Önnur umræða um veiðigjaldafrumvarp ríkisstjórnarinnar hófst á Alþingi í dag.

Þingmenn Sjálfstæðisflokks, Jón Gunnarsson og Njáll Trausti Friðbertsson, vilja að málinu verði vísað aftur til ríkisstjórnar. Vísa þeir til þeirrar niðurstöðu Skattsins að frumvarpið muni afla ríkissjóði meiri tekna en fyrri áætlanir gerðu ráð fyrir.

„Mat atvinnuvegaráðuneytisins á áhrifum frumvarpsins miðaði við að veiðigjaldið myndi hækka um 7–8 milljarða kr. en ekki 12,6 milljarða kr. líkt og útreikningar Skattsins sýnir,“ segir í áliti þeirra tveggja í fyrsta minnihluta atvinnuveganefndar. „Í tilkynningu frá ráðuneytinu, dags. 16. júní sl., kemur fram að útreikningar Skattsins séu réttir en ekki þeir sem lágu til grundvallar við gerð frumvarpsins. Liggur því fyrir að þær forsendur sem lágu að baki frumvarpinu eru brostnar.“

„Forsendur sem lágu að baki frumvarpinu eru brostnar“

Atvinnuvegaráðuneyti, fjármála- og efnahagsráðuneyti, Skatturinn og Fiskistofa sendu á mánudag frá sér sameiginlega yfirlýsingu til að útskýra þetta misræmi í útreikningum. Inn í tiltekna útreikninga hafi vantað ákveðnar forsendur frá Fiskistofu, sem leitt hafi til skekkju í niðurstöðu.

„Atvinnuvegaráðuneytið og starfsfólk þess hefur upp á síðkastið sætt alvarlegum ásökunum í tengslum við þetta mál, m.a. um að hafa reynt að afvegaleiða löggjafann og að hafa óeðlileg afskipti af starfsemi stofnanna ríkisins,“ sagði í tilkynningunni. „Slíkar ásakanir eru litnar mjög alvarlegum augum og vísa ráðuneytin þeim alfarið á bug.“

Málið unnið of hratt

Bergþór Ólason úr Miðflokki og áheyrnarfulltrúi nefndarinnar, Þórarinn Ingi Pétursson úr Framsóknarflokki, vilja að veiðigjaldafrumvarpinu verði vísað frá og næsta mál á dagskrá tekið fyrir.

„Annar minni hluti atvinnuveganefndar telur nauðsynlegt að undirbúa betur og greina nánar áhrif fyrirhugaðra breytinga á fyrirkomulagi veiðigjalda,“ segir í nefndaráliti þeirra tveggja. „Að mati 2. minni hluta er ljóst að núverandi frumvarp þarfnast mun ítarlegri greiningar á mögulegum áhrifum þess á atvinnulíf, samkeppnishæfni sjávarútvegs og þjóðarbúið í heild sinni. Einkum þarf að tryggja að þær breytingar, sem frumvarpið felur í sér, séu í fullu samræmi við stjórnarskrána, sérstaklega jafnræðisreglu 65. gr. og meðalhófsreglu stjórnskipunarréttar sem felst í 72. gr. stjórnarskrárinnar um friðhelgi eignarréttar.“

Telja þeir málið hafa verið unnið of hratt. „Annar minni hluti telur enn fremur fullkomlega ótækt að boðaðar breytingar á nýju fyrirkomulagi veiðigjalda taki gildi 1. nóvember 2025,“ segir í álitinu. „Slíkur hraði á málsmeðferð sé í engu samræmi við alþjóðlegar kröfur um fyrirsjáanleika og gagnsæi skattkerfisbreytinga og þar með tekjuöflunar ríkja. Þá gangi slík málsmeðferð gegn ákvæðum laga um opinber fjármál.“

Athugasemd: Í fyrri útgáfu fréttarinnar stóð að veiðigjöld mundu hækka um 12,6 milljarða á ári ef frumvarpið yrði samþykkt. Þessu er haldið fram í minnihlutaáliti þingmanna Sjálfstæðisflokks, en samkvæmt upplýsingum frá Skattinum sem þingmennirnir vísa í hefðu veiðigjöld árið 2024 orðið rúmlega 7,5 milljörðum hærri ef breytingarnar hefðu verið gengnar í gegn.