Baldvin Þorsteinsson, framkvæmdastjóri viðskiptaþróunar hjá útgerðarfélaginu Samherja, kemur fram í áramótaútgáfu Viðskiptablaðsins sem talsmaður fyrirtækisins jafnvel þó þar séu starfandi tveir forstjórar. Baldvin er sonur annars forstjórans, Þorsteins Más Baldvinssonar, og skrifar hann grein um íslenskan sjávarútveg undir fyrirsögninni „Byggjum upp sterkt íslenskt vörumerki“ sem birt er með mörgum öðrum eftir stjórnendur í íslensku viðskiptalífi.  Aðrir sem skrifa sambærilegar greinar í Viðskiptablaðið eru yfirleitt æðstu stjórnendur tiltekinna fyrirtækja og stofnana  eins og Landsbankans, Seðlabanka Íslands,  Símans og Landsvirkjunar. 

Alltaf Þorsteinn MárÞorsteinn Már Baldvinsson, forstjóri Samherjja, hefur verið sá sem komið hefur fram opinberlega fyrir hönd félagsins í gegnum árin. Sonur hans gerir það nú í grein í áramótablaði Viðskiptablaðsins.

Mynd: Heiða Helgadóttir

Í gegnum tíðina hefur forstjóri Samherja, það er að segja Þorsteinn Már Baldvinsson, verið sá sem talað hefur máli fyrirtækisins. Þetta var svo allt þar til í nóvermber í fyrra, þegar greint var frá máli Samherja í Namibíu í Kveik, Stundinni og af Wikileaks.

Þá steig Þorsteinn Már til hliðar tímabundið og Björgólfur Jóhannsson var gerður að starfandi forstjóra.  Björgólfur var talsmaður  fyrirtækisins í kjölfarið og hefur hann haldið því áfram að stóru leyti síðan þrátt fyrir að Þorsteinn Már hafi snúið til baka sem forstjóri við hlið Björgólfs í lok mars á þessu ári. 

Eins og kunnugt er þá er mál Samherja í Namibíu til rannsóknar í að minnsta kosti þremur löndum, Íslandi, Namibíu og Noregi. Á Íslandi eru  sex núverandi og fyrrverandi starfsmenn Samherja með réttarstöðu sakborninga í málinu, grunaðir um aðkomu að mútugreiðslum og peningaþvætti. Samherjamálið í Namibíu hefur vakið talsverða athygli alþjóðlega og leiddi það meðal annars til þess að norski DNB bankinn ákvað að Samherji ætti ekki ekki lengur að vera viðskiptavinur bankans. 

Samherji hefur gert lítið úr þessari aðgerð bankans. 

 „Uppbygging vörumerkja skiptir máli enda halda viðskiptavinir tryggð við vörumerki ef þeir tengja þau við gæði.“

Baldvin ekki komið fram sem talsmaður

Baldvin Þorsteinsson hefur hins vegar ekki áður verið í því hlutverki að koma fram opinberlega sem talsmaður eða andlit Samherja í fjölmiðlum. Raunar hefur það ekki oft gerst í gegnum árin að einhver annar en Þorsteinn Már hafi verið í þessu hlutverki, að undanskildum Björgólfi í kjölfar Samherjamálsins í Namibíu. Samherji hefur auk þess aldrei verið með upplýsingafulltrúa, þrátt fyrir að vera eitt stærsta fyrirtæki á Íslandi. Þorsteinn Már hefur alfarið séð um þetta upplýsinga- og miðlunarhlutverk. 

Baldvin hefur hins vegar verið nefndur opinberlega sem hugsanlegur arftaki Þorsteins Más Baldvinssonar á forstjórastóli Samherja og hefur hann verið settur í ábyrgðarstöður á vegum félaga Samherja, eins og til dæmis forstjórastól Jarðborana og í stól stjórnarformanns Eimskipafélags Íslands. Út á við lítur út  eins og verið sé að búa hann undir framtíðarhlutverk í fjölskyldufyrirtækinu. Baldvin hefur starfað hjá Samherja í ýmsum hlutverkum, með hléum, í meira en áratug og komið að rekstrinum í Afríku meðal annars. 

Athygli vakti þegar til stóð að hann yrði næsti forstjóri Eimskipafélagsins, þar sem Samherji er stærsti hluthafinn, en ekki náðist samstaða um meðal allra hluthafa. Þá vakti það einnig athygli fyrir nokkrum árum þegar Þorsteinn Már íhugaði að kaupa sig inn í MP Banka sáluga en strandaði fjárfestingin á því að hann vildi fá mann frá Samherja í stjórn bankans, Baldvin Þorsteinsson. 

Fyrr á þessu ári var greint frá því að Þorsteinn Már og fyrrverandi eiginkona han, Helga Steinunn Guðmundsdóttir, hefðu selt börnum sínum, Baldvini og Kötlu, hlutabréf sín í Samherja. Kristján Vilhelmsson, hinn stóri hluthafi Samherja, gerði hið sama gagnvart sínum börnum samhliða. Þeir Kristján og Þorsteinn eru því ekki lengur stærstu eigendur Samherja heldur börn þeirra, meðal annars Baldvin. Á heimasíðu Samherja var talað um viðskiptin með hlutabréfin sem kynslóðaskipti í eignarhaldi Samherja. 

Sonur Þorsteins Más sem talsmaður SamherjaBaldvin Þorsteinsson, framkvæmdastjóri hjá Samherja og sonur Þorsteins Más Baldvinssonar, hefur ekki oft áður komið fram sem talsmaður fyrirtækisins, líkt og í áramótagreininni í Viðskiptablaðinu.

Mikilvægi „sterka vörumerkja“

Í grein sinni ræðir Baldvin um mikilvægi þess að íslenskt sjávarútvegsfyrirtæki taki sig saman um að búa til sterk íslenskt vörumerki í kringum íslenskan fisk til að hámarka arðsemi í útflutningi. 

Hann ræðir um það hversu mikið vatn hafi runnið til sjávar frá því að faðir hans og frændur, Kristján og Þorsteinn Vilhelmssynir, hófu útgerð saman undir merkjum Samherja árið 1983: „Sjávarútvegur hefur verið órjúfanlegur hluti af mínu lífi frá blautu barnsbeini. Faðir minn og frændur okkar keyptu Samherja hf. árið sem ég fæddist á tímum mikillar ólgu og óvissu í atvinnugreininni. Í dag eru breyttir tímar enda hefur sjávarútvegurinn verið ein helsta grunnstoð efnahagslífsins um margra ára skeið og átt stærstu hlutdeildina í gjaldeyrisöflun þjóðarbúsins.“

Í greininni segir Baldvin svo enn fremur og meðal annars, og vísar til auglýsinga með Agli Ólafssyni, tónlistarmanni og leikara, sem vakið hefur nokkra athygli: „Nú er í gangi auglýsingaherferðin „Fishmas“ eftir að íslensk útvegsfyrirtæki sameinuðust undir slagorðinu „Seafood from Iceland“ í því skyni að auka útflutningsverðmæti íslenskra sjávarafurða. Herferðin er afrakstur samstarfs SFS og Íslandsstofu og það verður áhugavert að sjá hvort hún skilar árangri. Sameiginleg markaðssetning á upprunalandi sjávarafurða og uppbygging vörumerkja fyrir afurðirnar sjálfar er hins vegar sitt hvor hluturinn. Uppbygging vörumerkja skiptir máli enda halda viðskiptavinir tryggð við vörumerki ef þeir tengja þau við gæði.“

Þorsteinn Már skrifaði síðustu greinÞorsteinn Már Baldvinsson skrifaði síðustu grein frá Samherja sem birt var í áramótaútgáfu Viðskiptablaðsins árið 2018. Síðan hefur Namibíumálið komið upp og eignaskipti á Samherja.

Stundin sendi spurningar til forstjóra Samherja, Þorsteins Más Baldvinssonar og Björgólfs Jóhannssonar, um ástæðu þess að Baldvin kemur fram fyrir hönd Samherja í viðkomandi grein. Blaðið hafði ekki fengið svar þegar fréttin var birt.

Þorsteinn Már Baldvinsson skrifaði sjálfur síðustu sambærilegu áramótagrein  frá Samherja sem birt var í viðhafnarútgáfu Viðskiptablaðsins í lok árs 2018. Enda var það alltaf Þorsteinn Már sjálfur sem talaði máli og var andlit Samherja fram að birtingu frétta um Namibíumálið í nóvember 2019.