Greining

Hvernig skapa má hagkerfi velsældar – sem nærir umfram vöxt

Vöxt­ur hag­kerf­is­ins er ekki alltaf til góðs. Hag­vaxt­ar­sókn­in og auð­söfn­un vegna auð­linda­nýt­ing­ar hef­ur kom­ið ástandi jarð­ar í það horf að sjö af níu þol­mörk­um hafa nú ver­ið brot­in. Huga þarf hratt að því að skapa nýja end­ur­nær­andi mögu­leika fyr­ir vel­sæld um­fram tak­mörk hag­vaxt­ar­ins.

Hvernig skapa má hagkerfi velsældar – sem nærir umfram vöxt
Mynd: Shutterstock
Birtist fyrir 3 mánuðum.

Hagvöxtur hefur almennt verið talin forsenda framþróunar og undirstaða velferðarsamfélaga. Því með vextinum skapist forsendur fyrir því að byggja upp samfélagslegar stofnanir sem mynda velferð og hagsæld. Þessi sýn á hagvöxt og gildi hans breytist hratt nú um stundir.

Hagkerfið er hvorki skepna né sjálfstýrð vél – heldur manngert kerfi sem stjórnast af fólki. Kerfið byggir auðvitað á auðlindum, en einnig á hugviti, tækjum og vinnuafli. Veðurfarið eða veirur geta vissulega haft veruleg áhrif á hagkerfið eins og við vitum, en einnig menntun, lýðræði, menning og nýsköpun, svo nokkrir áhrifaþættir séu nefndir. Oft vill gleymast að hagkerfið er kerfi sem er búið til af okkur mannfólkinu. Dýrin og plönturnar láta sig það kerfi ekki neinu varða. En við nýtum sum þeirra fyrir aðföng inn í hluta af kerfinu. Auðlindirnar nýtast til að skapa hagvöxt en spurningarnar sem sækja nú á víðast hvar varða nýtingu auðlinda, hvernig þær eru nýttar og …

Kjósa
23
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (2)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Kristin Ragnarsdottir skrifaði
    25. maí 2026 18:21
    Afar góð grein Ásgeir Brynjar Torfason!
    0
  • JE
    Jóhann Einarsson skrifaði
    13. maí 2026 08:56
    Það verður erfitt að fá breytingar með góðu því isminn er svo óhugalega öflugur, hann hugsar bara um líðandi stundu og völd sem þóknast honum, hann á öll heilaþvottatækin og vei hvað þarf til að strá ryki í augu okkar almúgans.
    1
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

„Verið sjálfsörugg varðandi sjávarútveginn”
5
ViðtalHorft til Evrópu

„Ver­ið sjálfs­ör­ugg varð­andi sjáv­ar­út­veg­inn”

Dr. Funda Tek­in er sér­fræð­ing­ur í stækk­un Evr­ópu­sam­bands­ins. Hún seg­ir að vegna land­ræði­legr­ar legu Ís­lands þá gæti Evr­ópu­sam­band­ið séð hag í að ná samn­ing­um núna. Ís­lend­ing­ar eigi að vera sjálfs­ör­ugg­ir og ekki síst hvað varð­ar sjáv­ar­út­veg­inn. Tækni­lega séu að­ild­ar­við­ræð­ur þó ekki samn­inga­við­ræð­ur.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Söfnuðu hundruðum milljóna frá nafnlausum aðilum fyrir menningarmiðstöð gyðinga á Íslandi
2
Innlent

Söfn­uðu hundruð­um millj­óna frá nafn­laus­um að­il­um fyr­ir menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga á Ís­landi

Rabbíni gyð­inga á Ís­landi virð­ist hafa safn­að 436 millj­ón­um króna frá nafn­laus­um styrkj­end­um til að kaupa og reka menn­ing­ar­mið­stöð gyð­inga við Hverf­is­götu í Reykja­vík. Fjár­fest­ir sem er á svört­um lista í Bretlandi vegna tengsla við Rúss­land klippti á borð­ann. Hann hef­ur styrkt upp­kaup á heim­il­um Palestínu­manna til að stækka byggð­ir gyð­inga.

Mest lesið í mánuðinum

Krefjast tæps milljarðs af félagi þingmanns
2
Stjórnmál

Krefjast tæps millj­arðs af fé­lagi þing­manns

Kröf­ur upp á 981 millj­ón eru und­ir í beiðni um nauð­ung­ar­sölu á lóð­um fé­lags­ins Rend­er Centi­um ehf. í Mos­fells­bæ. Berg­þór Óla­son, þing­mað­ur Mið­flokks­ins, og fað­ir hans eiga fé­lag­ið sem átti að byggja þjón­ustu­íbúð­ir fyr­ir aldr­aða á lóð­inni en hef­ur rift samn­ingn­um. Mál­ið varp­ar ljósi á bygg­ing­ar­verk­efni þing­manns­ins víða um land en hann seg­ist sína að­komu ekki tíma­freka.
Bjarni kominn með hlut í fjölskyldufyrirtækinu
4
ViðskiptiViðskipti Bjarna Benediktssonar

Bjarni kom­inn með hlut í fjöl­skyldu­fyr­ir­tæk­inu

Bjarni Bene­dikts­son er orð­inn hlut­hafi í Al­fa, fjöl­skyldu­fyr­ir­tæki Eng­ey­inga, sem er stærsti eig­andi Kynn­is­ferða og á hlut í fjölda skráðra fé­laga á mark­aði. Fé­lag­ið seldi Tékk­land bíla­skoð­un og Bjarni fær um 19 millj­ón­ir króna í arð. Bjarni hef­ur áð­ur sagst ekki koma að rekstri við­skipta­veld­is fjöl­skyld­unn­ar.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Hræðsluáróður og ýktar yfirlýsingar í aðdraganda kosninga
ViðtalHorft til Evrópu

Hræðslu­áróð­ur og ýkt­ar yf­ir­lýs­ing­ar í að­drag­anda kosn­inga

Óð­inn Freyr Bald­urs­son er formað­ur Ungra Evr­óp­us­inna og Hall­dór Ísak Ólafs­son er stjórn­ar­með­lim­ur UNG gegn ESB. Þótt þeir séu á önd­verð­um meiði í af­stöðu sinni sam­mæl­ast þeir um tvennt: Að vinna þurfi bug á upp­lýs­inga­óreiðu í tengsl­um við þjóð­ar­at­kvæða­greiðsl­una og að svo lengi sem fólk tek­ur upp­lýsta ákvörð­un þá hafi all­ir unn­ið.

Mest lesið undanfarið ár