Ögmundur Jónassonar, þingmaður Vinstri grænna og formaður stjórnskipunar- og eftirlitsnefndar Alþingis, var gagnrýndur harðlega í Vikulokunum á Rás 1 í gær eftir að hann gaf lítið fyrir málflutning þess efnis að konur mættu meira mótlæti í stjórnmálum en karlar. 

Eftir að Hanna Birna Kristjánsdóttir, fyrrverandi innanríkisráðherra, hafði haldið því fram að karlar fengju mýkri meðferð í stjórnmálum en konur, og Björt Ólafsdóttir þingkona Bjartrar framtíðar, tekið undir það, sagði Ögmundur: 

„Ég er náttúrlega oft búinn að heyra þessa ræðu. Nú eru þær að lýsa sinni upplifun en þó hef ég stundum á tilfinningunni að konur séu að nýta sér svona tal sjálfum sér til framdráttar. Mér finnst þetta. Mér finnst konur oft, þetta er svona soldið klisjutal að konur hugsi öðruvísi en karlar og eitthvað svoleiðis, en ég hef ekki upplifað það þannig. Sumir karlar eru frekir og yfirgangssamir og aðrir ekki, það sama gildir um konur.“

Hanna Birna og Björt furðuðu sig á ummælunum, sögðu þau ómakleg og staðfesta mál sitt. Hanna Birna svaraði Ögmundi í löngu máli:

„Mig langar aðeins hérna, af því Ögmundur segir… mér finnst það alveg ótrúlega ómaklegt og makalaust af manni sem situr í flokki sem kennir sig við jafnrétti að reyna að halda því fram að upplifun kvenna af því að þetta sé karlaheimur – sem þetta er, það er ekkert ykkur sem sitjið hér að kenna, það er enginn að gagnrýna karlana sem eru til í dag – þetta er eldgömul menning, eldgömul hefð, karlar hafa stjórnað í stjórnmálum frá því stjórnmál urðu til. Konur eru rétt að byrja að feta sig inn á þann vettvang, og er það eitthvað einkennilegt að enn séu leifar eftir af því? Nei. En einn af forystumönnum flokksins sem kennir sig við kvenfrelsi segir að konur noti þetta til að upphefja sjálfar sig, og mér finnst það makalaus túlkun á okkar upplifun, og ég bendi líka á að þetta er ekki bara upplifun, Ögmundur. Staðreyndin er sú að, það er alveg hárrétt að konur hafa náð miklum árangri á Íslandi; um helmingur þingmanna í dag eru konur. En hvernig skyldi standa á því að ef reiknuð er þingreynsla þessara kvenna, þá er hún alltaf helmingi styttri en karlanna? Hvernig skyldi standa á því að íslenskar konur sem fara inn á þing sitja nákvæmlega helmingi skemur en íslenskir karlar? Er eitthvað í konunum, er einhver defect í þeim? Eða gæti það verið að umhverfið hentaði þeim verr? Gæti það verið að kona sem er með lengstu þingreynslu á Íslandi er að fara út af þingi, er fertug, hún er fertug, hún er að fara út af þingi og það er staðreynd, Ögmundur, að karlar sitja helmingi lengur… og að reyna svo að halda því fram að þetta sé eitthvað sem konur nota… nei þetta er staðreynd sem við upplifum á hverjum einasta degi. Við eigum sem jafnréttissamfélag að hafa hugrekki til að viðurkenna það, vinna með það og tala um það en ekki tala eins og það sé einhver tilbúin upplifun.“

Mynd: Bragi Þór Jósefsson

Björt Ólafsdóttir tók undir þetta. „Mér finnst þessi ummæli Ögmundar hreint ótrúleg og er eiginlega dálítið bit yfir þeim,“ sagði hún og bætti því við að umhverfið á Alþingi væri ófjölskylduvænt, fyrst og fremst starf fyrir miðaldra karlmenn og það væri bagalegt.

Ögmundur hvikaði hins vegar ekki frá ummælum sínum. Þegar Björt spurði: „Hvernig er hægt að nota sér þetta til framdráttar?“ svaraði hann: „Mér bara finnst það. Ég er að reyna að halda minni skoðun fram hérna og þetta er bara slegið niður og þið hafið bara ekki heyrt aðra eins ósvífni og að ég skuli leyfa mér að tala svona og svo framvegis, semsagt, og ég er bara sleginn niður. Ég ætla ekki að láta slá mig niður út af þessu. Ég er bara að segja það að ég vil líta á konur og karla sem einstaklinga, mismunandi einstaklinga, ég vil horfa til þess að staða karla og kvenna er mismunandi í okkar samfélagi, það endurspeglast í öllu samfélaginu og við eigum að reyna að taka á því. Og það að ég vilji ekki jafnrétti, og ég sem einstaklingur sé að svíkja einhverjar hugsjónir um jafnrétti og jafna stöðu karla og kvenna, ég vísa því algjörlega frá, algjörlega.“

Viðtalið hefur vakið nokkra athygli og rithöfundurinn Hallgrímur Helgason hrósar Björt og Hönnu Birnu á Facebook:

Birgitta Jónsdóttir, þingkona Pírata, leggur orð í belg:

Þá tjáir Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, fyrrverandi utanríkisráðherra og formaður Samfylkingarinnar, sig um málið: 

„Áhugaverð umræða og mjög sterkt innlegg hjá Hönnu Birnu. Staðreyndin er sú að feðraveldið og karlasamstaðan lifir enn góðu lífi í stjórnmálum. Það skvettist á karla og þeir hrista það af sér, það skvettist á konur og þær eru eltar uppi þangað til þær segja af sér. Ekki gott að átta sig á hvernig konur nýta það sjálfum sér til framdráttar!“