Þessi grein birtist upphaflega í Stundinni fyrir meira en 2 árum.

Loka urðunarstaðnum í þjóðlendunni Bolöldu

Um ára­bil hef­ur ým­is kon­ar úr­gang­ur ver­ið urð­að­ur á urð­un­ar­staðn­um Bol­öldu í heim­ild­ar­leysi. Svæð­ið er skammt frá vatns­vernd­ar­svæði höf­uð­borg­ar­búa. Allt gler End­ur­vinnsl­unn­ar hf. er einnig urð­að þar.

Loka urðunarstaðnum í þjóðlendunni Bolöldu
Grunar að eftirlit hafi brugðist Elliði Vignisson, bæjarstjóri í Ölfusi, telur líklegt að eftirlit með úrgangi sem losaður hefur verið í Bolöldu hafi ekki verið sem skyldi.

Elliði Vignisson, bæjarstjóri Ölfuss, hefur ákveðið að loka urðunarstaðnum á Bolöldu. Um margra ára skeið hefur ýmis konar úrgangur verið urðaður á svæðinu, sem frá árinu 2019 hefur verið í umsjón forsætisráðuneytisins og skilgreint er sem þjóðlenda. 

Stundin fjallaði ítarlega um málið fyrir stuttu. Endurvinnslan hf. urðar allt að 5 þúsund tonn af gleri, sem neytendur skila til fyrirtækisins í formi drykkjaríláta, árlega á svæðinu. Þá hefur ýmis konar úrgangur, sem ekki er leyfilegt að losa á svæðinu, verið losaður þar.

Elliði staðfestir fyrirhugaða lokun urðunarstaðsins í samtali við Stundina. Lokunin mun taka gildi 1. apríl næstkomandi, eða eftir rúma viku. „Já, við erum að stefna að því að loka Bolöldu frá og með 1. apríl. Þetta gerum við vegna þess að það er í raun og veru enginn samningur í gildi um Bolöldu og það er ekkert efni að fara úr sveitarfélaginu Ölfuss í Bolöldu. Einnig á rekstraraðilinn erfitt með að sinna uppbyggingu á svæðinu. Ef engin breyting verður á þessu þá stefnum við að loka svæðinu þann 1. apríl fyrir efnismóttöku.“

Forsætisráðherra heimsækir BolölduForsætisráðuneytið tók formlega við þjóðlendunni árið 2019.

Mikið magn losað í þjóðlendunni

Á hverjum degi koma 300 vörubílar og losa úrgang við Bolöldu. Oftast er eingöngu einn starfsmaður á svæðinu. Hann sinnir þar eftirliti ásamt því að vinna á jarðýtu sem færir til og sléttar það efni sem losað er. Samkvæmt heimildum Stundarinnar gerist það oft að starfsmaðurinn vísi burt vörubílum með úrgang sem ekki má losa á svæðinu. Engu að síður er ólögmætur úrgangur oft falinn í farmi bíla sem þangað koma og því ómögulegt fyrir einn starfsmann að fylgjast með öllu því sem losað er. „Margir taka sénsinn,“ eins og einn heimildarmaður Stundarinnar orðaði það við blaðamann. „Það eru engar afleiðingar, ef maður er gripinn er manni bara sagt að snúa við svo það er ekkert mál að taka bara sénsinn því það er engin sekt.“ Séu menn gripnir fara þeir einfaldlega upp í Sorpu og borga fyrir úrganginn, sem þeir geta freistað þess að losa frítt í Bolöldu. Elliði segir að eftir lokun urðunarstaðarins muni öll sveitarfélög á höfuðborgarsvæðinu þurfa að leita annað með sinn úrgang sem hefur nú hingað til verið farið með í Bolöldu. Þá verður efni sem ekki má vera á svæðinu fjarlægt. 

„Við erum nú þegar búnir að funda með aðilanum sem er með reksturinn þarna og hann hefur bara í hyggju að skilja vel við svæðið og fjarlægja það efni sem ekki á að vera þarna og verður sent í viðeigandi úrvinnslu. Svo verða bara sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu að finna sér annan urðunarstað ef ekki verða breytingar á.“

Segir höfuðborgarsvæðið verði að axla ábyrgð

Þá segir Elliði einnig að sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu verði að axla ábyrgð á þeim úrgangi sem hefur verið losaður í Bolöldu.

„Ég get ekki fullyrt um það, en mig grunar það“
Elliði Vignisson, bæjarstjóri Ölfuss, um hvort eftirlit hafi brugðist á svæðinu

„Við viljum náttúrulega að þau sveitarfélög á höfuðborgarsvæðinu sem eru að nýta þennan móttökustað, að þau axli ábyrgð á því, efnið er að koma af höfuðborgarsvæðinu. Það er okkur að meinalausu ef þau finna annan stað til þess að urða allt þetta efni, en ef þau ætla sér að senda 250 til 300 bíla á dag þá verða þau að sinna þessu.“

Aðspurður hvort hann telji að eftirlit á svæðinu hafi brugðist segir Elliði að hann gruni það og vill að sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu fylgist með svæðinu.

„Ég get ekki fullyrt um það, en mig grunar það og það þurfi að standa betur að eftirlitinu og jafnvel að það sé einhver frá sveitarfélögunum á höfuðborgarsvæðinu að fylgjast með og sjá um eftirlitið. Til að mynda er vatnsverndarsvæði Kópavogs þarna hliðin á, þess vegna þarf að gera þetta sérstaklega vel.“

Ólögmætur úrgangurÁ svæðinu má sjá úrgang sem ekki má losa á svæðinu eins og plast og málma.

Gjaldfrjáls losun fyrirtækja – sveitarfélögin borga

Það getur verið mjög fjárhagslega hagkvæmt að losa úrgang í þjóðlendunni Bolöldu. Eftir að Sorpa hækkaði verðskrá sína umtalsvert hefur umferðin aukist á staðnum. Þá er engin sýnataka á efni, svo auðvelt er að losa til dæmis olíumengaðan jarðveg eða annað úrgang sem þyrfti að greiða fyrir hjá Sorpu að losa sig við. 

Notist fyrirtæki við urðunarstað Sorpu á Álfsnesi þurfa þeir að greiða fyrir losunina. Getur því umtalsverður sparnaður myndast með því að aka úrgangi upp í Bolöldu. Kostnaður við rekstur Bolöldu er greiddur af sveitarfélögum á höfuðborgarsvæðinu. Þau greiða fyrirtækinu Fossvélum tugi milljóna króna árlega fyrir að reka urðunarstaðinn. 

Sveitarfélögin greiða fastan kostnað upp á rúmar 10 milljónir króna á ári til Fossvéla ásamt því að borga 50 krónur á hvern rúmmetra sem er losaður á svæðinu. Samningur þess efnis var gerður í febrúar árið 2012 og gilti til eins árs. Þrátt fyrir það er enn greitt eftir honum.

Frá árinu 2015 til 2020 greiddi Reykjavíkurborg 167 milljónir króna, á núvirði, vegna losunar á jarðvegi í Bolöldu. Þá er ótaldar milljónirnar sem hin sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu hafa einnig greitt vegna losunar á svæðinu.

Snýst um sparnað

Eitt skýrasta dæmið um hvernig fyrirtæki spara sér kostnað með því að urða úrgang við Bolöldu, er af fyrirtækinu Endurvinnslunni hf., sem flestir neytendur kannast við enda fer fyrirtækið með einkarétt á móttöku á flöskum og dósum; svokölluðum skilagjaldsumbúðum.

Það sem fæstir vita er að allar þær glerflöskur sem safnast saman af heimilum fólks og fara þaðan í endurvinnslu, enda í jarðveginum við Bolöldu. Hver ein og einasta glerflaska, eða um 5 þúsund tonn árlega, enda í þjóðlendunni við Bolöldu, samkvæmt samningi Endurvinnslunnar við Heilbrigðiseftirlit Suðurlands.

„Okkur finnst þetta metnaðarleysi hjá Endurvinnslunni“
Guðmundur B. Friðriksson, skrifstofustjóri umhverfisgæða Reykjavíkurborgar

Endurvinnslan sparar sér 34 milljónir króna á því að fara ekki með glerið í Sorpu, samkvæmt gildandi gjaldskrá. Um 100 þúsund krónur á hverjum degi ársins, samkvæmt því sem Helgi Lárusson, framkvæmdastjóri Endurvinnslunnar hf., sagði í bréfi til Reykjavíkurborgar. 

Endurvinnanlegt glerAllt að fimm þúsund tonn af gleri er losað árlega á svæðinu.

Borgin hefur mótmælt því að glerið sé urðað við Bolöldu en þar sem ákvörðunarvaldið er í Ölfusi hefur borgin lítið um það að segja. Jafnvel þó hún beri kostnaðinn að stórum hluta.

„Bolalda er ekki í landi Reykjavíkur og við höfum ekki með leyfismál þessa móttökustaðar að gera. Við höfum hins vegar sagt Magnúsi hjá Fossvélum að okkur hugnast ekki að flokkuðu gleri frá Endurvinnslunni hf. sé ekið í Bolöldu til urðunar,“ segir í bréfi Guðmundar B. Friðrikssonar, skrifstofustjóra umhverfisgæða Reykjavíkurborgar, til Helga Lárussonar, framkvæmdastjóra Endurvinnslunnar hf., þar sem hann bendir á að um sé að ræða 100 prósent endurvinnanlegt gler, sem eigi að urða með jarðvegsafgöngum. 

„Okkur finnst þetta metnaðarleysi hjá Endurvinnslunni, að ætla að keyra glerið í Bolöldu til urðunar þegar stefna stjórnvalda er að koma þessu efni til endurvinnslu. Þetta flokkaða endurvinnsluefni er annars eðlis en uppgröftur af framkvæmdasvæðum og mjög líklegt að urðun efnisins fái neikvæða umfjöllun sem muni beinast að sveitarfélögunum. Veit að nágrannar okkar í Kópavoginum eru sömu skoðunar.“

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (2)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Eiríkur Björnsson skrifaði
    Loksins Drullast til að loka þessu.
    0
  • Loftur Hjálmarsson skrifaði
    ofan við vatnsból borgarinnar eru sett jaðvegur og flöskur með sjúkdómasmiti og málm og efnamengun , virðist rugl frá upphafi enda fokdýrt í eldsneyti , hnatthlýnun, launum og bílasliti að aka þessu þangað frekar en að útbúa urðunarstað í sjó td yst á seltjarnarnesi , við geldinagnes , á skerin í skerjafirði. eða uppfylling f framtíðarflugbrautir og vegi eða landfyllingar undir einhverja starfsemi .
    0
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Endurvinnsla á Íslandi

Mest lesið

„Takk fyrir að gefa stað sem er nú rannsakaður fyrir mansal svona góð ummæli“
1
Fréttir

„Takk fyr­ir að gefa stað sem er nú rann­sak­að­ur fyr­ir man­sal svona góð um­mæli“

At­hygl­is­verð um­mæli hafa birst und­ir net­gagn­rýni um Gríska hús­ið á Google. Þar virð­ist veit­inga­stað­ur­inn, sem var lok­að­ur af lög­reglu í gær vegna gruns um man­sal, þakka ánægð­um við­skipta­vin­um fyr­ir að veita staðn­um já­kvæð um­mæli þrátt fyr­ir man­sal­ið. Gríska hús­ið hef­ur al­mennt ver­ið dug­legt að svara gagn­rýn­end­um sín­um full­um hálsi á net­inu.
Running Tide hætt starfsemi í Bandaríkjunum
2
FréttirRunning Tide

Runn­ing Tide hætt starf­semi í Banda­ríkj­un­um

Marty Od­lin, stofn­andi og for­stjóri Runn­ing Tide í Banda­ríkj­un­um, hef­ur til­kynnt að starf­semi fyr­ir­tæk­is­ins hafi ver­ið lögð nið­ur. Sömu sögu er að segja af dótt­ur­fé­lagi þess á Akra­nesi. Í nýj­asta tölu­blaði Heim­ild­ar­inn­ar var fjall­að um að­gerð­ir Runn­ing Tide hér á landi. Þær fólust í því að henda kanadísku timb­urk­urli í haf­ið inn­an lög­sögu Ís­lands.
Sambúðin sem sært hefur VG nánast til ólífis
4
GreiningRíkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur

Sam­búð­in sem sært hef­ur VG nán­ast til ólíf­is

Vinstri græn sungu há­stöf­um á lands­fundi sín­um fyr­ir rúmu ári: „Það gæti ver­ið verra.“ Nú hef­ur það raun­gerst. Flokk­ur­inn skrap­ar botn­inn í fylg­is­mæl­ing­um og hef­ur ekki sam­mælst um nýja for­ystu eft­ir brott­hvarf eins vin­sæl­asta stjórn­mála­manns lands­ins og flokk­ur­inn skrap­ar botn­inn í fylg­is­mæl­ing­um. Hvort flokk­ur­inn sé nægi­lega sterk­ur til að spyrna sér upp og forða sér frá út­rým­ingu á eft­ir að koma í ljós.
Fer í leyfi til þess að geta sinnt aðstoðarmennsku
9
Fréttir

Fer í leyfi til þess að geta sinnt að­stoð­ar­mennsku

Tíma­bund­inn að­stoð­ar­mað­ur Áslaug­ar Örnu Sig­ur­björns­dótt­ur, Andri Steinn Hilm­ars­son, hef­ur ósk­að eft­ir tíma­bundnu leyfi frá skyld­um sín­um sem kjör­inn full­trúi í Kópa­vogi. Í mán­uð sat Andri Steinn á báð­um stöð­um en sam­kvæmt lög­um er að­stoð­ar­mönn­um óheim­ilt að sinna auka­störf­um sam­hliða nema fyr­ir þau sé greitt hóf­lega og að­stoð­ar­mað­ur­inn fái sér­staka und­an­þágu.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Sökktu kurli og seldu syndaaflausn
1
RannsóknRunning Tide

Sökktu kurli og seldu synda­af­lausn

„Ýttu á takk­ann og bjarg­aðu heim­in­um,“ skrif­ar vís­inda­mað­ur af kald­hæðni er hann bend­ir um­hverf­is­ráðu­neyt­inu á var­úð­ar­orð ut­an úr heimi um að­ferð­ir sem fyr­ir­tæk­ið Runn­ing Tide fékk leyfi stjórn­valda til að prófa í þágu lofts­lags í Ís­lands­höf­um. Að­gerð­irn­ar umbreytt­ust í allt ann­að en lagt var upp með. Þær voru án alls eft­ir­lits og gerðu svo þeg­ar upp var stað­ið lít­ið ef nokk­urt gagn. „Ís­land er fyrsta land­ið í heim­in­um til að búa til kol­efnisein­ing­ar með kol­efn­is­bind­ingu í hafi,“ sagði fram­kvæmda­stjór­inn.
„Takk fyrir að gefa stað sem er nú rannsakaður fyrir mansal svona góð ummæli“
5
Fréttir

„Takk fyr­ir að gefa stað sem er nú rann­sak­að­ur fyr­ir man­sal svona góð um­mæli“

At­hygl­is­verð um­mæli hafa birst und­ir net­gagn­rýni um Gríska hús­ið á Google. Þar virð­ist veit­inga­stað­ur­inn, sem var lok­að­ur af lög­reglu í gær vegna gruns um man­sal, þakka ánægð­um við­skipta­vin­um fyr­ir að veita staðn­um já­kvæð um­mæli þrátt fyr­ir man­sal­ið. Gríska hús­ið hef­ur al­mennt ver­ið dug­legt að svara gagn­rýn­end­um sín­um full­um hálsi á net­inu.
Bankarnir búnir með alla sénsa - peningaþvættisvarnir í ólestri
8
FréttirPeningaþvætti

Bank­arn­ir bún­ir með alla sénsa - pen­inga­þvættis­varn­ir í ólestri

Tæp­lega 600 millj­ón króna sátt Ís­lands­banka við yf­ir­völd vegna ónógra pen­inga­þvættis­varna er til marks um að bæði séu séns­ar eft­ir­lits­að­ila á þrot­um og að mun hærri sekt­ir verði lagð­ar á fyr­ir­tæki en áð­ur. Ari­on banki er næst­ur, en óljóst er hversu há sú sekt verð­ur. Fyr­ir tveim­ur ár­um greiddi Salt­Pay rúm­lega tíu sinn­um lægri sekt fyr­ir mun al­var­legri brot.

Mest lesið í mánuðinum

Auður Jónsdóttir
1
Skoðun

Auður Jónsdóttir

Þið er­uð óvit­ar! ­– hlust­ið á okk­ur

Það er andi elí­tísma í kring­um kosn­inga­bar­áttu Katrín­ar Jak­obs­dótt­ur. Nafn­tog­að­ir lista­menn, áhrifa­fólk í sam­fé­lag­inu og stjórn­mál­um jafnt sem vél­virkj­ar þaul­setn­asta stjórn­mála­flokks lands­ins leggj­ast á eina sveif með henni. Fyr­ir vik­ið eru kosn­ing­arn­ar áhuga­verð fé­lags­fræði­leg stúd­ía af því að í þeim af­hjúp­ast sam­taka­mátt­ur þeirra sem vald og raddsvið hafa – á ólík­um svið­um.
Sökktu kurli og seldu syndaaflausn
2
RannsóknRunning Tide

Sökktu kurli og seldu synda­af­lausn

„Ýttu á takk­ann og bjarg­aðu heim­in­um,“ skrif­ar vís­inda­mað­ur af kald­hæðni er hann bend­ir um­hverf­is­ráðu­neyt­inu á var­úð­ar­orð ut­an úr heimi um að­ferð­ir sem fyr­ir­tæk­ið Runn­ing Tide fékk leyfi stjórn­valda til að prófa í þágu lofts­lags í Ís­lands­höf­um. Að­gerð­irn­ar umbreytt­ust í allt ann­að en lagt var upp með. Þær voru án alls eft­ir­lits og gerðu svo þeg­ar upp var stað­ið lít­ið ef nokk­urt gagn. „Ís­land er fyrsta land­ið í heim­in­um til að búa til kol­efnisein­ing­ar með kol­efn­is­bind­ingu í hafi,“ sagði fram­kvæmda­stjór­inn.
Saga af áralangri vanrækslu og vonleysi: „Þetta heitir Betra líf sko“
7
RannsóknBrostnar vonir á Betra lífi

Saga af ára­langri van­rækslu og von­leysi: „Þetta heit­ir Betra líf sko“

Slökkvi­lið­ið hef­ur sent kæru til lög­reglu á hend­ur Arn­ari Gunn­ari Hjálm­týs­syni fyr­ir að hafa stefnt lífi og heilsu íbúa áfanga­heim­il­is­ins Betra líf í Vatna­görð­um í hættu eft­ir að eld­ur kvikn­aði þar í fe­brú­ar í fyrra. Áfanga­heim­il­ið flutti þá upp í Kópa­vog. Í styrk­umsókn til Reykja­vík­ur fór Arn­ar með rang­færsl­ur en fékk engu að síð­ur rúm­ar 24 millj­ón­ir fyr­ir rekst­ur­inn. Full­trúi fé­lags- og vinnu­mark­aðs­ráðu­neyt­is­ins lýsti áhyggj­um af eit­ur­lyfja­sölu og vændi á einu áfanga­heim­il­inu.
„Hann sagði við mig að ef mér mislíkaði þetta gæti ég bara flutt út“
8
FréttirBrostnar vonir á Betra lífi

„Hann sagði við mig að ef mér mis­lík­aði þetta gæti ég bara flutt út“

Sylwia Burzy­kowska leigði 12 fer­metra her­bergi á áfanga­heim­ili Betra lífs á Kópa­vogs­braut á 140 þús­und krón­ur á mán­uði sem hún þurfti að greiða í reiðu­fé. Hún skrif­aði und­ir ótíma­bund­inn leigu­samn­ing en hafði að­eins bú­ið þar í þrjá mán­uði þeg­ar hús­ið var rif­ið í byrj­un mán­að­ar­ins. Sylwia býr nú í tjaldi.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár