Hagsmunasamtök heimilanna hafa sent Persónuvernd kvörtun vegna nýrrar gjaldtöku Creditinfo Lánstrausts fyrir aðgang einstaklinga að eigin lánshæfismati. Samtökin telja gjaldtökuna ólögmæta og segja hana torvelda fólki að nýta lögbundinn rétt sinn til upplýsinga um eigin persónuupplýsingar.

Creditinfo tekur nú 2.900 krónur í gjald fyrir aðgang einstaklinga að eigin lánshæfismati. Gjaldið er 1.990 krónur ef viðkomandi samþykkir að deila svokölluðum viðbótarupplýsingum með fyrirtækinu. Áður gátu einstaklingar framkallað eigið lánshæfismat gjaldfrjálst gegn því að veita aðgang að viðbótarupplýsingum.

Sömuleiðis getur fólk séð lánshæfiseinkunnina eina og sér á yfirliti á innskráningarsíðu Creditinfo og séð þar almennt hvaða áhrifaþættir koma til matsins ef lánshæfismat hefur verið pantað af þriðja aðila. Samkvæmt upplýsingum Creditinfo virðist vera hægt að biðja um afrit. Lánshæfismatið er notað af fjölmörgum fyrirtækjum og fjármálastofnunum við mat á viðskiptavinum og getur meðal annars haft bein áhrif á getu fólks til að fá húsnæðislán.

Hagsmunasamtök heimilanna segja að með þessu sé fólki í reynd ýtt í átt að því að samþykkja aukna vinnslu persónuupplýsinga sinna gegn lægra verði. Þau telja að slíkt grafi undan persónuvernd og rétti einstaklinga til aðgangs, andmæla, leiðréttingar, takmörkunar vinnslu og endurskoðunar á niðurstöðum lánshæfismats.

„Lögbundin réttindi neytenda til aðgangs að þeirra eigin upplýsingum má aldrei gera að féþúfu,“ segir í tilkynningu samtakanna.