Rúmlega 61 pró­sent Íslend­inga eru nei­kvæðir gagn­vart lax­eldi í sjó­kvíum í íslenskum fjörðum og rúm­lega meiri­hluti þjóð­ar­innar vill banna þessa teg­und fisk­eldis. Þetta kemur fram í nýrri við­horfskönnun frá Gallup sem unnin var fyrir hags­muna­að­ila sem berj­ast gegn lax­eldi í opnum sjó­kvíum Vernd­ar­sjóði Villtra Laxa­stofna (NASF), Íslenska Nátt­úru­vernd­ar­sjóðnum (IWF), Lands­sam­bandi Veiði­fé­laga og Laxinn Lifi. 

Miklar og harðar umræður hafa farið fram um lax­eldi í sjó­kvíum hér landi á síð­ustu árum milli lax­eld­is­fyr­ir­tækja og hags­muna­sam­taka þeirra, SFS, ann­ars vegar og hins vegar sam­taka sem berj­ast gegn lax­eldi. Samtökin sem berj­ast gegn lax­eldi eru hins vegar meðal ann­ars sam­tök sem berj­ast fyrir nátt­úru­vernd og einnig hags­mun­að­ilar í lax­veiði á Íslandi. 

Nið­ur­stöð­urnar afger­andiNið­ur­stöð­urnar úr við­horfskönn­un­inni eru nokkuð afger­andi og rúm­lega fjórum sinnum fleiri nei­kvæðir í garð lax­eldis í sjó­kvíum en jákvæðir.

Mynd: Heimild: Gallup

Segja viðhorf til laxeldis vera orðið gagnrýnna

Hags­muna­að­il­arnir benda á það í frétta­til­kynn­ingu sem send hefur verið út með nið­ur­stöðum könn­un­ar­innar að við­horf Íslend­inga til sjó­kvía­eldis sé orðið nei­kvæð­ara en það var. Í til­kynn­ing­unni segir: „Samkvæmt nýrri Gallup könnun sem gerð var i öllum lands­hlutum dag­ana 16. - 27. febr­úar eru 61% aðspurðra nei­kvæð gagn­vart lax­eldi í opnum sjó­kvíum. Einungis 14% svar­enda segj­ast vera jákvæðir gagn­vart lax­eldi í opnum sjó­kvíum.  Er þetta tölu­verð breyt­ing í við­horfi frá því að Gallup gerði sams konar könnun haustið 2021 og ljóst að sífellt fleiri Íslend­ingar eru nei­kvæðir í garð lax­eldis í opnum sjó­kvíum.  Spurt var einnig hvort þáttak­endur teldu að banna ætti lax­eldi í opnum sjó­kvíum og af þeim 79% sem tóku afstöðu voru tveir þriðju á því að það ætti að banna það, eða 52%.“

Samkvæmt könn­unni eru ein­ungis 22,8 pró­sent lands­manna sem vilja leyfa lax­eldi í sjó­kvíum áfram hér við land. 

Einungis 14 prósent jákvæð

Til sam­an­burðar við hlut­fall þeirra sem eru nei­kvæðir í garð lax­eldis í sjó­kvíum þá er ein­ungis 14 pró­sent sem eru jákvæðir gagn­vart grein­inni. 24,7 pró­sent segj­ast hins vegar hvorki vera jákvæðir né nei­kvæðir gagn­vart lax­eldi í sjó­kvíum. 

Samkvæmt könn­unni þá er einnig mik­ill munur á hlut­falli þeirra sem eru mjög jákvæðir gagn­vart lax­eldi í opnum sjó­kvíum og þeirra sem eru mjög nei­kvæðir gagn­vart því: Einungis 2,9 pró­sent segj­ast vera mjög jákvæðir á meðan 40,9 pró­sent segj­ast vera mjög nei­kvæðir gagn­vart þess­ari fram­leiðslu­að­ferð á eld­is­fiski.

Könnunin var gerð meðal 1822 manns á öllu land­inu dag­ana 16. til 27. febr­úar 2023. Fjöldi svar­enda var 956 en 866 völdu að svara ekki spurn­ingum og var svar­hlut­fallið því 52,5 pró­sent.