Blað brotið í sögu Alþingis

Engir þing­fundir verði haldnir næsta mán­uð­inn, frá og með deg­inum í dag og til 20. apríl, sam­kvæmt ákvörðun for­sætis­nefndar Alþingis til að stemma stigu við útbreiðslu Covid-19 veirunnar. Starf­semi Alþingis hefur nú verið skert eins mikið og mögu­legt er. „Þetta er afar óvenju­legt og hefur lík­lega aldrei gerst áður í sögu Alþingis, “ segir Stein­grímur J. Sig­fús­son, for­seti Alþingis

Formenn þing­flokk­anna fund­uðu í morgun og for­sætis­nefnd Alþingis síðan í fram­hald­inu. Þar var ákveðið að starfs­á­ætlun Alþingis yrði tekin úr sam­bandi og  að á þessum tíma yrðu ein­göngu boð­aðir þing­fundir til að takast á við brýn mál sem tengj­ast Covid-19 heims­far­aldr­inum.

Stein­grímur segir að ein­róma sam­staða hafi verið um þessa ákvörðun. „Ég held að allir hafi upp­lifað að við værum komin á þennan stað og það var komin eft­ir­spurn eftir að það væri skýr lína í þessu og að fólk þyrfti ekki að vera í vafa.“

Hann segir að þetta sé vissu­lega ekki í fyrsta skiptið sem starfs­á­ætlun Alþingis hafi verið tekin úr sam­bandi. Það hafi meðal ann­ars verið gert þegar sýnt hafi verið að lengja þurfi þing­hald þegar farið hefur verið fram yfir starfs­á­ætlun. „En það á sér ekki hlið­stæðu að tak­marka störf Alþingis með þessum hætti. Sem betur fer höfum við ekki þurft að glíma við svona óvin áður.“

Þingfundur á morgun

Þingið mun reyndar koma saman á morgun, föstu­dag, en þá hefur þing­fundur verið boð­aður klukkan 10:30. Stein­grímur segir að þar verði að öllum lík­indum afgreidd tvö laga­frum­vörp um við­brögð við Covid-19. „Við höfum þegar afgreidd þrenn lög, erum með þessi tvö í hönd­unum sem verða þá afgreidd á morgun og síðan á ég von á að þingið komi aftur saman í næstu viku til að afgreiða tvö frum­vörp til við­bótar.“ 

Að sögn Stein­gríms hafa ýmsar örygg­is­ráð­staf­anir verið gerðar á Alþingi und­an­farnar vikur. Nú sé þriðja vikan sem þingið starfi sam­kvæmt við­bragðs­á­ætlun. „Ég held að við höfum verið fyrsta þingið meðal nágranna­land­anna sem virkj­aði slíka áætlun,“ segir Stein­grímur.

Tveir varaforsetar geymdir heima

Hann segir að í þess­ari áætlun felist meðal ann­ars að sam­neyti for­seta­hóps Alþingis hefur verið tak­markað, en í þeim hópi eru, auk hans, sex vara­for­setar Alþingis og tveir áheyrn­ar­full­trúar. „Við höfum til dæmis geymt tvo vara­for­seta heima alla þessa viku og þeir hafa tekið þátt í störfum Alþingis í gegnum fjar­funda­búnað. Okkur ber skylda til að tryggja að þeir sem eru í þessum hópi verði ekki allir  óstarf­hæfir á sama tíma.“

„Ég held að við höfum verið fyrsta þingið meðal nágranna­land­anna sem virkj­aði slíka áætlun“

Kom ekki til greina að halda þing­störfum áfram í gegnum fjar­funda­búnað? „Nei, við teljum það ekki hægt. Við teljum að stjórn­ar­skráin standi í vegi fyrir því og það væri viss áhætta ef taka ætti ákvarð­anir í slíku umhverfi þar sem kveðið er á um að lög telj­ist ekki sam­þykkt nema 32 séu í þing­sal. Laga­setn­ing við slíkar aðstæður væri lík­lega ekki stjórn­skipu­lega gild,“ segir Stein­grímur og vísar þar í 53. grein stjórn­ar­skrár­innar sem kveður á um að Alþingi geti ekki gert sam­þykki um mál nema meira en helm­ingur þing­manna sé á fundi og taki þátt í atkvæða­greiðslu.

„Laga­setn­ing við slíkar aðstæður væri lík­lega ekki stjórn­skipu­lega gild“

Spurður hver við­brögð þing­manna og starfs­fólks Alþingis hafi verið við þess­ari ákvörðun segir hann að þau hafi ein­kennst af skyn­semi. „Það er vissu­lega alvar­legra yfir­bragð yfir fólki nú en oft áður. En allir eru æðru­lausir og taka þessu af yfir­vegun.