Hátekjufólki finnst skattarnir alltof háir

Sex Íslend­ingar voru með meira en millj­arð í tekjur árið 2016 og tekju­hæstu 330 Íslend­ing­arnir fengu sam­tals 60 millj­arða í heild­ar­tekjur á því ári. Þetta kemur fram í ítar­legri umfjöllun Stund­ar­innar um kjör 0,1 pró­sents­ins á Íslandi sem birt­ist í síð­asta blaði. 

Tekju­hæstur var Sigurður Þ. K. Þor­steins­son sem fékk 3,1 millj­arð íslenskra króna í fjár­magnstekjur. „Ég hef greitt ansi mikið í skatt og er stoltur af því,“ sagði Sigurður þegar Stundin ræddi við hann.

María Bjarna­dóttir fylgdi fast á hæla Sigurðar og var einnig með rúma 3 millj­arða í heild­ar­tekjur árið 2016 en hvor­ugt var þó á list­anum yfir hæstu greið­endur opin­berra gjalda sam­kvæmt álagn­ing­ar­skrá sem rík­is­skatt­stjóri sendi fjöl­miðlum í júní 2017.

Gísli J. Frið­jóns­sonátti og rak Hópbíla en seldi þá fram­taks­sjóðnum Horni III árið 2016.

Sigurður og María eru makar Mar­grétar og Hjartar Gísla­barna sem seldu hlut sinn í útgerð­inni Ögurvík til útgerð­ar­ris­ans Brims árið 2016, en Brim er í eigu Guð­mundar Krist­jáns­sonar, eins umsvifa­mesta útgerð­ar­manns lands­ins sem hefur verið í hópi tekju­hæstu Íslend­inga und­an­farin ár og er í sjötta sæti á lista þeirra tekju­hæstu sem birt­ist í Stund­inni.

Þriðji tekju­hæsti millj­arða­mær­ing­ur­inn er Gísli J. Frið­jóns­son sem græddi umtals­vert á sölu fyr­ir­tækis síns, Hópbíla, árið 2016. „Ég hef borgað það sem ég hef átt að borga og annað kemur öðrum ekki við,“ sagði hann þegar Stundin hafði sam­band við hann.

Vill hærri skatt á ofurlaun og bónusa

Sá fjórði á lista tekju­hæstu Íslend­ing­anna er Einar Friðrik Sig­urðs­son, maður á átt­ræð­is­aldri, sem starf­aði sem skip­stjóri um ára­tuga­skeið og rak útgerð­ina Auð­björgu í Þor­láks­höfn. Útgerð­ar­fyr­ir­tækið Skinney Þinganes keypti Auð­björgu árið 2016 og Einar hagn­að­ist um vel á annan millj­arð króna. 

Einar Friðrik Sig­urðs­sonátti og rak útgerð­ina Auð­björgu sem var seld Skinney Þinga­nesi árið 2016

Honum finnst skatt­heimta á Íslandi alla jafna nokkuð sann­gjörn og fjár­magnstekju­skatt­ur­inn pass­lega hár. Hins vegar telur Einar að leggja mætti hátekju­skatt á ofur­laun og bón­us­greiðslur í fjár­mála­geir­anum. „Þegar menn eru komnir með eina og hálfa milljón á mán­uði eða meira þá væri það ekk­ert óeðli­legt. Það er kannski annað þegar maður selur eitt­hvað sem maður hefur byggt upp á 40 árum. Þá hefur maður greitt skatt af starf­sem­inni allan tím­ann og borgar þar að auki heil­mik­inn skatt þegar maður selur.“ 

Einar hefur áhyggjur af sam­þjöppun á íslenskum mörk­uðum, sér­stak­lega í sjáv­ar­út­vegi en jafn­framt í land­bún­aði og ferða­þjón­ustu. Veiði­gjöldin hafi aukið mjög á slíka þróun í sjáv­ar­út­vegi og átt sinn þátt í því að þyngja rekstur Auð­bjargar. „Allir vilja hækka veiði­gjöldin, sér­stak­lega fólk sem þekkir ekk­ert það sem það er að tala um,“ segir hann. „Annars er það nú þannig að flestir vilja helst að næsti maður borgi hærri skatta. Þannig er bara mann­legt eðli.“ 

Hvað með auð­legð­ar­skatt­inn sem var og hét? „Auð­legð­ar­skatt­ur­inn var bölvuð hörm­ung. Við eigum hús og eignir, fisk­vinnslu­stöð og vorum með fullt af fólki í vinnu en þurftum að borga skatt­inn. Fólk sem hefur borgað skatt alla ævi þarf allt í einu að borga auð­legð­ar­skatt þótt það eigi ekki fyrir honum. Þetta var bara þvæla. Auð­legð­ar­skatt­ur­inn kemur aldrei aftur, það er eng­inn svo vit­laus að inn­leiða hann aftur, ég bara trúi því ekki.“ 

„Auð­legð­ar­skatt­ur­inn kemur aldrei aftur, það 
er eng­inn svo vit­laus að inn­leiða hann aftur“

Einar Friðrik fékk sam­tals 1,9 millj­arða fjár­magnstekjur árið 2016. Hvað gerir maður við svona fjár­hæðir? „Við höfum byggt upp ferða­þjón­ustu, gist­ingu og fjár­fest fyrir mörg hund­ruð millj­ónir,“ svarar hann. 

Fimmti tekju­hæsti Íslend­ing­ur­inn árið 2016 er Katrín Þor­valds­dóttir, erf­ingi Síldar og fisks-veld­is­ins sem fram­leiðir og selur Ali kjöt­vörur. Heild­ar­tekjur hennar voru 1,8 millj­arðar. „Ég er bara glöð með þetta,“ segir Katrín sem telur fjár­magnstekju­skat­inn á Íslandi hæfi­lega háan. 

Vill flatari skatta og afnám bóta

Magnús Ólafsson er stofn­andi og fram­kvæmda­stjóri Áltaks, fyr­ir­tækis sem selur heild­ar­lausnir á álklæðn­ingum. Árið 2016 þén­aði hann rúmar 3 millj­ónir á mán­uði en fékk þar að auki 431 milljón í fjár­magnstekjur. 

Magnús segir að eina leiðin til að efn­ast á Íslandi sé að stofna fyr­ir­tæki, byggja það upp og selja. „Launa­maður, hvort sem hann er með þrjár eða fjórar millj­ónir í tekjur á mán­uði, hann hefur það bara gott en verður aldrei efn­aður. En ef þú býrð til fyr­ir­tæki, gerir úr því verð­mæti og nærð svo að inn­leysa hagnað úr fyr­ir­tæk­inu, þá býrðu til pen­inga,“ segir hann í sam­tali við Stundina. „Það er það sem ég geri. Ég hef búið til fyr­ir­tæki þar sem ég byrj­aði einn, ég hef vaxið með þessu, selt það og inn­leyst hagnað.“