Lyf gegn offitu

Hér á árum áður sner­ist lífs­bar­áttan um að eiga nægan mat á borðum til að koma í veg fyrir nær­ing­ar­skort eða jafn­vel dauða. Í dag snýst lífs­bar­átta vest­rænna þjóða að miklu leyti um að halda aftur af mat­ar­lyst­inni og hemja átið svo ekki hljót­ist af skert lífs­gæði eða sjúk­dómar.

Sá vandi sem blasir við vegna offitu er mjög fjöl­breyttur og orsaka­þætt­irnir eru ekki síður fjöl­breyttir og flóknir. Það er því ekki að undra að lausn­irnar hafa verið margar og þrátt fyrir góðan árangur er enn leitað að end­ur­bættum leiðum til að draga úr offitu í hinum vest­ræna heimi.

Líkaminn stjórnar inn­töku nær­ing­ar­efna með flók­inni horm­óna­seytun, sem segir okkur hvenær við verðum svöng, hvenær við verðum södd og hvernig okkur líður eftir að hafa inn­byrt mat. Eitt af þeim horm­ónum sem stjórnar seddu­til­finn­ingu heitir GLP-1 og eru áhrif þess mest að því er talið er í und­ir­stúkunni.

Lyf sem heitir semiglutide hefur mjög svip­aða eig­in­leika og GLP-1. Semiglutide er lyf sem verið er að þróa gegn syk­ur­sýki en vegna GLP-1 skyld­leika þess þótti rann­sókn­ar­hópi við Uni­versity of Leeds til­valið að skoða hvort lyfið hefði áhrif á offitu.

Til að athuga áhrifin voru fengnir 28 sjálf­boða­liðar með mjög háan BMI stuðul, s.s í ofþyngd. Helm­ingur hóps­ins fékk semiglutide í 12 vikur, en á sama tíma fékk hinn helm­ing­ur­inn lyf­leysu. Eftir 12 vikna lyfja­gjöf var með­höndl­un­inni snúið svo lyf­leysu­hóp­ur­inn fékk semiglutide og öfugt, og aftur tók lyfja­gjöfin 12 vikur. Sjálf­boða­lið­arnir vissu aldrei hvort þeim var gefin lyf­leysa eða lyfið.

Í lok hvors 12 vikna tíma­bils voru hóp­arnir fengnir í rann­sókn þar sem þau fengu bæði hádegis og kvöld­mat. Fylgst var með vali sjálf­boða­lið­anna á fæðu, sem og magn­inu sem þau borð­uðu auk þess sem þátt­tak­endur svör­uðu spurn­inga­lista.

Í ljós kom að sjálf­boða­liðar sem fengu semiglutide misstu að með­al­tali 5 kíló á þeim 12 vikum sem með­höndlun stóð. Fæðuval þeirra hafði breyst svo þau völdu sér síður feitan mat auk þess sem þau borð­uðu að með­al­tali minna. Þegar efna­skipti sjálf­boða­lið­anna voru skoðuð kom ekki fram breyt­ing á þeim, sem þýðir að þyngd­ar­tapið má að öllum lík­indum ein­göngu rekja til breyt­inga á matar­æði.

Lyfja­gjöfin virt­ist draga úr teng­ingu sjálf­boða­lið­anna milli nær­ing­ar­inn­töku og vellíð­un­ar­til­finn­ing­unnar sem oft ýtir undir ofneyslu hjá fólki. Fáist svip­aðar nið­ur­stöður í stærri hóp sjálf­boða­liða má vænta þess að hægt verði að nota semiglutide til að draga úr offitu og fylgi­kvillum hennar hjá stórum hópi fólks. Rétt er þó að hafa í huga að offita er flók­inn vandi sem er til­kom­inn vegna alls kyns þátta og sömu úrræði henta alls ekki öllum.

Fréttin birt­ist fyrst á Hvatinn.is.