Einungis einn flóttamaður, sem hlotið hafði alþjóðlega vernd í Grikklandi, en síðan komið sér til Þýskalands og óskað hælis þar í landi, sneri aftur til Grikklands á síðasta ári. Yfirvöld útlendingamála í Þýskalandi álíta að þeim sé óheimilt að vísa fólki til Grikklands að svo stöddu, vegna úrskurða allnokkurra þýskra dómstóla, sem hafa komist að þeirri niðurstöðu að hætta á örbirgð og vanvirðandi meðferð, í skilningi Mannréttindasáttmála Evrópu, vofi yfir flóttafólki sem sent yrði aftur til Grikklands.
Þetta kemur fram í svari til Kjarnans frá fjölmiðlafulltrúa Alríkisskrifstofu fólksflutninga og flóttamanna í Þýskalandi (Bundesamt Für Migration und Flüchtlinge, BAMF).
Blaðamaður spurði að því hve margir einstaklingar, sem þegar hefðu hlotið vernd í Grikklandi hefðu komið til Þýskalands og óskað eftir hæli á undanförnum árum, og einnig að því hversu margir einstaklingar í þeirri stöðu hefðu verið sendir frá Þýskalandi og aftur til Grikklands á sama tíma.
Yfir 50 þúsund með vernd í Grikklandi komið til Þýskalands frá 2019
Í svarinu kemur fram að frá árinu 2019 hafi verið mikil fjölgun í hópi þeirra sem sækja um hæli í Þýskalandi þrátt fyrir að hafa þegar viðurkennda stöðu flóttamanns í Grikklandi. Frá upphafi árs 2019 og fram til 31. júlí 2022 voru umsóknirnar um hæli í Þýskalandi alls 50.563 talsins. Árið 2021 voru umsóknirnar 29.508 og á fyrstu sjö mánuðum þessa árs voru þær 8.638.
[adspot]
Fjölmiðlafulltrúi BAMF segir jafnframt að þrátt fyrir að samevrópskt regluverk um hælismál bjóði upp á að fólk sem hefur vernd í öðru landi sé sent þangað aftur hafi Evrópudómstóllinn (ECJ) komist að þeirri niðurstöðu í mars árið 2019 að brottvísun flóttamanna til Grikklands væri í ósamræmi við 3. grein Mannréttindasáttmála Evrópu, sem kveður á um að enginn maður skuli sæta pyndingum eða ómannlegri eða vanvirðandi meðferð eða refsingu.

„Í kjölfarið á þessu hafa áfrýjunarstjórnsýsludómstólar í Norðurrín-Vestfalíu, Neðra-Saxlandi og Berlín-Brandenburg – auk fjölda stórnsýsludómstóla á fyrsta dómstigi – álitið að einstaklingar sem hafa fengið vernd flóttamanns í Grikklandi eigi á hættu að lenda í örbirgð ef þeim verði vísað þangað vegna skorts á stuðningi. Brottvísunarákvarðanir BAMF sem fela í sér að fólk snúi aftur til Grikklands eru því ómögulegar sem stendur. Árið 2021 fór einungis ein manneskja aftur til Grikklands,“ segir í svarinu frá þýsku stofnuninni.[links]
Rauði krossinn telur flutning til Grikklands óforsvaranlegan
Í kjölfar fjöldaflutningsins til Grikklands í síðustu viku ítrekaði Rauði krossinn á Íslandi skilaboð sín um að brottflutningur flóttafólks til Grikklands væri óforsvaranlegur.
„Rauði krossinn á Íslandi fordæmir brottvísanir íslenskra stjórnvalda á umsækjendum um alþjóðlega vernd sem þegar hafa fengið stöðu sína viðurkennda í Grikklandi. Félagið hefur ítrekað gagnrýnt brottvísanir til Grikklands og telur að þær skapi fólki hættu sem íslensk stjórnvöld beri ábyrgð á,“ sagði í yfirlýsingu samtakanna.
Á vormánuðum birti Rauði krossinn ítarlega greinargerð um brottflutning til Grikklands, þar sem fjallað var um ýmsar hindranir sem standa í vegi þeirra sem eru með stöðu flóttamanna í Grikklandi. Meðal annars var þar fjallað um takmarkað aðgengi að heilbrigðisþjónustu, húsnæði, atvinnu og félagslegri aðstoð og framfærslu.
„Rauði krossinn telur í ljósi fjölmarga heimilda sem ber saman um óviðunandi aðstæður flóttafólks í Grikklandi, að endursendingar þess til Grikklands feli í sér verulega hættu á því þau verði fyrir ómannúðlegri eða vanvirðandi meðferð,“ segir í samantekt Rauða krossins á Íslandi.
Fáar endursendingar frá Evrópuríkjum til Grikklands á fyrri hluta árs
Kári Hólmar Ragnarsson, lektor við lagadeild Háskóla Íslands, hélt erindi á fundi sem fram fór í Háskóla Íslands í hádeginu í gær, undir yfirskriftinni Erum við að drukkna í flóttafólki?
Þar vakti hann athygli á tölulegum upplýsingum, sem stafa úr grísku þingskjali, um endursendingar flóttafólks frá nokkrum öðrum Evrópulöndum til Grikklands á fyrri hluta ársins.
Samkvæmt því sem þar kemur fram vísuðu evrópsk ríki einungis 96 flóttamönnum aftur til Grikklands á fyrstu sex mánuðum ársins. Þar af höfðu Svíar vísað flestum til baka, alls 35 flóttamönnum, en fram kemur að endursendingar frá Þýskalandi hafi verið átta talsins. Í svarinu sem Kjarninn fékk frá þýsku stofnuninni var þessara endursendinga ekki getið.

Á fundinum í gær benti Kári á að þessar tölur gæfu til kynna að íslenska kerfið væri ekki sérstaklega opið þegar kæmi að móttöku flóttafólks, eins og stundum mætti skynja á umræðunni.
Í síðustu viku sendu íslensk yfirvöld alls 15 einstaklinga á brott með leiguflugi aftur til Grikklands og ætluðu sér raunar að senda 28 manns, en 13 fundust ekki þegar lögreglumann reyndu að hafa uppi á þeim til flutnings af landi brott. Kári benti á að einungis þessi fjöldi myndi skjóta Íslandi upp í annað sæti yfir endursendingar til Grikklands á þessum lista.
Kári fékk einnig þá spurningu úr sal á fundinum, hvað þyrfti að gerast hérlendis til þess að íslensk yfirvöld myndu byrja að horfa á brottvísanir til Grikklands með sama hætti og þýsk yfirvöld hafa gert í kjölfar niðurstaðna dómstóla þar í landi.
Lektorinn svaraði því til að dómaframkvæmd í Evrópu væri bæði brotakennt og flókin, en benti svo á að hérlendis gæti þetta gerst með stefnubreytingu stjórnvalda varðandi framkvæmdina, eða þá með breyttu mati kærunefndar útlendingamála á stöðu mála í Grikklandi.
Síðan gætu mál af þessu tagi einnig komið til kasta dómstóla, sem gætu tekið „prinsipp-ákvarðanir“ sem hefðu fordæmisgefandi áhrif á þann veg að stöðva endursendingar til Grikklands, þó að Kári sjálfur teldi líklegra að hvert mál yrði skoðað fyrir sig.
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.
















































Athugasemdir