, for­stjóri Orku­veitu Reykja­víkur, á árs­fundi fyr­ir­tæk­is­ins í lok síð­ustu viku. Bjarni sker sig nokkuð úr hvað þetta varðar miðað við for­stjóra ann­arra íslenskra orku­fyr­ir­tækja. Hann hefur til að mynda sagt að ekki þurfi að virkja sér­stak­lega til raf­bíla­væð­ingar.

[adspot]

Á fund­inum, sem var hald­inn í gömlu raf­stöð­inni í Elliða­ár­dal, sagð­ist hann vilja horfa til allra átta. „Ísland býr við hlunn­indi af þrennum toga, ef við getum sagt sem svo, frá nátt­úr­unnar hendi,“ útskýrði hann. „Það er fisk­ur­inn í sjónum, og hann er eign þjóð­ar­innar þó að arð­ur­inn renni kannski í örfáa vasa, en það er annað mál. Síðan er það orka lands­ins, það eru fall­vötnin, það er jarð­hit­inn. Og núna vind­ur­inn. Síðan er það landið sjálft, nátt­úran og ásýnd.“

Benti hann svo á að fyrir heims­far­ald­ur­inn hafi komið meiri erlendar tekjur af því að sýna útlend­ingum landið heldur en af nokkrum öðrum atvinnu­vegi. „Og ætlum við að ráð­ast inn á óvirkjuð svæði, bæði háhita­svæði og önnur, svo ég tali nú ekki um vind­inn, þar sem aðal­lega Norðmenn vilja reisa vind­orku­ver á hverjum hóli? Ætlum við að gera það og höggva þá fót­inn undan okkur hvað varðar nátt­úr­una og ásýnd­ina sem við erum að selja?“

Mik­il­vægt væri að finna jafn­vægi milli þess­ara þátta.

Halla Hrund Loga­dóttir orku­mála­stjóri sagði að í auð­linda­nýt­ingu þyrfti alltaf að horfa á hóf­semi og fram­sýni. Að reyna að horfa á að fá sem mest fyrir sem minnst. „Og í orku­geir­anum erum við auð­vitað að vinna innan auð­linda­um­hverfis,“ sagði hún. „Við erum með nátt­úr­una sem skiptir miklu máli varð­andi lofts­lags­málin. Hún vex í virði á tímum lofts­lags­mála. Síðan erum við með orku­málin og þar er heldur betur líka vöxtur í virði.“ Ná þurfi sem mestum árangri hvað báðar þessar auð­lindir varðar.

Orku­skipti, sem stjórn­völd hafa sett á odd­inn sem lausn til að draga úr losun og vinna gegn hinum mann­gerða lofts­lags­vanda, eru talin þurfa á bil­inu 4-24 TWst af orku á ári, allt að 124 pró­sent meiri en nú er hér fram­leidd, allt eftir því hversu mikið inn­lent raf­elds­neyti verður fram­leitt hér á landi, hversu langt verður gengið í orku­skiptum í öllum sam­göngum og hversu miklum hag­vexti er reiknað með. Þetta er nið­ur­staða skýrsl­unnar Staða og áskor­anir í orku­málum sem unnin var af starfs­hópi er Guð­laugur Þór Þórð­ar­son umhverfis-, orku- og lofts­lags­ráð­herra skip­aði í byrjun árs.

Langt frá markmiðum

Fram­reikn­ingar Umhverf­is­stofn­unar á þróun í losun gróð­ur­húsa­loft­teg­unda fram til árs­ins 2040 gefa til kynna að losun á beinni ábyrgð Íslands muni drag­ast saman um 28 pró­sent fram til árs­ins 2030 miðað við 2005. Það væri ansi fjarri mark­miði rík­is­stjórn­ar­innar, sem setti sér í stjórn­ar­sátt­mála sjálf­stætt mark­mið um að losun á ábyrgð Íslands drag­ist saman um 55 pró­sent fram til árs­ins 2030 miðað við 2005.

Næsti áfangi

„Nið­ur­stöð­urnar segja okkur að við þurfum að herða okkur í lofts­lag­málum ef við ætlum að standa við lofts­lags­mark­miðin,“ sagði Guð­laugur Þór í gær, er þessir útreikn­ingar voru kynntir. Hann sagði Ísland á eftir mörgum þeim löndum sem við viljum bera okkur saman við. „Við þurfum að vinna hratt og við þurfum að vinna saman til að ná betri árangri. Það er alveg ljóst að nú er komið að næsta áfanga í veg­ferð­inni og þar þarf íslenskt atvinnu­líf og sveit­ar­fé­lög að stíga inn í aðgerð­ar­á­ætl­un­ina af fullum þunga, setja sér mark­mið og útbúa áætl­anir til að mark­mið okkar náist.“