Norska lax­eld­is­fyr­ir­tækið Salmar AS, eig­andi Arnarlax á Bíludal, er einu skrefi nær því að eign­ast fyr­ir­tækið NTS, stærsta óbeina hlut­hafa Arctic Fish á Ísafirði, eftir að norska sam­keppn­is­eft­ir­litið veitti sam­þykki sitt fyrir sam­runa­hug­mynd­unum um miðjan júlí. Þetta kemur fram í árs­hluta­upp­gjöri Salmar AS fyrir 2. árs­fjórð­ung sem kynnt var í dag.  Í upp­gjör­inu kemur meðal ann­ars fram með hvaða hætti Salmar AS sér fyrir sér að NTS og þau fyr­ir­tæki sem það á renni inn í Salmar. 

Möguleiki á samlegðaráhrifum í rekstri

Ef sam­run­inn gengur eftir er lík­legt að Arctic Fish renni ein­fald­lega inn í Arnarlax og að til verði eitt stórt lax­eld­is­fyr­ir­tæki á Vest­fjörðum. Arnarlax er stærsta lax­eld­is­fyr­ir­tæki lands­ins um þessar mundir og verður langstærst ef Arctic Fish rennur inn í það. For­svars­menn Arctic Fish hafa ekki viljað ræða hvort þeim hafi verið til­kynnt um sam­runa við Arnarlax eða ekki. „No comment,“  sagði einn af stjórn­endum fyr­ir­tæk­is­ins, Daníel Jak­obs­son, í svari til Stund­ar­innar um þetta í júní. 

Arnarlax fram­leiddi 16 þús­und tonn af eld­is­laxi í fyrra og Arctic Fish tæp­lega 11 þús­und. Sam­an­lagt voru þessi fyr­ir­tæki því með tæp 27 þús­und tonn af rúm­lega 46 þús­und tonna heild­ar­fram­leiðslu á eld­is­laxi á Íslandi árið 2021. 

Í árs­hluta­upp­gjör­inu segir um þetta að sam­legð­ar­á­hrifin í rekstri Salmar og NTS sé veru­legur. Ekki bara á Íslandi heldur einnig í Norður- og Mið-Noregi sem og í aflandseldi á laxi. „Mögu­leiki á veru­legum sam­legð­ar­á­hrifum í allri virð­is­keðj­unni á öllum svæðum.“   

Samruni stærstu lax­eld­is­fyr­ir­tækj­annaNorski lax­eld­is­ris­inn Salmar verður langstærsti hags­mun­að­il­inn í íslensku lax­eldi ef sam­runi Salmar og NTS gengur eftir, sem allt útlit er fyrir.

Salmar: Framtíðin er í aflandseldi

Í árs­hluta­upp­gjör­inu kemur hins vegar fram að Salmar sér fram­tíð lax­eldis í heim­inum ekki vera í sjó­kvía­eldi nálægt ströndum landa eins og Noregs og Íslands heldur í aflandseldi í risa­stórum kvíum á hafi úti. Salmar er líka að kaupa þró­un­ar­verk­efni NTS í aflandseldi á laxi, Arctic Offshore Farming.  

Auk sam­legð­ar­á­hrif­anna í sjó­kvía­eld­inu í Noregi og á Íslandi segir að sam­run­inn muni einnig leiða til sam­legð­ar­á­hrifa í þróun á aflands­lausnum. „Sameinað fyr­ir­tæki verður í far­ar­broddi í vinnu við háþró­uð­ustu aflands­lausnir í heim­inum.“    

Í fjár­festa­kynn­ing­unni segir að til standi að dótt­ur­fé­lag Salmar, Aker Ocean, fram­leiði 150 þús­und tonn af eld­is­laxi á ári í aflandseldi sínu fyrir árið 2030. Þá hefur fyrr­ver­andi stjórn­ar­for­maður Salmar, Atle Eide, sagt að hefð­bundnar sjó­kvíar eins og Arnarlax og Arctic Fish nota á Vest­fjörðum muni lík­lega heyra sög­unni til árið 2030. „Við munum lík­lega ekki sjá hefð­bundnar, alveg opnar sjó­kvíar neins staðar árið 2030,“ sagði hann í við­tali við sjáv­ar­út­vegs­blaðið Intra­fish um vorið 2021. 

Staðan er því því sú að þrátt fyrir að Salmar fjár­festi mikið í sjó­kvía­eldi á Íslandi í gegnum Arnarlax, og verði að öllum lík­indum eig­andi Arctic Fish á Ísafirði áður en langt um líður, þá telur fyr­ir­tækið að fram­tíð lax­eldis liggi ekki í þeim rekstri sem þessi fyr­ir­tæki stunda heldur í aflandseldi á laxi.