Gylfi Arnbjörnsson: Stjórnvöld hafa hirt lungann af ávinningi kjarasamninga

Gylfi Arn­björns­son, frá­far­andi for­maður ASÍ, sagði í setn­ing­ar­ræðu sinni á þingi ASÍ í dag að stjórn­völd hafi hirt lung­ann af ávinn­ingi kjara­samn­inga síð­asta ára­tug. Hann hvatti þó til áfram­hald­andi sam­vinnu og sagði síg­andi lukku og auk­inn kaup­mátt hafa fært laun­þega­hreyf­ing­unni mestan árangur.

„Staðan er ein­fald­lega sú, að þrátt fyrir að verka­lýðs­hreyf­ing­unni hafi með sam­stöðu sinni tek­ist að hækka lægstu laun langt umfram almenna launa­þróun, hefur það ekki leitt til þeirra bættu lífs­kjara þess­ara hópa sem að var stefnt,“ sagði Gylfi. „Ástæðan er sú að stjórn­völd hafa með aðgerðum sínum og aðgerð­ar­leysi á unda­förnum árum hirt lung­ann af þeim ávinn­ingi sem kjara­samn­ingar hafa tryggt þeim tekju­lægstu.“

Benti Gylfi á skerð­ingu skatt­leys­is­marka, lækkun barna­bóta, lækkun vaxta- og hús­næð­is­bóta og hækkun fast­eigna­verðs og húsa­leigu án aðhalds stjórn­valda. „Fólk veigrar sér við að leita læknis vegna hárrar gjald­töku í heil­brigð­is­kerf­inu. Skerð­ingar á greiðslum almanna­trygg­inga með miklum tekju­teng­ingum gagn­vart greiðslum líf­eyr­is­sjóð­anna eru enn eitt dæmið um hvernig ríkið hefur höggvið þar sem hlífa skyldi.“

Gagn­rýndi Gylfi rík­is­stjórn undir for­ystu Vinstri grænna fyrir að hafa ekki viljað gera þjóð­ar­sátt­mála um aukið fram­lag ríkis og sveit­ar­fé­laga til vel­ferðar- og félags­mála. „Til við­bótar kemur síðan skefja­laus sjálf­taka ofur­launa­að­als­ins á svim­andi launa­hækk­unum sem magnar hina rétt­látu reiði enn frekar. Stjórn­mála­menn bera á þessu fulla ábyrgð. Krafan um að þeir og dek­ur­börnin þeirra deili kjörum með þjóð­inni er krafa um rétt­læti og jöfnuð,“ sagði Gylfi.

Dæmir ekki um nýjar baráttuaðferðir

Í upp­hafi ræðu sinnar benti Gylfi á að hann hafi tekið við sem for­maður ASÍ nokkrum vikum eftir banka­hrun. Nefndi hann þann árangur sem náð­ist í kjöl­far hruns við að við­halda vel­ferð­ar­kerf­inu, lengja bóta­tíma­bil, aðstoð við skuldug heim­ili og ýmsar rétt­ar­bætur verka­fólks.

„Og höfum þá í huga að mesti árang­ur­inn og stærstu sigr­arnir hafa ekki ein­ungis unn­ist með verk­föllum heldur með átaka­lausum kjara­samn­ingum, sem lokið er á breiðum grund­velli í kjöl­far lýð­ræð­is­legs og ein­lægs sam­ráðs og sam­starfs við und­ir­bún­ing og gerð kjara­samn­inga,“ sagði Gylfi. „Því miður er það svo að stjórn­völd hafa ítrekað gengið bak orða sinna í því efni og við þurfum sem hreyf­ing að íhuga alvar­lega hvernig tryggja megi að efndir fylgi orðum og að lof­orðin séu bæði fjár­mögnuð og skýr en það er annað mál.“

Sagði Gylfi að lokum að síg­andi lukka og auk­inn kaup­máttur lægstu launa á grund­velli kjara­samninga, sem gerðir eru í sam­hengi við stöðu atvinnu­veg­anna á hverjum tíma, hafi fært laun­þega­hreyf­ing­unni mestan árangur.

„En allt er breyt­ingum háð og margt bendir til þess að áherslur og bar­áttu­að­ferðir stærstu aðild­ar­sam­taka ASÍ verði með nokkuð öðrum hætti en verið hefur um lagt skeið. Það er ekki mitt að dæma um hvort það muni verða félags­mönnum Alþýðu­sam­bands­ins og fjöl­skyldum þeirra til heilla í fram­tíð­inni, nú þegar ég hef ákveðið að stíga til hliðar sem for­seti ASÍ, en svo notuð séu fleyg orð Sókratesar úr málsvörn sinni í síð­ustu sam­ræðu hans við félaga sína: „Nú skilj­ast leiðir en hvor fer betri för er öllum hulið nema guð­inum.““