Fulltrúi Trumps mætti ekki og Rússar drápu 25 manns í fjölbýlishúsi

Í rúss­neskri árás í vest­ur­hluta Úkraínu í dag lét­ust að minnsta kosti 25 manns, þar á meðal þrjú börn, þegar efstu hæðir fjöl­býl­is­húss sprungu í loft upp. Á sama tíma bar til­raun Volodymyrs Zelensky for­seta til að end­ur­vekja frið­ar­ferlið með við­ræðum í Tyrk­landi engan árangur.

Sendi­full­trúi Donalds Trump Banda­ríkja­for­seta, Steve Witkoff, ferð­að­ist ekki til Tyrk­lands og Zelensky gekk frá fundi sem hann hafði von­ast til að myndu „blása nýju lífi í“ við­ræður um frið.

Árásin á borg­ina Ternopil var sú mann­skæð­asta í margar vikur og sú versta í vest­ur­hluta lands­ins – langt frá víg­lín­unni – síðan Moskva réðst inn árið 2022.

AFP sá tugi björg­un­ar­manna leita í rúst­unum eftir að stýriflaugar skullu á fjöl­býl­is­húsum og not­uðu krana til að kom­ast að eyðilögðu bygg­ing­unni. Þykkur grár reykur lagð­ist yfir göt­urnar rétt eftir að spreng­ingar heyrð­ust klukkan 7:00 að morgni.

Yfirvöld í Ternopil til­kynntu að eld­arnir hefðu valdið því að klór­magn í loft­inu hefði sexfald­ast miðað við eðli­leg mörk og hvöttu 200.000 íbúa borg­ar­innar til að halda sig heima og loka gluggum.

Björg­un­ar­menn héngu í klefum sem dingl­uðu úr krönum og reyndu að ná til efstu hæð­ar­innar í skemmdu blokk­inni sem er frá Sov­ét­tím­anum.

Vafin bleiku teppi beið hin 46 ára Oksana eftir fréttum af 20 ára syni sínum, Bohdan.

„Ég fór í vinn­una og sonur minn var heima. Ég hringdi í hann úr rút­unni og sagði: ‚Bohdan, klæddu þig og komdu út‘,“ sagði hún. „Hann sagði: ‚Mamma, hafðu engar áhyggjur, allt verður í lagi.‘ En það var of seint. Það er allt og sumt,“ sagði hún við AFP.

Systir hennar, Natalia Bachinska, sagði að fjöl­skyldan byggi á níundu hæð.

„Íbúðin þeirra er alveg horfin ... Hann hefur enn ekki fund­ist.“

Rússar færa árásir vestar

Neyð­ar­þjón­usta rík­is­ins sagði að 25 manns, þar á meðal þrjú börn, hefðu lát­ist og 92 aðrir, þar á meðal 18 börn, hefðu særst.

Úkra­ínu­menn sögðu að stýriflaugum hefði verið skotið á fjöl­býl­is­húsin.

„Svona líta ‚frið­ar­á­ætl­anir‘ Rúss­lands út í raun og veru,“ sagði Andriy Sybiga utan­rík­is­ráð­herra.

„Þetta var fólk sem var ein­fald­lega heima hjá sér, sof­andi í friði,“ sagði Zelensky Úkra­ínu­for­seti og var­aði við því að björg­un­ar­menn væru enn að leita að fólki sem væri fast í rúst­unum.

Árásin kom á sama tíma og Rússar herja á orku­kerfi Úkraínu fyrir vet­ur­inn og þegar þjak­aðar her­sveitir Úkraínu eru undir þrýst­ingi á víg­lín­unni.

Í Moskvu neit­uðu stjórn­völd í Kreml að tjá sig um frétt banda­ríska fjöl­mið­ils­ins Axios um að þau hefðu unnið að leyni­legri áætlun með Banda­ríkj­unum um að binda enda á stríðið sem hefur staðið í næstum fjögur ár.

Flugher stjórn­valda í Kænu­garði sagði að Rússar hefðu skotið yfir 476 drónum og 48 flug­skeytum yfir nótt­ina.

Nágranna­ríkið Rúmenía sendi orr­ustu­þotur á loft þar sem til­kynnt var að rúss­neskur dróni hefði farið inn í loft­helgi þess, á meðan Moldóva sagði einnig að loft­helgi þeirra hefði verið brotin um nótt­ina.

Witkoff kom ekki

Úkraínsk yfir­völd höfðu til­kynnt óvænta heim­sókn Zelensky til Tyrk­lands sem hluta af við­leitni til að fá Banda­ríkin aftur að borð­inu til að reyna að binda enda á stríðið.

En sendi­full­trúi Trumps, Witkoff, ferð­að­ist ekki eftir að Úkraína hafði sagt að búist væri við að hann tæki þátt í við­ræð­unum.

Og engir rúss­neskir emb­ætt­is­menn voru við­staddir.

Recep Tayyip Erdogan, for­seti Tyrk­lands, hvatti stríð­andi fylk­ingar til að taka þátt í við­ræðum í Istanbúl, þar sem þrjár samn­inga­lotur á þessu ári hafa aðeins skilað fanga­skiptum og heim­flutn­ingi á líkum fall­inna her­manna.

„Á fundum dags­ins lögðum við einnig áherslu á nauð­syn þess að Istanbúl-ferlið haldi áfram með raun­særri og árang­ursmið­aðri nálgun,“ sagði Erdogan á blaða­manna­fundi ásamt Zelensky eftir við­ræður þeirra.

Zelensky sagð­ist vilja hefja aftur fanga­skipti við Rússland fyrir lok árs­ins.

En helsta von Úkraínu er að stjórn­völd í Washington geti þrýst Rússum að samn­inga­borð­inu, meðal ann­ars með því að beita refsi­að­gerðum.

Trump Banda­ríkja­for­seti hefur reynt að nýta sam­band sitt við Vladimír Pútín, leið­toga Rúss­lands, til að binda enda á stríðið, en hefur hingað til ekki náð árangri.

Pútín vill meira land

Pútín hefur ítrekað hafnað kröfum um vopna­hlé og hefur hvatt Zelensky til að láta af hendi meira land­svæði og afsala sér stuðn­ingi Vest­ur­landa til að binda enda á stríðið – kröfur sem Kænu­garður hefur hafnað sem jafn­gildar upp­gjöf.

„Stríðinu verður að ljúka, það er eng­inn annar val­kostur en friður,“ sagði Zelensky í Ankara.

„Rússland verður að gera sér grein fyrir því að það ætti ekki að vera nein umbun fyrir stríð, fyrir morð, og Rússland má ekki fá tæki­færi til að hefja annað svipað stríð.“

Á víg­vell­inum sækja rúss­neskar her­sveitir hægt en örugg­lega fram og stjórn­völd í Moskvu full­yrða að þau muni halda áfram að berj­ast ef Úkraína lætur ekki undan kröfum þeirra.