Föru­nautur okkar Jarð­ar­búa á enda­lausri hring­ferð okkar um sól­kerfið, Máninn, er svo gam­al­kunnur og traustur félagi að það er erfitt að ímynda sér hann eitt­hvað öðru­vísi og hvað þá bara einn af mörgum. Við vitum að stóru gas­risarnir utar í sól­kerf­inu hafa tugi tungla sér til fylgdar — 80 við Júpíter þegar síð­ast frétt­ist, 83 við Satúrnus — en tunglið okkar virkar svo pass­legt og nákvæm­lega rétt að allt hlyti að fara úr skorðum ef okkur bætt­ist annað tungl, sam­bandið okkar og Mánans myndi vart þola slíkt og þvíum­líkt; bæði Jörð og tungl færu út af spor­inu og myndu enda­send­ast stjórn­laust eitt­hvað út í geim, og kannski kút­velt­ast inn í sól­ina og brenna þar upp.

Þessu trúðu vís­inda­menn líka lengi. Hlutföll Jarðar og Mána væru svo hár­rétt að Jörðin myndi ekki undir nokkrum kring­um­stæðum þola annað tungl.

En nú er búið að mæla þetta og í ljós kemur að Jörðin gæti vel þolað þrjú tungl á stærð við Mánann okkar án þess að allt færi í rugl í sam­band­inu.

Og ef þau væru minni gætu tunglin verið allt að sjö.

Þá væri nú sjón að sjá á næt­ur­himn­inum!

Nið­ur­stöður vís­inda­rann­sókna um þetta birt­ust nýlega á vef­síð­unni Montly Notices of the Astonomical Society. Þau Suman Satyal, Billy Quarles og Marialis Rosario Franco reikn­uðu nákvæm­lega út þyngd, þyngd­ar­afl, hraða og brautir bæði Jarðar, Sólar og Tungls 3.000 ár aftur í tím­ann og þetta var nið­ur­staðan.

Svona er talið nokkuð víst að tunglið hafi mynd­ast.Þegar sól­kerfið var nýorðið til og Jörðin enn gló­andi eða fyrir 4,5 millörðum ára rakst á hana önnur pláneta á stærð við Mars. Jörðin lifði þetta ógur­lega högg af en hin plánetan tætt­ist í sundur og grjót­leifar úr henni söfn­uð­ust á end­anum saman í Mánann sem hátt á himni skín.

Jörðin gæti haft þrjú tungl á stærð við Mánann sér að skað­lausu. Ef tunglin væru fjögur færu brautir bæði Jarðar og tungl­anna fyrr en síðar að aflag­ast og að lokum færi allt í rugl.

Þessi rann­sókn var ekki bara gerð til að svala for­vitni þre­menn­ing­anna. Hún hefur líka heil­mikið gildi, bæði til að hjálpa okkur að skilja upp­haf sól­kerf­is­ins okkar, og líka við rann­sóknir á þeim sól­kerfum ann­arra sól­stjarna sem við erum nú farin að skoða úr mik­illi fjar­lægð.

Þre­menn­ing­arnir bjuggu til líkön með þremur stærðum tungla. Eitt var tunglið okkar, annað var á stærð við dverg­plánet­una Plútó (sem einn sjötti hluti Mánans okkar að þyngd) og það þriðja var á stærð við smá­st­irnið Ceres (um það bil einn hund­rað­asti af tungl­inu okkar).

Nið­ur­staðan var sú að Jörðin gæti afborið fjögur tungl á stærð við Plútó og hvorki meira né minna en sjö smátungl á stærð við Ceres.

Nú þegar við vitum þetta er hálf­gerð synd og skömm að við skulum ekki hafa nema eitt tungl — úr því við gætum greini­lega haft fleiri.

En þeim fjölgar varla úr þessu.

***

Hér fyrir neðan má sjá stærðir nokk­urra tungla í sól­kerf­inu okkar. Máninn okkar er fimmta stærsta tunglið á eftir Ganý­medes, Callistó og Íó við Júpíter og Titan við Satúrnus. Í miðið hægra megin má sjá dverg­plánet­una Plútó og þar fyrir neðan og enn lengra til hægri er Ceres. Við gætum sem sé haft sjö slík tungl á himni.

Hér er svo snot­urt lítið Youtube-mynd­band sem sýnir hvernig Máninn mynd­að­ist: