Queens-hagkerfið

Eins og les­endur hafa séð í umfjöll­unum um Harlem-hag­kerfið og Brooklyn-hag­kefið, þá eru hverfi New York-borgar um margt ólík inn­byrðis og hver með sína sér­stöðu. Suðu­pottur fjöl­breyti­leik­ans er einna aug­ljósastur á Man­hattan, þar sem búa 1,6 millj­ónir manna. Svæðið heim­sækja um 50 millj­ónir manna á ári, bæði inn­lendir og erlendir ferða­menn.

Stórt og mikið hverfi

Queens er ekki jafn ofar­lega í huga ferða­manna og Man­hattan, en líkt og með önnur hverfi borg­ar­innar er þar sjálf­stætt efna­hags­líf, saga og menn­ing sem teygir sig meira en 300 ár aftur í tím­ann, sé horft til þess tíma þegar það var orðið rót­gróið sjálf­stætt hverfi. Queens er næst stærsta hverfi New York borgar á eftir Brooklyn, með 2,3 millj­ónir íbúa. Borgin í heild telur um 8,4 millj­ónir íbúa.

Í hverf­inu hefur menn­ing­ar­starf New York borgar verið í önd­vegi frá því á sjö­unda ára­tug síð­ustu aldar, þegar borgin mark­aði sér stefnu um að Queens yrði það hverfi í borg­inni, sem legði mesta áherslu á menn­ingu af öllum hverfum borg­ar­innar. Það má deila um, hvaða hverfi er mest ein­kenn­andi fyrir fjöl­breytt menn­ing­ar­líf í New York – þar sem þau iða öll af menn­ing­ar­legum ein­kennum – en Queens er sann­ar­lega í far­ar­broddi. Söfn, stór og smá, ein­kenna hverfa­lífið og úti­mark­aðir eru víða, þar sem mat­ar­menn­ing og tíska, með áber­andi lita­dýrð, setja mark sitt á umhverfið.

Stórkostlegt safn

Hið stór­kost­lega Queens Museum, þar sem kraftar New York borgar skella saman í frá­bær­lega útfærðum sýn­ingum um sam­tíð og for­tíð, er eitt helsta djásn borg­ar­innar. Það heim­sækja meira en fjórar millj­ónir manna árlega. Það er til marks um fjöl­breyti­leik­ann í safn­inu, að það speglar mann­rétt­inda­bar­áttu Banda­ríkj­anna og New York borgar, og er síðan reglu­lega með smærri sýn­ingar þar sem stefnur og straumar í hönnun og afþr­ey­ingu fá mikið rými. Í apríl er til að mynda sýn­ing um áhrif rokk­ara í The Ramones á tísku- og tón­list­ar­heim­inn, og upp­hafs­stef pönks­ins.

Tilefnið er 40 ára afmæli fyrstu plötu sveit­ar­innar. Sýningin nefn­ist Hey! Ho! Lets Go og fjallar ekki síst um plötu­umslögin og myndir sem hafa fylgt þeim, en þær þykja áhrifa­miklar í list­fræði­legu til­liti.

Samgönguæð

Það sem helst ein­kennir Queens-hag­kerfið eru meðal ann­ars stórir og miklir vinnu­staðir sem tengj­ast sam­göngum, smá­sölu, menn­ingu og listum. Bæði JFK flug­völl­ur­inn og La Guardia flug­völl­ur­inn eru í Queens, og því má segja að sam­göngu­æðin til New York liggi um Queens. Þar lendir fólk, og tekur svo oftar en ekki stöð­una niður til Man­hattan. Þjón­ustu­störf eru uppi­staðan í hverf­inu, en líkt og með Brooklyn, þá hefur hverfið mikið reynt að fá til sín frum­kvöðla og fjár­festa. Ekki síst þá sem flýja ört hækk­andi hús­næð­is­verð á Man­hattan. Þá eru líka rót­grónar lista­stofn­anir í Queens, meðal ann­ars Astoria Studios kvik­mynda­verið.

Einka­geir­inn ber uppi atvinnu­lífið, en ekk­ert hverfi í New York er með hærra hlut­fall starfa úr einka­geir­anum en Queens. Samtals eru þau um 440 þús­und, sé mið tekið af stöðu mála eins og hún var í lok árs 2014. Til sam­an­burðar eru störf á vinnu­mark­aði á Íslandi um 190 þús­und.

Atvinnu­leysi var lengi vel böl í hverf­inu, en það hefur breyst á und­an­förnum árum. Það mælist nú innan við sex pró­sent, en á lands­vísu er atvinnu­leysið tæp­lega 5 pró­sent.

Ekki bara hvítir lengur

Eitt sinn var Queens frægt fyrir að vera heima­völlur hvítra í New York. Árið 1950 voru 96,5 pró­sent íbúa hverf­is­ins hvítir, og svartir áttu þar erfitt upp­dráttar, svo ekki sé meira sagt. Þeir mættu miklu mót­læti og órétti, ekki síst á vinnu­mark­aði. Óhætt er að segja þetta hafi breyst mikið. Árið 2013 var fyrsta árið þar sem hvítir voru ekki í meiri­hluta í hverf­inu. Þá töldur 49,7 pró­sent til hvítra. Næst stærsti hóp­ur­inn var síðan fólk frá Asíu, 28 pró­sent, en af þeim eru Ind­verjar fjöl­menn­astir.