Donald Trump forseti hótaði því í dag að nýr leiðtogi Venesúela myndi gjalda það „dýru verði“ ef hún starfaði ekki með Bandaríkjunum, eftir að bandarískar hersveitir handsömuðu og fangelsuðu fyrrverandi forsetann, Nicolas Maduro.
Ef Delcy Rodriguez, forseti til bráðabirgða, „gerir ekki það sem rétt er, mun hún gjalda það dýru verði, líklega dýrara en Maduro,“ sagði Trump í símaviðtali við The Atlantic.
Bandarískar hersveitir gerðu árás á Caracas snemma í gærmorgun, sprengdu hernaðarlega innviði, drápu öryggisverði og fluttu Maduro og eiginkonu hans burt til að svara til saka fyrir fíkniefnasmygl á alríkisstigi í New York. Búist er við að Maduro komi fyrir dómara á Manhattan á morgun.
Ríkisstjórn Trumps segist reiðubúin að vinna með þeim sem eftir eru af stjórn Maduros svo lengi sem markmiðum stjórnar hans er náð, sérstaklega að opna fyrir aðgang bandarískra fjárfesta að gríðarlegum olíubirgðum Venesúela.
Götur Caracas voru rólegar í kjölfar hinnar óvæntu árásar, þar sem bandarískar sérsveitir réðust inn í Caracas á þyrlum, með stuðningi frá árásarþotum og flota, til að handsama Maduro.
Íbúar stóðu í biðröðum til að kaupa mat í matvöruverslunum og grímuklædd og þungvopnuð lögregla sem sást daginn áður var horfin, að sögn fréttaritara AFP.
Venesúelski herinn tilkynnti að hann viðurkenndi Rodriguez – áður varaforseta Maduros – sem starfandi forseta og hvatti fólk til að snúa aftur til eðlilegs lífs.
Hver mun stjórna Venesúela?
Þrátt fyrir að hernaðaraðgerðin hefði gengið fullkomlega upp fyrir stjórn Trumps vöknuðu spurningar um stefnu hans.
Leiðtogi demókrata í öldungadeildinni, Chuck Schumer, sagði við ABC News að Bandaríkjamenn væru „klórandi sér í höfðinu af undrun og ótta“.
Trump sagði eftir árásina í gær að Bandaríkin myndu „stjórna“ Venesúela.
Og hann sagði við The Atlantic að „enduruppbygging þar og stjórnarskipti – hvað sem þú vilt kalla það – er betra en það sem þú hefur núna.“
En Marco Rubio utanríkisráðherra lagði áherslu á það í dag að stjórnin í Washington væri ekki að sækjast eftir algjörum stjórnarskiptum í suður-ameríska landinu með um 30 milljónir íbúa, eða kosningum til að endurreisa lýðræði þar.
Í stað þess að reyna að steypa allri ríkisstjórn Maduros, „munum við meta stöðuna á grundvelli þess sem þeir gera,“ sagði hann við CBS News.
Bandaríkin berjast gegn fíkniefnasmyglurum, „ekki í stríði gegn Venesúela,“ sagði Rubio í þættinum „Meet the Press“ á NBC.
Hins vegar sagði hann að stór bandarískur floti yrði áfram í Karíbahafi til að framfylgja hafnbanni á olíuútflutningi Venesúela til að hafa „gríðarlegt vogarafl“.
Trump hefur gert það ljóst að Washington ætli að ráða ferðinni í Venesúela, með áherslu á að tryggja aðgang að stærstu staðfestu olíuauðlindum heims.
„Við munum stjórna landinu“ þar til hægt er að koma á umbreytingu, sagði hann í gær, og fullyrti einnig að herlið „á jörðu niðri“ væri enn möguleiki.
Í fyrstu ummælum sínum frá árás Bandaríkjanna veitti Rodriguez andstöðu og sagði að Maduro væri eini lögmæti leiðtogi landsins og að „við erum reiðubúin að verja náttúruauðlindir okkar.“
„Góða nótt“
Maduro var færður í fangageymslu í New York fyrir réttarhöldin.
Handjárnaður og í sandölum var Maduro fylgt af alríkisfulltrúum í gegnum aðstöðu bandarísku fíkniefnalögreglunnar (DEA) á Manhattan seint á laugardag, eins og sést á myndbandi sem Hvíta húsið birti á samfélagsmiðlum.
„Góða nótt, gleðilegt nýtt ár,“ heyrðist þessi 63 ára gamli einræðissinnaði vinstrimaður segja á ensku.
Fyrr um daginn var hann myndaður um borð í bandarísku herskipi með bundið fyrir augun og handjárnaður, með hávaðadeyfandi heyrnarhlífar.
Maduro, sem lýsir sér sem sósíalista, stjórnaði Venesúela með harðri hendi í meira en áratug með röð kosninga sem almennt eru taldar hafa verið sveipaðar kosningasvikum. Hann komst til valda eftir dauða læriföður síns, Hugo Chavez.
Þegar fréttir af handtöku Maduros bárust út, veifuðu Venesúelar í útlegð fánum og fögnuðu á torgum frá Madríd til Santiago. Um átta milljónir Venesúela hafa flúið nístandi fátækt og pólitíska kúgun heimalands síns.
Brasilía, Chile, Kólumbía, Mexíkó, Úrúgvæ og Spánn lýstu í sameiginlegri yfirlýsingu yfir „höfnun“ sinni á aðgerð Bandaríkjanna og „áhyggjum af hvers kyns tilraunum til utanaðkomandi stjórnunar á ríkisstjórn landsins eða yfirtöku utanaðkomandi á náttúrulegum eða strategískum auðlindum.“
Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna á að funda á morgun um krísuna.
Athugasemdir