Útlit viðmóts

Ljóst

Dökkt

© 2026 Sameinaða útgáfufélagið ehf. Allur réttur áskilinn. Notkun á efni miðilsins er óheimil án samþykkis.

Úttekt Skipun dómara við Landsrétt

Saga Landsréttarmálsins: Hver ber ábyrgð?

Yfirdeild MDE átelur Sigríði Andersen, fyrrverandi dómsmálaráðherra, fyrir þátt hennar í Landsréttarmálinu. Hæstiréttur og Alþingi, þá undir meirihluta Sjálfstæðisflokks, Viðreisnar og Bjartrar framtíðar, fá einnig gagnrýni. Yfirdeildin segir gjörðir Sigríðar vekja réttmætar áhyggjur af pólitískri skipun dómara.

Saga Landsréttarmálsins: Hver ber ábyrgð? — Hver ber ábyrgð? Dómur yfirdeildar segir brot Sigríðar Andersen, fyrrverandi dómsmálaráðherra, snúa að „kjarna réttarins til réttmætrar málsmeðferðar fyrir sjálfstæðum og óvilhöllum dómstóli“.

Steindór Grétar Jónsson

5. desember 2020 · 08:00

Birtist upphaflega í Stundinni fyrir 6 árum.

Sautján dómarar yfirdeildar Mannréttindadómstóls Evrópu (MDE) komust að þeirri einróma niðurstöðu 1. desember, á fullveldisdaginn sjálfan, að íslenska ríkið hefði gerst brotlegt þegar Sigríður Andersen, þingmaður Sjálfstæðisflokks og þá dómsmálaráðherra, skipaði fjóra dómara við Landsrétt í trássi við reglur.

Telst Ísland hafa brotið gegn 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu en ákvæðið veitir hverjum þeim sem borinn er sökum um refsiverða háttsemi réttinn til réttlátrar málsmeðferðar fyrir sjálfstæðum og óvilhöllum dómstóli.

Þá gagnrýndi yfirdeildin meðferð málsins fyrir Alþingi og fyrir dómstólum Íslands, en þáverandi stjórnarmeirihluti Sjálfstæðisflokks, Viðreisnar og Bjartrar framtíðar samþykkti tillögu Sigríðar. Einnig fær Hæstiréttur gagnrýni, en hann hafði áður komist að þeirri niðurstöðu að stjórnsýslulög hefðu verið brotin við skipan dómaranna. „Enginn þeirra öryggisventla skilaði árangri og geðþóttavald ráðherrans til þess að víkja frá mati hæfnisnefndar reyndist óheft,“ …

Kjósa

0

Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Deila

Efnisorð

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Tengdar greinar

Skipun dómara við Landsrétt

Fjölskylduvítið

PistillSkipun dómara við Landsrétt

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Fjölskylduvítið

Íslenska stjórnmálafjölskyldan hefur öll megineinkenni sjúkrar fjölskyldu út frá kenningum um meðvirkni enda alin upp við sjúklegar aðstæður. Í því ljósi er forvitnilegt að skoða „pólitískt at og óvirðingu Mannréttindadómstólsins í Strassbourg við Alþingi Íslendinga“ sem „skiptir víst engu máli þegar upp er staðið“.

Íslenska ríkið brotlegt í Landsréttarmálinu með einróma niðurstöðu yfirdeildar MDE

FréttirSkipun dómara við Landsrétt

Íslenska ríkið brotlegt í Landsréttarmálinu með einróma niðurstöðu yfirdeildar MDE

Yfirdeild Mannréttindadómstóls Evrópu komst í dag að þeirri niðurstöðu að Sigríður Andersen, þá dómsmálaráðherra, hafi gerst brotleg við skipan dómara við Landsrétt.

Björn Leví: „Áslaug Arna var óvart að dissa Sigríði Andersen“

FréttirSkipun dómara við Landsrétt

Björn Leví: „Áslaug Arna var óvart að dissa Sigríði Andersen“

Björn Leví Gunnarsson segir nýskipaðan dómara við Landsrétt, Ásmund Helgason, hafa verið metinn hæfastann af því að hann hafði áður ólöglega verið skipaður við Landsrétt.

Sigríður Andersen varar við útþenslu Mannréttindadómstóls Evrópu

FréttirSkipun dómara við Landsrétt

Sigríður Andersen varar við útþenslu Mannréttindadómstóls Evrópu

Fyrrverandi dómsmálaráðherra óttast að dómstóllinn gæti grafið undan lýðræði aðildarríkjanna. Dómstóllinn dæmdi íslenska ríkið brotlegt þegar hún skipaði dómara við Landsrétt.

Yfirlýstur andstæðingur Mannréttindadómstólsins flutti erindi á afmæli Hæstaréttar

FréttirSkipun dómara við Landsrétt

Yfirlýstur andstæðingur Mannréttindadómstólsins flutti erindi á afmæli Hæstaréttar

Danskur prófessor sem er þekktur fyrir að vilja að Danir hætti að lúta dómum Mannréttindadómstóls Evrópu flutti ávarp á afmælissamkomu Hæstaréttar. Boðið vekur athygli þar sem málsmeðferð Íslands vegna Landsréttarmálsins hjá yfirdeild MDE stendur nú yfir.

Vill ekki tengja Landsréttarmálið við óeðlileg pólitísk afskipti

FréttirSkipun dómara við Landsrétt

Vill ekki tengja Landsréttarmálið við óeðlileg pólitísk afskipti

Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir dómsmálaráðherra telur langsótt að tengja stuðning pólska ríkisins við málsatvik í Landsréttarmálinu. Formaður Dómarafélagsins segir stuðninginn vera „slæman félagsskap“ þar sem pólskir dómarar sæti ofsóknum stjórnvalda.

Mest lesið

Íbúum boðnar „mútur“ fyrir að samþykkja gagnaver

1

Úttekt

1

Íbúum boðnar „mútur“ fyrir að samþykkja gagnaver

Andstaða íbúa stöðvaði eða tafði að minnsta kosti 75 gagnaverkefni í Bandaríkjunum á fyrstu þremur mánuðum ársins. Í Pennsylvaníu reyna íbúar að stöðva gagnaver og háspennulínu.

„Lygari“ og „trúður“: Eitt stærsta lýðræðisríki heims á krossgötum

2

ErlentLýðræðisþróun

„Lygari“ og „trúður“: Eitt stærsta lýðræðisríki heims á krossgötum

Lula Brasilíuforseti og Flavio Bolsonaro, mótframbjóðandi hans, áttu í harkalegum kappræðum viku fyrir síðari umferð forsetakosninganna.

Reyna að koma á fundi um skiptingu heimsins og örlög Úkraínu

3

ErlentÚkraínustríðið

1

Reyna að koma á fundi um skiptingu heimsins og örlög Úkraínu

Vladimír Pútín vill hitta Donald Trump Bandaríkjaforseta og Xi Jinping, leiðtoga Kína, til að skipta heiminum í áhrifasvæði stórvelda. Fundurinn yrði án fulltrúa Evrópu.

Rógburður og ruglingur í kosningabaráttunni í Bandaríkjunum

4

ErlentBandaríki Trumps

1

Rógburður og ruglingur í kosningabaráttunni í Bandaríkjunum

Rangfærslum var dreift með orðrómi um veikindi frambjóðanda, kosningaauglýsing birtist í rangri borg og grunsamlegar sendingar til kosningaskrifstofu innihéldu duft. Allt setti þetta svip sinn á kosningabaráttuna í Bandaríkjunum undanfarna viku. Í ofanálag hefur Donald Trump forseti boðað peningagreiðslur til kjósenda skömmu fyrir þingkosningarnar 3. nóvember.

Tekjur Kjöríss jukust um 17 prósent samhliða verðhækkunum

5

Viðskipti

1

Tekjur Kjöríss jukust um 17 prósent samhliða verðhækkunum

Kjörís skilaði 96,5 milljóna króna hagnaði í fyrra eftir mikinn viðsnúning. Á sama tíma sýndu verðmælingar ASÍ miklar verðhækkanir á vörum fyrirtækisins. Sölu- og markaðsstjóri fyrirtækisins segir viðsnúninginn skýrast af breyttu vöruframboði, nýjum vörum, aukinni sölu og verðleiðréttingum.

Berast ásakanir frá Bandaríkjunum en segjast ekki fá viðvaranir

6

ErlentÚkraínustríðið

Berast ásakanir frá Bandaríkjunum en segjast ekki fá viðvaranir

Volodymyr Zelensky segir að Úkraína hafi ekki fengið viðvörun áður en Rússar skutu 16 skotflaugum á Kænugarðshérað. Marco Rubio hafnar því að upplýsingamiðlun hafi verið stöðvuð.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Hjónadjöflar

1

GagnrýniDjöflar

Hjónadjöflar

Sigríður Jónsdóttir skrifar um Djöfla eftir Lars Norén, sem sýnt er í Borgarleikhúsinu.

Friðarverðlaunahafi Nóbels er með skilaboð til Trumps

2

Erlent

3

Friðarverðlaunahafi Nóbels er með skilaboð til Trumps

Bandaríkin vilja rífa niður Alþjóðlega sakamáladómstólinn. Ísraelar líkja fyrrverandi dómara við dómstólinn, sem hlaut friðarverðlaun Nóbels, við áróðursmeistara nasista. Hún varar við hættunni.

Ungt fólk örmagna samkvæmt könnun

3

Innlent

1

Ungt fólk örmagna samkvæmt könnun

Tilfinningaleg örmögnun aldurshópsins 25–34 ára er hæst allra aldurshópa þegar litið er yfir vinnuárið. Kulnun stendur í stað en 27 prósent svarenda töldu sig koma litlu til leiðar í starfi þegar þeir mátu eigin árangur.

Trump og Musk vilja nýjan Úkraínuforseta

4

Erlent

1

Trump og Musk vilja nýjan Úkraínuforseta

„Það er kominn tími til að Zelensky fari frá,“ skrifaði Elon Musk á X, á sama tíma og Úkraínumenn segja Bandaríkin hjálpa Rússlandi í stríðinu.

Jón Gnarr yfirgefur þingflokk Viðreisnar

5

Stjórnmál

1

Jón Gnarr yfirgefur þingflokk Viðreisnar

Jón Gnarr ætlar að sitja áfram á Alþingi utan flokka en styðja ríkisstjórnina. Þingmenn stjórnarflokkanna eru nú 34 en voru 36 í upphafi kjörtímabilsins. Tveir þingmenn utan flokka styðja þó áfram stjórnina.

Svona er ástandið í fárviðrinu á Siglufirði

6

Innlent

Svona er ástandið í fárviðrinu á Siglufirði

Vindhviður fóru upp í 55 metra á sekúndu.

Mest lesið í mánuðinum

Lögreglan rukkar viðburðahaldara um tugi milljóna

1

Innlent

1

Lögreglan rukkar viðburðahaldara um tugi milljóna

Tvö lögregluembætti hafa krafið þrjá viðburðarhaldara um samanlagt 47 milljónir vegna þriggja viðburða í sumar. Viðburðahaldarar eru hugsi vegna málsins og tveir hafa kært gjaldtöku lögreglu.

Reikna ellilífeyri rangt samkvæmt orðalagi laga

2

Stjórnmál

4

Reikna ellilífeyri rangt samkvæmt orðalagi laga

Ellilífeyrisgreiðslur hafa miðað við of lágt frítekjumark í nær áratug samkvæmt orðalagi laga. Milljarðar eru undir en Tryggingastofnun túlkar lögin út frá lögskýringargögnum. Skrifstofa Alþingis segir lögin ekki uppfylla kröfur og ráðuneytið hyggst skoða hvort þeim þurfi að breyta.

Vilja að Katla fari á elliheimili

3

InnlentLífið á Grensás

Vilja að Katla fari á elliheimili

Heilbrigðisráðuneytið hefur þrýst á að Katla Guðnadóttir, 24 ára gömul, velji sér hjúkrunarheimili til að flytja á tímabundið. Formaður ÖBÍ segir slíkar innlagnir ungs fólks sjaldnast verða tímabundnar. Katla hefur verið ári lengur á Grensásdeild en heilbrigðisstarfsfólk taldi þurfa og vill flytja heim til sín.

Prófaði brimbretti í fyrsta skipti og lamaðist

4

ViðtalLífið á Grensás

Prófaði brimbretti í fyrsta skipti og lamaðist

Wojciech Jarosz vann á Keflavíkurflugvelli en eftir örlagaríkt frí í Karíbahafinu sækir hann nú endurhæfingu á Grensásdeild í von um að geta staðið aftur upp einn daginn. Sjaldgæfur kvilli sem byrjendur á brimbrettum geta fengið olli lömun fyrir neðan mitti.

Snýr aftur í hjúkrunarfræði eftir heilablæðingu

5

ViðtalLífið á Grensás

3

Snýr aftur í hjúkrunarfræði eftir heilablæðingu

Viðbragðsaðilar héldu að Björn Ólafur Haraldsson væri útúrdópaður þegar hann lá á gólfinu með blæðingu í heila. Hann var 21 árs og í hjúkrunarfræðinámi þegar áfallið reið yfir og þurfti ítrekað að leiðrétta mistök ófaglærðs starfsfólks á heilbrigðisstofnunum. Nú stefnir hann á að klára námið og koma sterkari til baka.

Samskipti Hafnarfjarðarbæjar við lóðarhafa lítil síðustu 3 ár

6

StjórnmálTækniskólamálið

Samskipti Hafnarfjarðarbæjar við lóðarhafa lítil síðustu 3 ár

Einn lóðarhafa í Hafnarfirði þar sem reisa átti Tækniskólann fékk tilboð sem hann féllst ekki á. Síðan voru samskipti lítil. Fyrrverandi bæjarstjóri fer undan í flæmingi.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Pútín kvaðst vera til í friðarviðræður

ErlentÚkraínustríðið

1

Pútín kvaðst vera til í friðarviðræður

Þriggja tíma fundi erindreka Trumps með Pútín lauk með því að Rússlandsforseti skaut á hugmyndir Evrópu en samþykkti viðræður.

Skattur á milljarðamæringa á kjörseðlinum

ErlentVaxandi misskipting

Skattur á milljarðamæringa á kjörseðlinum

Kjósendur í Kaliforníu greiða atkvæði um fimm prósenta skatt á hreina eign um 200 milljarðamæringa. Bernie Sanders hleypir af stokkunum herferð gegn auðræði.

Lexíur og leikhúsið

GagnrýniHögg

Lexíur og leikhúsið

Sigríður Jónsdóttir skrifar um Högg eftir James Graham, sem sýnt er í Þjóðleikhúsinu.

Frakkar í vanda: Vextir hækka

Viðskipti

1

Frakkar í vanda: Vextir hækka

Niðurskurður í opinberum útgjöldum er helsta kveikja mótmæla Frakka, en ófriður eykur á vandann. Vaxtaálag á Frakkland er í dag komið yfir 5 prósent í fyrsta sinn frá 2002.

Spá „hættulegri“ hlýnun um 2,8 gráður í heiminum

ErlentLoftslagsbreytingar

1

Spá „hættulegri“ hlýnun um 2,8 gráður í heiminum

Vonin um að halda hlýnun undir 1,5 gráðum frá því fyrir iðnbyltingu er „horfin“, segja Sameinuðu þjóðirnar. Skuldbindingar ríkja duga ekki til að ná Parísarmarkmiðunum.

Lukkaðist loks að virkja Gullfoss

ViðskiptiFerðamannalandið Ísland

Lukkaðist loks að virkja Gullfoss

Eigendur að Gullfosskaffi hafa safnað digrum sjóðum. Þeir hófu innheimtu á bílastæði sínu á sama tíma og ríkisstjórnin kynnti nýjan náttúrupassa fyrir svæðið. Ríkið hefur lagt til meira en 170 milljónir króna að núvirði í stígagerð við Gullfoss.

Óánægja Frakka: Vandinn nær lengra en út á göturnar

Erlent

1

Óánægja Frakka: Vandinn nær lengra en út á göturnar

Óeirðir og fjöldamótmæli í Frakklandi hafa leitt í ljós vaxandi óánægju með efnahagsástandið, stjórnvöld og framtíðarhorfur almennings. Staðan veldur Emmanuel Macron forseta miklum vanda í aðdraganda forsetakosninganna á næsta ári og gæti styrkt stjórnmálaöfl sem berjast gegn hinu hefðbundna valdakerfi.

Íbúum boðnar „mútur“ fyrir að samþykkja gagnaver

Úttekt

1

Íbúum boðnar „mútur“ fyrir að samþykkja gagnaver

Andstaða íbúa stöðvaði eða tafði að minnsta kosti 75 gagnaverkefni í Bandaríkjunum á fyrstu þremur mánuðum ársins. Í Pennsylvaníu reyna íbúar að stöðva gagnaver og háspennulínu.

Ljósmyndarar saka lögregluna um árásir

Erlent

Ljósmyndarar saka lögregluna um árásir

Yfirvöld í Danmörku hefja rannsókn eftir að fréttaljósmyndarar lýsa árásum af hálfu lögreglunnar. Ljósmyndarnir voru að mynda mótmæli nú um helgina þegar þeir segja að lögreglan hafi ráðist á sig.

Trú og heift: Keppinautar í öldungadeild Texas með ólíka framtíðarsýn

ErlentBandaríki Trumps

Trú og heift: Keppinautar í öldungadeild Texas með ólíka framtíðarsýn

Kosningabaráttan fyrir þingkosningarnar 3. nóvember er orðin jafnari en búist var við í Texas. Kjósendur standa frammi fyrir vali á milli tveggja stjórnmálamanna sem eru gjörólíkir, en sameinast um eitt: Kristna trú. Á meðan annar frambjóðandinn stefnir á að verða prestur er hinn þekktur fyrir hneykslismál.

Rógburður og ruglingur í kosningabaráttunni í Bandaríkjunum

ErlentBandaríki Trumps

1

Rógburður og ruglingur í kosningabaráttunni í Bandaríkjunum

Rangfærslum var dreift með orðrómi um veikindi frambjóðanda, kosningaauglýsing birtist í rangri borg og grunsamlegar sendingar til kosningaskrifstofu innihéldu duft. Allt setti þetta svip sinn á kosningabaráttuna í Bandaríkjunum undanfarna viku. Í ofanálag hefur Donald Trump forseti boðað peningagreiðslur til kjósenda skömmu fyrir þingkosningarnar 3. nóvember.

„Lygari“ og „trúður“: Eitt stærsta lýðræðisríki heims á krossgötum

ErlentLýðræðisþróun

„Lygari“ og „trúður“: Eitt stærsta lýðræðisríki heims á krossgötum

Lula Brasilíuforseti og Flavio Bolsonaro, mótframbjóðandi hans, áttu í harkalegum kappræðum viku fyrir síðari umferð forsetakosninganna.

Reyna að koma á fundi um skiptingu heimsins og örlög Úkraínu

ErlentÚkraínustríðið

1

Reyna að koma á fundi um skiptingu heimsins og örlög Úkraínu

Vladimír Pútín vill hitta Donald Trump Bandaríkjaforseta og Xi Jinping, leiðtoga Kína, til að skipta heiminum í áhrifasvæði stórvelda. Fundurinn yrði án fulltrúa Evrópu.

Berast ásakanir frá Bandaríkjunum en segjast ekki fá viðvaranir

ErlentÚkraínustríðið

Berast ásakanir frá Bandaríkjunum en segjast ekki fá viðvaranir

Volodymyr Zelensky segir að Úkraína hafi ekki fengið viðvörun áður en Rússar skutu 16 skotflaugum á Kænugarðshérað. Marco Rubio hafnar því að upplýsingamiðlun hafi verið stöðvuð.

Tekjur Kjöríss jukust um 17 prósent samhliða verðhækkunum

Viðskipti

1

Tekjur Kjöríss jukust um 17 prósent samhliða verðhækkunum

Kjörís skilaði 96,5 milljóna króna hagnaði í fyrra eftir mikinn viðsnúning. Á sama tíma sýndu verðmælingar ASÍ miklar verðhækkanir á vörum fyrirtækisins. Sölu- og markaðsstjóri fyrirtækisins segir viðsnúninginn skýrast af breyttu vöruframboði, nýjum vörum, aukinni sölu og verðleiðréttingum.

Mest lesið undanfarið ár