1013. spurningaþraut: Hverjir áttu að vera betur settir sem þrælar en frjálsir?

Fyrri auka­spurn­ing: Hver hefur hér verið mál­aður myrtur, og auka­stig fyrir nafn mál­ar­ans!

***

Aðal­spurn­ingar:

1.  Hver leik­stýrði kvik­mynd­inni ET fyrir fjórum ára­tugum?

2.  Effersey heitir eyja ein, ef eyju skyldi kalla. Hún er raunar löngu orðin land­föst og er nú þekkt­ust undir nafn­inu ... ja, hvaða nafni?

3.  Hvaða þjóð varð á dög­unum heims­meist­ari í hand­bolta?

4.  Hvaða ár hófst franska bylt­ingin víðkunna? Hér má muna tveim árum til eða frá.

5.  Til er sú kenn­ing, sem vænt­an­lega verður seint sönnuð eða afsönnuð, að ákveð­inn atburður á Íslandi hafi átt sinn þátt í því að bylt­ingin braust út. Hvaða atburður?

6.  Í hvaða landi er nú farið að fram­leiða vél­byssur í barna­stærðum?

7.  Und­an­farið hefur staðið yfir mál­flutn­ingur í stærsta kóka­ín­máli Íslands­sög­unnar. Flytja átti inn mikið magn af kóka­íni falið í ... hverju?

8.  Evgeny Prigozhin er þekktur undir eins konar við­ur­nefni. Hvað er það?

9.  Hver er fjöl­menn­asti her heims­ins?

10.  Árið 1503 voru Spán­verjar farnir að leggja undir sig lönd í Mið-Ameríku. Þá felldi drottn­ing Spánar þann úrskurð að ein­ungis mætti hneppa þá inn­fædda í þræl­dóm sem væru betur komnir sem þrælar en frjálsir. Þar var sér­stak­lega til­tek­inn einn hópur manna. Síðan varð það um skeið keppi­kefli spænskra nýlendu­herra að flokka sem flesta inn­fædda í þann hóp (lang­flesta eða alla rang­lega), svo gera mætti þá að þrælum. Hvers konar menn voru þannig taldir betur settir í þræl­dómi en frjálsir?

***

Seinni auka­spurn­ing:

Segja má að þetta mál­verk sé málað sem eins konar fram­hald af því fyrra, þótt lista­mað­ur­inn sé annar. En á þessu seinna mál­verki sést morð­ingi karls­ins í bað­inu, sem var utan rammans á fyrri mynd­inni. Og hvað heitir morð­ing­inn?

***

Svör við aðal­spurn­ingum:

1.  Spi­el­berg.

2.  Örfirisey.

3.  Danir.

4.  1789 — svo rétt telst vera 1787-1791.

5.  Skaft­ár­eldar, gosið í Laka­gígum. Svarið „móðu­harð­indin“ er hins vegar rangt. Þótt gosið sjálft kunni að hafa haft áhrif í Frakk­landi, þá skiptu harð­indi á Íslandi Frakka engu.

6.  Banda­ríkj­unum.

7.  Trjá­bolum.

8.  Kokkur (eða bryti) Pútins.

9.  Her Kína.

10.  Mannætur. 

***

Svör við auka­spurn­ingum:

Á efri mynd­inni er mál­verk Davids af Marat.

Hann var franskur bylt­ing­ar­for­ingi, sem myrtur var í baði 1793.

Nöfn þeirra beggja standa raunar á mál­verk­inu sjálfu svo ég þurfti að þurrka þau út.

Sjá hér til hliðar.

Á neðri mynd­inni mátti svo sjá morð­ingj­ann, Charlotte Corday.