Úttekt Elsku Embla

Finnska kraftaverkið í sjálfsvígsforvörnum

Lang­tíma­stefna í geð­heil­brigð­is­mál­um, að­gerða­áætl­un og fjár­veit­ing­ar eru lyk­il­at­riði, seg­ir Solie Ri­dan­pää, finnsk­ur sér­fræð­ing­ur í sjálfs­vígs­for­vörn­um.

Finnska kraftaverkið í sjálfsvígsforvörnum
Mynd: Shutterstock

„Finnska kraftaverkið“ var titill greinar The Guardian frá 2024 um árangur Finna af sjálfsvígsforvörnum. Finnland er í dag þekkt sem ein hamingjusamasta þjóð heimsins en það er ekki svo langt síðan sjálfsvígstíðnin var ein sú hæsta í heimi. Aldrei hafa fleiri látist í sjálfsvígum þar í landi en árið 1990, þegar 1.512 féllu fyrir eigin hendi. Á þeim tíma taldi þjóðin tæpar fimm milljónir. Árið 2022 var fjöldi sjálfsvíga kominn niður í 740, en landsmenn voru þá orðnir 5,6 milljónir. Á þremur áratugum hafði tekist að helminga sjálfsvígstíðnina.

Sérfræðingur í sjálfsvígsforvörnum í Finnlandi, Solie Ridanpää, svaraði fyrirspurn sem send var fyrir hönd Heimildarinnar. Ekkert eitt skýrir árangurinn benti hún á, heldur náðist þessi árangur með margþættum, langtíma og gagnadrifnum aðgerðum í geðheilbrigðisstefnu og aðgerðaáætlun gegn sjálfsvígum. „Langtímastefna í geðheilbrigðismálum, þar á meðal aðgerðaáætlun til að koma í veg fyrir sjálfsvíg er mjög mikilvæg. Fjárveiting sem fylgir stefnu stjórnvalda er einnig …

Kjósa
18
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.
Efnisorð

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Elsku Embla

Samfélagsleg ákvörðun að fækka sjálfsvígum
InnlentElsku Embla

Sam­fé­lags­leg ákvörð­un að fækka sjálfs­víg­um

Hvert sjálfs­víg kost­ar sam­fé­lag­ið um 500 millj­ón­ir, en lít­ið hef­ur ver­ið lagt í for­varn­ir. Fyrstu að­gerða­áætl­un gegn sjálfs­víg­um var stung­ið of­an í skúffu. Næstu áætl­un fylgdi ekk­ert fjár­magn. Nú er unn­ið er að fram­gangi þriðju áætl­un­ar­inn­ar. Guð­rún Jóna Guð­laugs­dótt­ir held­ur ut­an um verk­efn­ið, en hún missti son sinn í sjálfs­vígi þeg­ar hann var á fyrsta ári í MR. „Ég vil ekki trúa því að hann hafi vilj­að fara frá mér. En ég get vel skil­ið að hann hafi ekki treyst sér til að lifa.“
Sáu sárin sem hún faldi
ViðtalElsku Embla

Sáu sár­in sem hún faldi

Þann 7. júní verða fimm ár lið­in frá frá­falli Emblu Arn­ars Katrín­ar­dótt­ur. And­lát henn­ar var harma­fregn fyr­ir sam­fé­lag­ið, en fjöl­skyld­an sat eft­ir með sorg­ina. Löngu áð­ur en Embla fékk grein­ingu var fjöl­skyld­unni orð­ið ljóst að hún væri orð­in al­var­lega veik, en vegna þess hve þög­ul veik­ind­in voru tók tíma að fá áheyrn. Jafn­vel þá skorti skiln­ing á stöðu barns­ins, sem svipti sig lífi og var jörð­uð á fimmtán ára af­mæl­is­dag­inn sinn.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Segir „falsfrétt“ og „óhróður“ að hún vilji bera ESB-aðild undir Bandaríkin
6
StjórnmálEvrópumál

Seg­ir „fals­frétt“ og „óhróð­ur“ að hún vilji bera ESB-að­ild und­ir Banda­rík­in

Ingi­björg Dav­íðs­dótt­ir, þing­kona Mið­flokks­ins, sagði„mjög mið­ur“ að ekki hafi ver­ið fund­að með Banda­ríkj­un­um um „ hvað ger­ist með varn­ar­samn­ing Ís­lands ef Ís­land ákveð­ur að ganga í Evr­ópu­sam­band­ið“, en seg­ir það jafn­gilda „fals­frétt­um“ að hún vilji bera að­ild und­ir Banda­rík­in.

Mest lesið í mánuðinum

Krefjast tæps milljarðs af félagi þingmanns
3
Stjórnmál

Krefjast tæps millj­arðs af fé­lagi þing­manns

Kröf­ur upp á 981 millj­ón eru und­ir í beiðni um nauð­ung­ar­sölu á lóð­um fé­lags­ins Rend­er Centi­um ehf. í Mos­fells­bæ. Berg­þór Óla­son, þing­mað­ur Mið­flokks­ins, og fað­ir hans eiga fé­lag­ið sem átti að byggja þjón­ustu­íbúð­ir fyr­ir aldr­aða á lóð­inni en hef­ur rift samn­ingn­um. Mál­ið varp­ar ljósi á bygg­ing­ar­verk­efni þing­manns­ins víða um land en hann seg­ist sína að­komu ekki tíma­freka.
Bjarni kominn með hlut í fjölskyldufyrirtækinu
4
ViðskiptiViðskipti Bjarna Benediktssonar

Bjarni kom­inn með hlut í fjöl­skyldu­fyr­ir­tæk­inu

Bjarni Bene­dikts­son er orð­inn hlut­hafi í Al­fa, fjöl­skyldu­fyr­ir­tæki Eng­ey­inga, sem er stærsti eig­andi Kynn­is­ferða og á hlut í fjölda skráðra fé­laga á mark­aði. Fé­lag­ið seldi Tékk­land bíla­skoð­un og Bjarni fær um 19 millj­ón­ir króna í arð. Bjarni hef­ur áð­ur sagst ekki koma að rekstri við­skipta­veld­is fjöl­skyld­unn­ar.
Söfnuðu hundruðum milljóna frá nafnlausum aðilum fyrir menningarmiðstöð gyðinga á Íslandi
6
Innlent

Söfn­uðu hundruð­um millj­óna frá nafn­laus­um að­il­um fyr­ir menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga á Ís­landi

Rabbíni gyð­inga á Ís­landi virð­ist hafa safn­að 436 millj­ón­um króna frá nafn­laus­um styrkj­end­um til að kaupa og reka menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga við Hverf­is­götu í Reykja­vík. Fjár­fest­ir sem er á svört­um lista í Bretlandi vegna tengsla við Rúss­land klippti á borð­ann. Hann hef­ur styrkt upp­kaup á heim­il­um Palestínu­manna til að stækka byggð­ir gyð­inga.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Trump skapaði tækifæri
InnlentHorft til Evrópu

Trump skap­aði tæki­færi

„Við lif­um í efna­hags­lega sam­tvinn­uð­um heimi,“ seg­ir Max­im­ili­an Conrad, pró­fess­or í stjórn­mála­fræði og sér­fræð­ing­ur Evr­ópu­fræð­um. Ef Ís­lend­ing­ar fari í að­ild­ar­við­ræð­ur þurfi þeir að standa fast á sínu en með að­ild gætu þeir haft marg­vís­leg áhrif á þró­un mála í Evr­ópu. Að­ild raun­ger­ist hins veg­ar ekki nema að und­angegn­um þjóð­ar­at­kvæða­greiðsl­um, breyt­ingu á stjórn­ar­skrá og al­þing­is­kosn­ing­um.
Ísland undirlagt hræðsluáróðri
Viðtal

Ís­land und­ir­lagt hræðslu­áróðri

„Tján­ing­ar­frels­ið er svo mik­il­vægt fyr­ir lýð­ræð­is­legt sam­fé­lag,” seg­ir Þór­hild­ur Sunna Æv­ar­dótt­ir, fram­kvæmda­stjóri al­þjóð­legu mann­rétt­inda­sam­tak­anna Coura­ge In­ternati­onal. Sem fyrr­um þing­mað­ur og sér­hæfð í mann­rétt­ind­um hef­ur hún í ófá­um mál­um bar­ist gegn þögg­un­ar­til­burð­um valds­ins gagn­vart þeim sem fletta of­an af mis­notk­un þess.
Hræðsluáróður og ýktar yfirlýsingar í aðdraganda kosninga
ViðtalHorft til Evrópu

Hræðslu­áróð­ur og ýkt­ar yf­ir­lýs­ing­ar í að­drag­anda kosn­inga

Óð­inn Freyr Bald­urs­son er formað­ur Ungra Evr­óp­us­inna og Hall­dór Ísak Ólafs­son er stjórn­ar­með­lim­ur UNG gegn ESB. Þótt þeir séu á önd­verð­um meiði í af­stöðu sinni sam­mæl­ast þeir um tvennt: Að vinna þurfi bug á upp­lýs­inga­óreiðu í tengsl­um við þjóð­ar­at­kvæða­greiðsl­una og að svo lengi sem fólk tek­ur upp­lýsta ákvörð­un þá hafi all­ir unn­ið.

Mest lesið undanfarið ár