„Gígantískar upphæðir sem við erum að eyða í kerfið í stað þess að greiða fólki meiri framfærslu“

Kristín Heba Gísla­dóttir, fram­kvæmda­stjóri Vörðu, sagði þau hjá Vörðu aldrei hafa séð niðu­stöður í lík­ingu við þær sem sáust í nýlegri skýrslu þeirra um stöðu fatl­aðs fólks. „Við höfum aldrei séð svona tölur. Þetta eru ekki tölur sem eru boð­legar í vel­ferð­ar­sam­fé­lagi.“ Hún segir ekki annað hægt en að kalla skýrls­una kol­svarta.

Samkvæmt nýjum skýrslum frá Vörðu, rann­sókn­ar­stofnun vinnu­mark­að­ar­ins, og Unicef er fátækt barna að aukast á Íslandi. Í þeirri síð­ar­nefndu kemur fram að eitt af hverjum átta börnum býr við fátækt. Skýrsla Vörðu leiðir í ljós að staða ein­hleypra fatl­aðra mæðra er ein­stak­lega slæm. Hjá þeim hópi eru níu af hverjum tíu sem geta ekki mætt óvæntum 80 þús­und króna útgjöldum. 

Í nýjasta þætti Pressu ræddi Margrét Mart­eins­dóttir við þær Elínu Ebbu Ásmunds­dóttur, fram­kvæmd­ar­stjóra Hlut­verka­set­urs og vara­for­mann Geð­hjálpar, Kristínu Hebu Gísla­dóttur, fram­kvæmda­stjóra Vörðu og Ingu Sæland, for­mann Flokks fólks­ins. Umræðu­efnið var fátækt á Íslandi, einkum fátækt barna.

Gígantískar upphæðir í kerfið í stað þess að greiða fólki framfærslu

Elín Ebba Ásmunds­dóttur, fram­kvæmd­ar­stjóri Hlut­verka­set­urs og vara­for­maður Geð­hjálpar, seg­ist gagn­rýnin á geð­heil­brigð­is­kerfið. „Ætlum við að senda mann­eskju sem líður fátækt til geð­læknis að fá upp­á­skrifuð lyf til að halda út skort? Eigum við að senda fólk í hug­ræna atferl­is­með­ferð til að þú breytir hug­ar­fari þínu og sættir þig við að borða núðlur í annað hvert mál. Er þetta leiðin?“

Hún segir að færri heil­brigð­is­vanda­mál væru fyrir hendi ef skorti fólks væri betur sinnt. Miklum pen­ingum væri eytt í heil­brigð­is­þjón­ustu, lög­reglu og barna­eft­ir­lit til að bregð­ast við bágum aðstæðum fólks. „Það eru gígantískar upp­hæðir sem við erum að eyða í kerfið í stað þess að greiða fólki meiri fram­færslu.“ 

„Kannski ef við myndum vinna betur að því að jafna þetta samfélag út þá væri ekki svona mikið af vandamálum“

Þótt hægt væri að stór­bæta líðan fólks með því að veita þeim aðeins meiri pen­inga segir Elín lít­inn áhuga á því. „Það hentar ekki þeim sem kannski græða ekk­ert á því.“ Hún segir að hægt væri að upp­skera mikið væri þessi leið farin. Bæði í geð­heil­brigð­is­þjón­ustu og almennt í heil­brigð­is­þjón­ustu. En hún segir fólk sem búi við skort vera lík­legra til að þróa með sér heilsu­far­s­vanda s.s. hjár­ta­á­föll, syk­ur­sýki og krabba­mein. Þetta bitni svo á heil­brigð­is­kerf­inu sem sé illa statt.

„Kannski er orsökin falin í því að við erum að fást við fátækt. Kannski ef við myndum vinna betur að því að jafna þetta sam­fé­lag út þá væri ekki svona mikið af vanda­málum. En það vill það eng­inn.“

Hér má sjá nýjasta þátt Pressu í heild sinni: