Stjórn Jónshúss í Kaup­manna­höfn hefur sent for­sætis­nefnd Alþingis útskýr­ingar á því af hverju þessi eign íslenska rík­is­ins var notuð til að hýsa eign­ar­halds­fé­lag sem er í eigu Kýp­ur­fé­lags Samherja, Esju Shipping, á árunum 2017 og 2018.  Erindi stjórn­ar­innar barst til for­sætis­nefndar á föstu­dag­inn og er það skrifað af Þor­steini Magn­ús­syni, aðstoð­ar­skrif­stofu­stjóra Alþingis og for­manni stjórnar Jónshúss. Félagið heitir Tind­holmur Dk Aps. 

Stundin sagði í síð­ustu viku frá notk­un­inni á Jónshúsi, sem var heim­ili Jóns Sig­urðs­sonar og Ingi­bjargar Ein­ars­dóttur, eig­in­konu hans, þegar þau bjuggu í Kaup­manna­höfn á nítj­ándu öld. 

Ekki liggur hins vegar ennþá fyrir af hverju Samherji vildi stofna félag í Danmörku og not­aði til þess heim­il­is­fang Jónshúss í gegnum Hrannar Hólm, við­skipta­ráð­gjafa og körfu­bolta­þjálf­ara sem jafn­framt er eig­in­maður for­stöðu­manns Jónshúss.

Þetta er ekki útskýrt í bréfi stjórnar Jónshúss til for­sætis­nefndar enda virð­ist Hrannar ekki hafa vitað þetta sjálfur. „Ég vil svo sem ekki vera að tjá mig um þetta,“ sagði hann við Stundina. „Það er ekki mitt að gera það, finnst mér. Ég var bara að aðstoða þarna. En það gerð­ist aldrei neitt með þetta félag. Ég gæti bara sagt eitt­hvað rangt því ég veit það ekki almenni­lega og var bara ráð­inn til að stofna þetta. Ég vil bara segja sem minnst af því ég man þetta ekki alveg. Það er svo mikið um alls konar svona hluti, verið að gera og græja, og ég man þetta bara ekki.“

Afsök­un­ar­beiðniHrannar Hólm hefur beðið afsök­unar á að hafa selt Samherja afnot af heim­il­is­fang Jónshúss.

Baðst afsökunar

Í bréf­inu er jafn­framt tekið fram að Hrannar hafi beðist afsök­unar á því að hafa notað Jónshús sem heim­il­is­fang þessa dótt­ur­fé­lags Kýp­ur­fé­lags Samherja. Danska félagið var stofnað árið 2016  og var því slitið í fyrra án þess að nein starf­semi væri nokkru sinni í því.

„Hrannar við­ur­kenndi í sam­tali við und­ir­rit­aðan að skrán­ing félags­ins í Jónshúsi hefði verið mis­tök og hugs­un­ar­leysi af hans hálfu og að hann hefði átt að finna aðra leið en að nota Øster Voldgade 12 sem heim­il­is­fang og hefur hann beðist afsök­unar á þessum gjörn­ingi.“

Eins og Stundin hefur fjallað um notar Samherji Kýpur sem mið­punkt alþjóð­legra við­skipta sinna, meðal ann­ars til að halda utan um eign­ar­hald á útgerð í Afríku og selja þaðan fisk til landa í álf­unni. Mikil við­skipti eiga sér stað á milli Kýp­ur­fé­laga Samherja og ann­arra félaga í eigu Samherja víðs vegar um heim­inn, einnig á Íslandi, eins og greint hefur verið frá í blað­inu. Danska félagið átti því vænt­an­lega að vera liður í þessu fyr­ir­tækja­neti Samherja en útgerðin frá Akureyri á annað sam­nefnt dótt­ur­fé­lag í Færeyjum sem einnig er notað í alþjóð­legum við­skiptum Samherja. 

Bréfið í heild sinni

Bréf Þor­steins Magn­ús­sonar, for­manns stjórnar Jónshúss, er birt hér í heild sinni:

„Til for­sætis­nefndar.

            Í dag birt­ist í prentút­gáfu blaðs­ins Stund­ar­innar frétt undir fyr­ir­sögn­inni „Dótt­ur­fé­lag Kýp­ur­fé­lags Samherja skráð í Jónshúsi“          

            Í frétt­inni segir að eign­ar­halds­fé­lag Samherja hafi átt danskt dótt­ur­fé­lag sem skrá var í Øster Voldgade 12 (Jónshúsi) í Kaup­manna­höfn og að stofn­andi félags­ins hafi verið Hrannar Hólm eig­in­maður Höllu Bene­dikts­dóttur for­stöðu­manns Jónshúss.

Í fram­haldi af frétt­inni ræddi ég við Höllu og Hrannar.

            Aðal­at­riðin eru þessi:

            1. Hrannar á og rekur eins-manns-fyr­ir­tæki (d. enkeltmands­virksom­hed) sem heitir KEF 11 v/Hrannar Hólm. HH starfar að ýmis konar fyr­ir­tækja­ráð­gjöf, ferða­málum og þjálfun.

            2. Í nóv­em­ber 2017 tók KEF 11 að sér verk­efni fyrir félag sem heitir Esja Shipping sem hefur aðsetur á Kýpur og er í eigu Sæbóls Fjár­fest­inga­fé­lags á Íslandi. Það félag er síðan í eigu íslensku félag­ana Samherja, Fjár­fest­inga­fé­lags­ins Fjarðar og Eign­ar­halds­fé­lags­ins Steins. Verk­efnið sem KEF 11 tók að sér fólst meðal ann­ars í því að stofna nýtt félag sem hét Tind­hólmur. HH var stofn­andi félags­ins, því stofn­andi með danskt lög­heim­ili varð að vera til staðar. HH var jafn­framt stjórn­ar­maður í Tind­hólmi. Lög­heim­ils­skrán­ing í Øster Voldgade 12 (Jónshúsi) var hugsuð sem bráða­birgða­ráð­stöfnun til að tryggja að póstur sem bær­ist félag­inu kæm­ist í réttar hendur á stofn­un­ar­tíma þess, en ætl­unin var að Tind­hólmur mundi fljótt opna skrif­stofu í Kaup­manna­höfn. En áður en til þess kom að opna skrif­stofu og hefja starf­semi fékk HH fyr­ir­mæli um að slíta félag­inu og tók það ferli nokkrar vikur, en búið var að slíta því í mars 2018. Félagið var því aðeins skrá með lög­heim­ili í Øster Voldgade 12 (Jónshúsi) í fáeina mán­uði og aldrei var nein starf­semi í félag­inu.

            3. Í frétt Stund­ar­innar er rætt við Hrannar og þar kemur líka skýrt fram að engin starf­semi hafi verið í félag­inu og að búið sé að slíta því.

            4. Hrannar við­ur­kenndi í sam­tali við und­ir­rit­aðan að skrán­ing félags­ins í Jónshúsi hefði verið mis­tök og hugs­un­ar­leysi af hans hálfu og að hann hefði átt að finna aðra leið en að nota Øster Voldgade 12 sem heim­il­is­fang og hefur hann beðist afsök­unar á þessum gjörn­ingi.

            5. Halla for­stöðu­manni húss­ins var algjör­lega ókunn­ugt um skrán­ingu áður­greinds félags í Jónshúsi. Sama gildir um stjórn Jónshúss.

            6. Þessi frétt teng­ist því að Stundin mun vera að rann­saka starf­semi Samherja erlendis.

            Það má bæta því við að sam­tök sem hafa starf­semi í Jónshúsi, t.d. kór­arnir og Íslend­inga­fé­lagið hafa í gegnum tíð­ina fengið að skrá lög­heim­ili sitt á Øster Voldgade 12 (Jónshúsi) í Kaup­manna­höfn, enda eru þessi sam­tök hluti af þeirri starf­semi sem fram fer í hús­inu.

            Með kveðju,

Þor­steinn Magn­ús­son“