Sigríður Andersen dómsmálaráðherra vakti sérstaka athygli á því að einn af nefndarmönnum dómnefndar sem mat hæfni umsækjenda um dómaraembætti við Landsrétt væri menntaður hjúkrunarfræðingur á opnum fundi stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar í morgun.

„Í hæfnisnefndinni var nú hjúkrunarfræðingur líka, ég veit ekki hvort það kallist sérfræðiþekking á þessu sviði sko,“ sagði ráðherra eftir að Helga Vala Helgadóttir, formaður þingnefndarinnar, hafði vísað til dómnefndarinnar sem hóps sérfræðinga.

Í dómnefndinni sátu – á grundvelli tilnefninga í samræmi við lög um dómstóla – þau Gunnlaugur Claessen hæstaréttardómari, Guðrún Björk Bjarnadóttir héraðsdómslögmaður, Valtýr Sigurðsson, hæstaréttarlögmaður og fyrrverandi ríkissaksóknari, Ingibjörg Pálmadóttir, fyrrverandi ráðherra og hjúkrunarfræðingur, og Halldór Halldórsson, dómstjóri héraðsdóms Norðurlands vestra.

Sigríður Andersen gagnrýndi vinnubrögð nefndarinnar, einkum Excel-skjal sem hún studdist við í vinnu sinni. Sagðist hún hafa verið „mjög hugsi yfir þessu Excel-skjali“ og þeirri niðurstöðu dómnefndar að akkúrat 15 einstaklingar teldust hæfastir til að gegna embætti dómara við Landsrétt.

„Ég skynja það að það hafi fram mjög hlutlægt mat á umsækjendum. Ég spurði hvort að þetta væri heppilegasti mælikvarðinn á hæfi umsækjenda sem er með svona rosalega hlutlægum hætti,“ sagði ráðherra.

Fullyrðir að tveggja blaðsíðna rökstuðningur sinn sé
ítarlegri en 62 blaðsíðna samanburður dómnefndar

Ráðherra ítrekaði jafnframt þá skoðun sem hún setti fram í viðtali sem birtist í fréttaskýringaþættinum Kveik í gærkvöldi. Í viðtalinu við Kveik sagði hún:  „Í rauninni rökstyð ég nú kannski mína niðurstöðu örlítið ítarlegar heldur en hæfisnefndin rökstuddi umsögn sína. Af umsögninni sjálfri er ekki hægt að ráða neinn samanburð á einstaklingum.“

Hið rétta er að í umsögn dómnefndarinnar er að finna 62 blaðsíðna umfjöllun með ítarlegum samanburði á hæfni umsækjenda á ýmsum sviðum.

Engan slíkan samanburð er að finna í rökstuðningi sem fylgdi tillögu dómsmálaráðherra um dómaraefni til Alþingis, enda er sá rökstuðningur aðeins tvær blaðsíður að lengd og hefur ekki að geyma efnislega umfjöllun um hæfni hvers og eins umsækjanda, hvað þá ítarlegan samanburð á hæfni þeirra sem sóttu um dómaraembætti.

Vakti athygli á að hjúkrunarfræðingur væri í nefndinni

Þegar Helga Vala Helgadóttir, formaður stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar, vísaði til dómnefndarinnar sem hóps sérfræðinga gerði ráðherra athugasemd við orðalagið og tók fram að einn af nefndarmönnun væri hjúkrunarfræðingur. „Þannig að nefndin er skipuð ýmsum aðilum sem er ágætt held ég en þannig að menn hafi það á hreinu þá er sérfræðiþekkingin af ýmsum toga.“ 

„Í hæfnisnefndinni var nú hjúkrunarfræðingur líka, ég veit ekki hvort það kallist
sérfræðiþekking á þessu sviði sko“

Með þessum orðum vísar ráherra til Ingibjargar Pálmadóttur, sem var tilnefnd af Alþingi sem varamaður í dómnefndinni sem fjallaði um hæfni umsækjenda um dómarastöður. Hún kom inn vegna þess að Ragnhildur Helgadóttir, aðalmaðurinn sem Alþingi tilnefndi, hafði lýst sig vanhæfa í málinu.

Ingibjörg er með hjúkrunarfræðipróf frá Hjúkrunarskóla Íslands frá 1970 og starfaði sem hjúkrunarfræðingur við Sjúkrahús Akraness um 18 ára skeið. Hún sat svo á Alþingi frá 1991 til 2001, var meðal annars nefndarmaður í heilbrigðis- og trygginganefnd, félagsmálanefnd og sjávarútvegsnefnd og gegndi svo embætti heilbrigðis- og tryggingamálaráðherra frá 1995 til 2001.

Ingibjörg hefur einnig setið í bæjarstjórn Akraness, verið forseti bæjarstjórnar og setið í stjórnarnefnd um málefni fatlaðra, í stjórn Sambands íslenskra sveitarfélaga og stjórn framkvæmdanefndar atvinnumála á Akranesi.

Hugsunin á bak við tilnefningar Alþingis í dómnefndina er að þar sitji fulltrúi almennings, tilnefndur af löggjafarþinginu sem sækir umboð sitt til landsmanna í kosningum. Guðlaugur Þór Þórðarson, utanríkisráðherra og flokksfélagi Sigríðar Andersen sem gegndi hlutverki setts dómsmálaráðherra við skipun átta héraðsdómara nú í byrjun árs, hefur lagt sérstaka áherslu á að í dómnefndinni sitji fulltrúar almennings, „leikmenn en ekki löglærðir, sambærilegt því sem gerist í Danmörku“.