Gott að geta rætt um dauðann

Séra Bragi Skúlason, sjúkra­hús­prestur á Land­spít­al­anum, veitir þjón­ustu þeim sem grein­ast með lífs­hættu­lega sjúk­dóma og hefur verið við­staddur mörg and­látin. Hann segir að dauð­vona fólk tak­ist á við erf­iða, til­finn­inga­lega líðan - fólk getur verið ósátt, það getur fundið fyrir reiði og ótta og verið að takast á við ákveðin upp­gjör. „Því finnst eins og lífið sé að hlaupa frá því og að það hafi ekki náð að gera það sem það ætl­aði sér í líf­inu. Allt þetta kemur inn á borð hjá mér. Það sama er að segja um trú­ar­leg spurs­mál - hvernig er dauð­inn, hvert við­kom­andi fer þegar hann deyr og sumir velta fyrir sér hvort von sé um að annað líf taki við þegar þeir kveðja.“

Séra Bragi Skúlason
Séra Bragi Skúlason „Fólk á ekki auð­velt með að tala um dauð­ann. Ég gerði könnun á kynja­mun varð­andi þetta og þar kemur í ljós að konur eru miklu opn­ari fyrir umræðu um eigin dauða heldur en karlar.“ Mynd: Kristinn Magnússon / Stundin

Séra Bragi Skúlason segir að við­brögð sjúk­linga við þeim upp­lýs­ingum að þeir séu dauð­vona séu mis­jöfn og nefnir hann mun á konum og körlum.

„Fólk á ekki auð­velt með að tala um dauð­ann. Ég gerði könnun á kynja­mun varð­andi þetta og þar kemur í ljós að konur eru miklu opn­ari fyrir umræðu um eigin dauða heldur en karlar. Þannig að sú aðstoð sem er í boði fyrir bæði karla og konur gagn­ast körlunum betur eða meira vegna þess að þeir hafa sig minna í frammi. Það sem ein­kennir marga af körlunum er að þeir ætla ekki að íþyngja öðrum með sinni eigin erf­iðu líðan. Það merkir hins vegar ekki að þeir séu ekki líka að velta fyrir sér svip­uðum hlutum og kon­urnar. Sumir mæta þessu með afneitun; þeir takast í raun­inni ekki á við þetta en undir lokin stendur við­kom­andi frammi fyrir því hvernig hann ætlar í raun­inni að kveðja fólkið sitt. 

Sumir geta ekki tek­ist á við þetta með fjöl­skyldu sinni þegar að því kemur. Sumir velja á takast á við þetta með mér sem sjúkra­hús­presti eða ein­hverjum öðrum í hópi fag­fólks. Margir deyja hins vegar í ákveð­inni þögn um þessa hluti en það er mik­ill kostur að geta rætt um dauð­ann áður en að honum kemur. Ávinn­ingur af slíku sam­tali getur verið mjög mik­ill. 

Í fyrsta lagi er ávinn­ing­ur­inn fyrir þann sem er í raun og veru að kveðja lífið; hann fær áheyrn og skiln­ing á að takast á við margar af þeim spurn­ingum sem hann vill spyrja. 

Í öðru lagi er ávinn­ing­ur­inn fyrir aðstand­endur; það er ef umræðan á sér stað áður en ein­stak­ling­ur­inn deyr þá getur fjöl­skyldan að sumu leyti gert upp og rætt ákveðna hluti sem erfitt er að ræða um eftir á. 

Í þriðja lagi er ávinn­ing­ur­inn fyrir fag­fólkið; við höfum okkur í

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Mest lesið í mánuðinum

3
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
6
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Mest lesið undanfarið ár