Fjöldi fámennra stéttarfélaga hér á landi vekur upp spurningar um skilvirkni í gerð kjarasamninga. Mögulegt er að auka skilvirkni með meiri samvinnu á milli þeirra eða sameiningu félaganna, en auk þess geti það styrkt samningsstöðu þeirra.
Þetta skrifar Katrín Ólafsdóttir, dósent við viðskiptadeild Háskólans í Reykjavík, í grein í nýjasta tölublaði Vísbendingar sem kom út í gær. Í henni fer hún yfir gerð kjarasamninga á Íslandi út frá nýútgefinni skýrslu Kjaratölfræðinefndar og ber hana saman við stöðuna í Danmörku.
11 sinnum minni félög
Samkvæmt greininni er mikill munur á vinnumarkaðinum í löndunum tveimur. Á meðan yfir 140 stéttarfélög eru til hér á landi á vinnumarkaði fyrir 200 þúsund manns hafa Danir einungis 112 stéttarfélög, þrátt fyrir að vinnumarkaðurinn þar í landi nemi um 3,7 milljónum manna.
Ef tekið er tillit til þess að fleiri séu meðlimir stéttarfélaga hérlendis heldur en í Danmörku fæst að íslensk stéttarfélög séu að meðaltali 11 sinnum minni heldur en þau dönsku. Hér á landi eru að meðaltali um 1.500 manns í hverju stéttarfélagi, á meðan meðalfjöldi félagsmanna nær 17 þúsundum í Danmörku.
[adspot]
Vægi smárra stéttarfélaga hér á landi sést enn betur ef fjöldi þeirra sem eru á kjörskrá á bak við hvern kjarasamning er skoðaður. Þar sést að meirihluti kjarasamninga sem gerðir hafa verið í yfirstandandi samningalotu hafi undir hundrað manns á kjörskrá, eða 131 af 259 samningum alls. Til samanburðar voru einungis fjórir samningar gerðir þar sem meiri en fimm þúsund manns voru á kjörskrá.
Að mati Katrínar vekur þessi fjöldi samninga sem innihalda fáa á kjörskrá upp spurningar um skilvirkni félaganna í kjarasamningsgerð. „Meiri samvinna stéttarfélaga eða sameining þeirra gæti styrkt stöðu þeirra við samningaborðið og aukið skilvirkni kjarasamninga,“ skrifar Katrín.
Hægt er að smella hér til að gerast áskrifandi að Vísbendingu.
Veistu meira? Láttu okkur vita
Það tókst ekki að sækja formið. Reyndu aftur eftir augnablik.
Ýttu á + við höfund, fréttamál eða greinaröð til að fylgja því og fá tölvupóst þegar eitthvað nýtt kemur, einn á dag í mesta lagi. Því sem þú fylgir stjórnarðu á Minni síðu.
stéttarfélög
Katrín Baldursdóttir
Getur þú hjálpað mér?
Friðrik Jónsson nýr formaður BHM
„Af nógu að taka áður en höggvið er í sama knérunn um að laun séu of há“
Sonja Ýr Þorbergsdóttir
Lífskjarasamningurinn leiðir launaþróun en ekki opinberir starfsmenn
Katrín Baldursdóttir
Tökum völdin
Athugasemdir