Þessi grein birtist fyrir rúmlega 3 mánuðum.

Aukinn þungi í undirbúning Hvalárvirkjunar

Fram­kvæmd­ir við stækk­un orku­vers HS Orku í Svartsengi liggja nú niðri og óljóst er hvenær þær hefjast á ný. Flest­ir virkj­ana­kost­ir fyr­ir­tæk­is­ins eru á Reykja­nesi og gefa jarð­hrær­ing­ar þar „vissu­lega til­efni“ til að gaum­gæfa enn frek­ar áform­aða Hvalár­virkj­un.

Aukinn þungi í undirbúning Hvalárvirkjunar
Drynjandi Fossinn Drynjandi í Hvalá er um 70 metra hár. Með virkjun myndi rennsli um hann skerðast verulega hluta úr ári. Mynd: b'Golli / Kjartan \xc3\x9eorbj\xc3\xb6rnsson'

„Jarðhræringarnar á Reykjanesi gefa vissulega tilefni til að gaumgæfa frekar virkjun Hvalár enda yrði hún mikilvægur hlekkur í raforkuöryggi alls landsins – staðsett á köldu svæði fjarri jarðhræringum,“ segir Birna Lárusdóttir, upplýsingafulltrúi HS Orku, spurð hvort jarðhræringar á Reykjanesskaga hafi haft áhrif á áform fyrirtækisins um orkuöflun til framtíðar. Af þeim virkjunarkostum HS Orku sem eru í nýtingarflokki rammaáætlunar eru fimm á Reykjanesi, m.a. á Krýsuvíkursvæðinu og í Eldvörpum. Einn kosturinn, Hvalárvirkjun, sem dótturfyrirtækið Vesturverk stendur að, er hins vegar í Árneshreppi á Vestfjörðum.

Á innan við þremur árum hafa orðið fimm eldgos á Reykjanesi og þykir vísindamönnum ljóst að tímabil eldsumbrota, sem staðið gæti jafnvel í nokkra áratugi, sé hafið. Varnargarður hefur verið reistur umhverfis orkuver HS Orku í Svartsengi en vegna jarðhræringa, m.a. mikils landriss, og varúðar af þeim sökum, hafa framkvæmdir við stækkun og endurbætur virkjunarinnar sem hófust síðasta sumar legið niðri frá 10. nóvember er Grindavík og Svartsengi voru rýmd. Áætlanir gera ráð fyrir að endurbæturnar skili 22 MW aflaukningu orkuversins en óljóst er hvenær framkvæmdir geta hafist á nýjan leik.

Að öðru leyti hafa jarðhræringarnar ekki haft teljandi áhrif á virkjunaráform HS Orku að sögn Birnu og áfram er unnið að undirbúningi þeirra kosta sem eru í nýtingarflokki rammaáætlunar. Nefnir hún að fyrirtækið sé þegar með rannsóknarleyfi á Krýsuvíkursvæðinu og undirbúi nú rannsóknir á grundvelli viljayfirlýsingar við Hafnarfjarðarbæ og í samstarfi við Veitur ohf. „Virkjun í Krýsuvík er ekki síst ætluð til húshitunar en skortur á heitu vatni á höfuðborgarsvæðinu er fyrirsjáanlegur í náinni framtíð.“

„Gangi allt að óskum gæti Hvalárvirkjun verið gangsett árið 2030.“
Birna Lárusdóttir,
upplýsingafulltrúi HS Orku.

Orkan úr hinni áformuðu Hvalárvirkjun er hins vegar hugsuð til sölu á almennum markaði en myndi, að sögn Birnu, jafnframt auka afhendingaröryggi raforku á Vestfjörðum. Hún segir áfram unnið markvisst að undirbúningi hennar samhliða öðrum þróunarverkefnum HS Orku. Umhverfismati sé lokið, virkjunin sé á aðalskipulagi Árneshrepps og Alþingi hafi í tvígang staðfest hana í nýtingarflokki rammaáætlunar.

Hvalárvirkjun hefur verið ein umdeildasta virkjunarhugmynd síðari ára og klauf umræða um hana minnsta sveitarfélag landsins í tvær fylkingar. Hún yrði reist í óbyggðum víðernum á Ófeigsfjarðarheiði og myndi skerða verulega rennsli í fossum og ám.

Tekist á um landamerki

Spurð um núverandi stöðu verkefnisins segir Birna að unnið sé að hönnun virkjunarinnar og að árlegar rannsóknir hafi farið fram á þeim vatnasviðum sem nýtt verða við virkjunina. „Samhliða rannsóknum og öðrum undirbúningi hefur fyrirtækið unnið markvisst að því að minnka óvissu vegna eignarhaldsmála og þjóðlendukrafna ríkisins á svæðinu.“

Eignarhaldsmálin snúast m.a. um landamerkjadeilur. Árið 2020 höfðuðu eigendur jarðarinnar Drangavíkur í Árneshreppi mál á hendur eigendum þeirra tveggja jarða, Engjaness og Ófeigsfjarðar, sem samið höfðu um vatnsréttindi við Vesturverk. Drangavíkurfólk vill meina að ein þeirra áa sem áformað er að nýta til virkjunarinnar eigi upptök sín á þeirra jörð. Þetta megi lesa úr landamerkjabréfum frá árinu 1890. Héraðsdómur Reykjavíkur féllst ekki á þessi sjónarmið og sýknaði eigendur Ófeigsfjarðar og Engjaness af kröfum eigenda Drangavíkur. Þeirri niðurstöðu var áfrýjað til Landsréttar og málið því ekki útkljáð.

Þar sem Hvalárvirkjun yrði fjarri meginflutningskerfi raforku hafa verið uppi áætlanir um að leggja háspennulínu yfir Ófeigsfjarðarheiði og í tengivirki, sem enn á eftir að reisa, í Ísafjarðardjúpi. Þaðan yrði rafmagnið svo flutt með loftlínum um 26 kílómetra leið yfir Kollafjarðarheiði og að hinni svonefndu Vesturlínu. Þetta er mikil framkvæmd og dýr en Landsnet sagði í samtali við mbl.is árið 2019 að verkefnið yrði „sjálfbært“ og myndi ekki leiða til kostnaðarhækkunar hjá öðrum notendum.

Gangsetning árið 2030?

Birna segir að samstarf Vesturverks og Landsnets sé þegar hafið. Framkvæmdir beggja aðila þurfi að fara fram samhliða „og því mikilvægt að samræma allan undirbúning“. Þá séu einnig hafnar viðræður við Vegagerðina enda þurfi að undirbúa vegi inn í Árneshrepp fyrir þá miklu þungaflutninga sem bygging virkjunarinnar myndi kalla á.

„Hvað tímasetningar áhrærir þá munu næstu tvö ár einkennast af skipulagsmálum og umhverfismatsmálum fyrir tengingu Landsnets,“ segir Birna. „Vonir standa til þess að framkvæmdaleyfi geti legið fyrir á árinu 2026 en áætlað er að virkjunarframkvæmdir ásamt framkvæmdum við tengilögn Landsnets taki þrjú og hálft ár. Gangi allt að óskum gæti Hvalárvirkjun verið gangsett árið 2030.“

Kjósa
10
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (6)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Edda Ögmundsdóttir skrifaði
    Ótrúleg náttúrueyðilegging.
    0
    • Bergur Torfason skrifaði
      Vistvænasta virkun sem hægt er að gera hér á Íslandi.
      0
  • JÖLA
    Jón Örn Loðmfjörð Arnarson skrifaði
    Áhugaverð virkjun.
    En hingað til hafa Vestfirðingar, frá EB reglugerðar setningu um aðskilnað framleiðslu og dreifingar (líklega Google þýdd reglugerð, allavega ekki aðlöguð að Íslandi), virkjað afl einungis innan marka um reglunnar kröfu og því getað sparað einhverja aura, á kostnað raforkuöryggis á Vestfjörðum.
    Ekki er að sjá að þessi virkjun muni þó geta aukið afhendingaröryggi raforku fyrir sitt nærumhverfi, nema OV hysji upp um sig buxurnar og fari að hugsa um Vestfirðinga en ekki?
    Því þessi framkvæmd mun og kosta OV, ef hún á að gagnast nærumhverfinu, þegar á reynir.
    Þar sem OV hefur enn fengið að vera báðu megin við borðið, þ.e. í framleiðslu og dreifingu, þá má leiða að því líkum að skammt sé í einkavinavæðingu framleiðsluhluta OV.
    Ekki ólíklegt að XD sjái um það (eða heitir það AFÍ)?
    Verziehen, das var fehler, AfI soll es sein 😊
    Hvað um það, það má ætla að vestfirskar virkjanir fáist fyrir gott verð, þar sem þar eru einungis til þess gerðar að framleiða afl á „traust“ dreifikerfi Landsnets.
    0
    • Eggert Stefánsson skrifaði
      Það er Vesturverk, dótturfyrirtæki HS Orku sem vinnur að Hvalárvirkjun, ekki Orkubú Vestfjarða.
      0
  • PB
    Páll Bragason skrifaði
    Eins og ráða má af þessari grein, er Hvalárvirkjun tómir hugarórar. Það eru engir innviðir á svæðinu til að taka við rafmagninu og koma því áleiðis til notenda, né séð að það geti verið arðbært. Þessu til viðbótar á að fórna þarna miklum, ósnortnum víðernum fyrir tiltölulega litla orku.
    0
  • S
    skalp skrifaði
    Málefnaleg og upplýsandi grein
    2
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Orkumál

Mest lesið

Sigríður Hrund greiddi fyrir viðtal á NBC – Verðið trúnaðarmál
1
FréttirForsetakosningar 2024

Sig­ríð­ur Hrund greiddi fyr­ir við­tal á NBC – Verð­ið trún­að­ar­mál

Sig­ríð­ur Hrund Pét­urs­dótt­ur for­setafram­bjóð­andi greiddi ásamt nokkr­um öðr­um kon­um fyr­ir birt­ingu við­tals við hana hjá banda­ríska fjöl­miðl­in­um NBC en verð­ið er trún­að­ar­mál. Hún seg­ist hafa vilj­að grípa tæki­fær­ið til þess að benda á það hve op­ið fram­boðs­ferl­ið er á Ís­landi og til þess að sýna að venju­leg kona gæti boð­ið sig fram til for­seta.
Kaup Kviku á Ortus: Kjartan hagnaðist um nærri 200 milljónir sama ár
3
Fréttir

Kaup Kviku á Ort­us: Kjart­an hagn­að­ist um nærri 200 millj­ón­ir sama ár

Einn af þeim al­menn­ings­hluta­fé­lag­ið Kvika keypti hluta­bréf í breska veð­lána­fyr­ir­tæk­inu Ort­us af ár­ið 2022 var fé­lag í eigu fjár­fest­is­ins Kjart­ans Gunn­ars­son­ar, fyrr­ver­andi fram­kvæmda­stjóra Sjálf­stæð­is­flokks­ins. Hann og Ár­mann Þor­valds­son, þá­ver­andi að­stoð­ar­for­stjóri Kviku og nú­ver­andi for­stjóri, eru við­skipta­fé­lag­ar og áttu með­al ann­ars báð­ir hluta­bréf í Ort­us á sama tíma.
„Hætta á misferli“ – Alvarlegar athugasemdir KPMG við fjárreiður Blaðamannafélagsins
7
Fréttir

„Hætta á mis­ferli“ – Al­var­leg­ar at­huga­semd­ir KP­MG við fjár­reið­ur Blaða­manna­fé­lags­ins

Fyrr­ver­andi formað­ur og fram­kvæmda­stjóri Blaða­manna­fé­lags Ís­lands milli­færði end­ur­tek­ið á sig fyr­ir­fram­greidd laun sem hann end­ur­greiddi vaxta­laust allt að hálfu ári síð­ar, keypti tíu tölv­ur fyr­ir sig á níu ár­um og greiddi út styrki án sam­þykk­is stjórn­ar. KP­MG ger­ir at­huga­semd­ir við þetta í nýrri skýrslu sem unn­in var að beiðni stjórna BÍ. Hjálm­ar Jóns­son, sem sagt var upp hjá fé­lag­inu í árs­byrj­un, seg­ir þetta allt eiga sér eðli­leg­ar skýr­ing­ar.
Kostnaður við árshátíð fram úr skattfrelsi: „Ekki einhver trylltur glamúr“
9
Viðskipti

Kostn­að­ur við árs­há­tíð fram úr skatt­frelsi: „Ekki ein­hver tryllt­ur glamúr“

Kostn­að­ur á hvern starfs­mann við árs­há­tíð Lands­virkj­un­ar fór fram úr skatt­frjáls­um kostn­aði um 34 til 230 þús­und á mann, eft­ir því hvernig á það er lit­ið, og gæti starfs­fólk­ið því þurft að greiða skatt af þeim krón­um. Lands­virkj­un ætl­ar, að sögn upp­lýs­inga­full­trúa, að fara að lög­um og regl­um um skatt­skil en gef­ur ekki uppi hvernig upp­gjör­inu er hátt­að gagn­vart starfs­fólk­inu.
Þórður Snær Júlíusson
10
Leiðari

Þórður Snær Júlíusson

Hand­bók um leið­ir til að þykj­ast sið­leg­ur ráð­herra

Á Ís­landi er við lýði reglu­verk sem á að koma í veg fyr­ir spill­ingu ráð­herra og auka traust á stjórn­sýslu. Ný­lega var gef­in út hand­bók með út­skýr­ing­um á regl­un­um með raun­hæf­um dæm­um. Raun­veru­leik­inn sýn­ir hins veg­ar að ráð­herr­ar láta þetta ekki hafa áhrif á hegð­un sína. Regl­urn­ar gilda bara þeg­ar það reyn­ir ekki á þær.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

„Verðmætin okkar felast líka í að nýta náttúruna“
6
FólkForsetakosningar 2024

„Verð­mæt­in okk­ar fel­ast líka í að nýta nátt­úr­una“

Halla Hrund Loga­dótt­ir vill hafa sömu vök­ulu augu sem hún hef­ur haft sem orku­mála­stjóri og nýta þau, og rödd sína, með sterk­ari hætti í embætti for­seta. Halla Hrund er með stórt nátt­úru­hjarta en verð­mæt­in fel­ast líka í að nýta nátt­úr­una. „Fyr­ir mér felst þetta í jafn­vægi og virð­ingu í sam­skipt­um, við þurf­um ekki að deila svona mik­ið.“
Sakar nýjan matvælaráðherra um lygar
7
Fréttir

Sak­ar nýj­an mat­væla­ráð­herra um lyg­ar

Ólaf­ur Stephen­sen, Fram­kvæmda­stjóri Fé­lags at­vinnu­rek­anda, seg­ir að ný­skip­að­ur mat­væla­ráð­herra hafi sagt ósátt þeg­ar hún sagði að all­ir um­sagnar­að­il­ar hafi ver­ið kall­að­ir á fund at­vinnu­vega­nefnd­ar til að ræða frum­varp til breyt­ing­ar á bú­vöru­lög­um. Ólaf­ur seg­ir að Fé­lag at­vinnu­rek­anda hafi ekki feng­ið boð á fund áð­ur en um­deild­ar breyt­ing­ar á lög­un­um voru sam­þykkt­ar.
Jón Gnarr segir að ísraelskir landnemar í Palestínu þurfi að hypja sig
9
FréttirForsetakosningar 2024

Jón Gn­arr seg­ir að ísra­elsk­ir land­nem­ar í Palestínu þurfi að hypja sig

Jón Gn­arr lýs­ir yf­ir harðri and­stöðu við stríð­ið í Palestínu í ný­legu við­tali í hlað­varp­inu Vakt­inn. Hann vill taf­ar­laust vopna­hlé, póli­tíska end­ur­nýj­un í Ísra­el og að land­töku­byggð­ir Ísra­els í Palestínu verði lagð­ar nið­ur. „Það þarf bara að jafna þetta við jörðu og segja þessu liði að hypja sig.“
Það er búið að einkavæða hafið og færa örfáum á silfurfati
10
Allt af létta

Það er bú­ið að einka­væða haf­ið og færa ör­fá­um á silf­urfati

Kjart­an Páll Sveins­son, formað­ur Strand­veiði­fé­lags­ins, elsk­ar haf­ið út af líf­inu, eins og hann orð­ar það, og vill ekki að það sé tek­ið af hon­um eða öðr­um Ís­lend­ing­um. Hann seg­ir haf­ið hafa ver­ið tek­ið af þjóð­inni, einka­vætt og fært ör­fá­um á silf­urfati. Hann vill að strand­veiði fái stærri hluta úr pott­in­um og pott­ur­inn fyr­ir aðra en kvótakónga stækki.

Mest lesið í mánuðinum

Læstur inni í íbúðinni sinni í fimmtán ár
1
Viðtal

Læst­ur inni í íbúð­inni sinni í fimmtán ár

Sveinn Bjarna­son bjó í fimmtán ár í læstri íbúð á veg­um Ak­ur­eyr­ar­bæj­ar. Hann bank­aði oft ít­rek­að og grét áð­ur en starfs­fólk opn­aði fyr­ir hon­um. Móð­ir hans gerði end­ur­tekn­ar at­huga­semd­ir við að hann væri læst­ur inni og seg­ir son sinn hafa ver­ið van­rækt­an. Fyrr á þessu ári greip hún til þess ör­þrifa­ráðs að flytja hann bú­ferl­um í ann­an lands­hluta til að fá mann­sæm­andi að­bún­að fyr­ir hann. Mál Sveins varp­ar ljósi á al­var­leg­ar brota­lam­ir í þjón­ustu við fatl­að fólk á Ís­landi og sýn­ir hvernig mann­rétt­indi hafa ver­ið virt að vett­ugi ár­um sam­an.
Eina leiðin til að halda lífinu áfram var að koma út
3
ViðtalForsetakosningar 2024

Eina leið­in til að halda líf­inu áfram var að koma út

Bald­ur Þór­halls­son bældi nið­ur eig­in kyn­hneigð frá barns­aldri og fannst hann ekki geta ver­ið hann sjálf­ur. Fyr­ir 28 ár­um tók hann ákvörð­un um að koma út úr skápn­um, það var ekki ann­að í boði ef hann ætl­aði að halda áfram með líf­ið. Nú stefna þeir Fel­ix Bergs­son á Bessastaði. „Við eig­um 28 ára ást­ríkt sam­band að baki og höf­um ekk­ert að fela,“ seg­ir Fel­ix.
Nýjar ógnir blasa við Íslendingum
4
Úttekt

Nýj­ar ógn­ir blasa við Ís­lend­ing­um

Ís­land get­ur orð­ið skot­mark í styrj­öld sem veik­asti hlekk­ur­inn í varn­ar­keðju Vest­ur­landa. Don­ald Trump hafn­ar skuld­bind­ingu Banda­ríkj­anna til að verja NATO-ríki sem borga ekki sinn skerf, en Ís­land er lengst frá því af öll­um. Ingi­björg Sól­rún Gísla­dótt­ir, fyrr­ver­andi ut­an­rík­is­ráð­herra, seg­ir varn­ar­samn­ing­inn við Banda­rík­in hafa „af­skap­lega tak­mark­að gildi“.
„Ég ætla ekki að kinka kolli framan í einhver illmenni án þess að segja neitt“
6
ViðtalForsetakosningar 2024

„Ég ætla ekki að kinka kolli fram­an í ein­hver ill­menni án þess að segja neitt“

Jón Gn­arr er kom­inn í for­setafram­boð. Hann seg­ir meiri þörf á gleði og húm­or í lýð­ræð­inu og sam­fé­lag­inu þar sem of­fram­boð sé á leið­ind­um og er sann­færð­ur um að þjóð­in sé að leita sér að mann­eskju sem hún geti séð sjálfa sig í. Jón ætl­ar sér að mýkja freka kall­inn með kær­leik­ann að vopni og lof­ar að vera hvorki of­stopa­mann­eskja né lydda, nái hann kjöri. Svo hef­ur hann alltaf dreymt um að búa í Garða­bæ.
Hjúkrunarheimilið Sóltún fékk 20 milljarða frá íslenska ríkinu
7
Fréttir

Hjúkr­un­ar­heim­il­ið Sól­tún fékk 20 millj­arða frá ís­lenska rík­inu

Frá ár­inu 2009 hef­ur hjúkr­un­ar­heim­il­ið Sól­tún feng­ið tæp­lega 20 millj­arða króna frá ís­lenskra rík­inu. Um 90 pró­sent af tekj­um Sól­túns koma frá rík­inu. Eig­end­urn­ir hafa tek­ið á þriðja millj­arð króna út úr rekstr­in­um með því að selja fast­eign­ir og lóð­ir og lækka hluta­fé fyr­ir­tæk­is­ins. All­ur rekst­ur­inn bygg­ir hins veg­ar á um­deild­um samn­ingi við ís­lenska rík­ið sem gerð­ur var ár­ið 2000.
Risar í landbúnaði orðnir að fríríki og geta stýrt verði eins og þeim sýnist
8
Rannsókn

Ris­ar í land­bún­aði orðn­ir að fríríki og geta stýrt verði eins og þeim sýn­ist

Laga­breyt­ing sem var fyr­ir einu og hálfu ári köll­uð „að­för að neyt­end­um“ var sam­þykkt á Al­þingi í lok síð­ustu viku með at­kvæð­um minni­hluta þing­manna. Um er að ræða af­nám á ólög­mætu sam­ráði stærstu land­bún­að­ar­fyr­ir­tækja lands­ins. Laga­breyt­ing­unni var laum­að inn í frum­varp á loka­metr­um af­greiðslu þess með mik­illi að­komu þeirra sem mest græða á henni.
Halla nú ósammála mörgu sem hún beitti sér fyrir sem framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs
10
FréttirForsetakosningar 2024

Halla nú ósam­mála mörgu sem hún beitti sér fyr­ir sem fram­kvæmda­stjóri Við­skipta­ráðs

Ár­ið 2007 mælti Halla Tóm­as­dótt­ir, sem þá var fram­kvæmda­stjóri Við­skipta­ráðs, fyr­ir breyt­ing­um til þess að Ís­land gæti orð­ið „best í heimi.“ Þar á með­al var að setja á flata og lága skatta, einka­væða há­skóla og heil­brigðis­kerfi, einka­væða nátt­úru­auð­lind­ir og stór­auka ensku­kennslu. Heim­ild­in kann­aði hver við­horf Höllu væru til mála­flokk­anna í dag.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár

Loka auglýsingu