Yfir­lýs­ingar Jóhann­esar Rún­ars­sonar, fram­kvæmda­stjóra Strætó, um útvistun á akstri stræt­is­vagna eru til­raun til að kom­ast hjá því að greiða starfs­mönnum Strætó laun sam­kvæmt kjara­samn­ingum á opin­berum mark­aði. Svo segir í yfir­lýs­ingu Sameykis, stétt­ar­fé­lags í almanna­þjón­ustu, þar sem lýst er mik­illi óánægju með fram­göngu Jóhann­esar.

Tilefni yfir­lýs­ing­ar­innar er við­tal við Jóhannes sem birt­ist í Við­skipta­blað­inu 9. apríl síð­ast­lið­inn. Í við­tal­inu segir hann að akstur stræt­is­vagna og rekstur þeirra sé ekki hluti af grunn­hlut­verki Strætó heldur felst það í skipu­lagn­ingu og þjón­ustu. Þegar sé á milli 50 til 60 pró­sent akst­urs Strætó útvi­stað, til Kynn­is­ferða og Hagvagna, sem er dótt­ur­fyr­ir­tæki Hópbíla. Það hlut­fall hafi auk­ist jafnt og þétt síð­ustu ár.

Í fjár­mála­grein­ingu KPMG fyrir Strætó, sem Stundin greindi frá í gær, kemur fram að fjár­hags­staða félags­ins er afleit og sökum þess hefur það enga burði til að ráð­ast í end­ur­nýjun á vagna­flota sínum, sem þó er orðin mjög aðkallandi. Með­al­aldur vagn­anna er hár og um þriðj­ungur þeirra er nýttur sem vara­vagnar sökum tíðra bil­ana vegna hins háa ald­urs. Með auk­inni útvistun mætti hins vegar draga veru­lega úr þörf á, eða sleppa fjár­fest­ingum í nýjum vögnum.

Fjár­hags­staða Strætó er svo slæm að hand­bært fé félags­ins er nú uppurið og var á fundi borg­ar­ráðs í síð­ustu viku sam­þykkt beiðni félags­ins um heim­ild til að sækja um 300 millj­óna króna yfir­drátt­ar­heim­ild, til að fleyta félag­inu út árið.

Unnið gegn réttindabaráttu launafólks

Í yfir­lýs­ingu Sameykis, sem sam­þykkt var af trún­að­ar­manna­ráði þess, er lýst furðu og óánægju með yfir­lýs­ingar Jóhann­esar um útvistun á akstri Strætó. Þar er sagt, að í ljósi þess að tæp­lega 60 pró­sent akst­urs Strætó sé nú úvi­stað, vakni sú spurn­ing hvar ákveðið hafi verið að þjón­usta við borg­ar­ana í almanna­sam­göngum ætti að fær­ast til einka­að­ila.

Vísað er til þess að í við­tal­inu hafi Jóhannes nefnt að akstur verk­taka sá hag­kvæm­ari en akstur Strætó, svo nemi 21 pró­senti á klukku­stund. Það komi að mestu leyti til með sam­legð­ar­á­hrifum í rekstri rútu­fyr­ir­tækj­anna, þar sem þau samnýti verk­stæði, þvotta­stöðvar auk ann­ars og nái því betri nýt­ingu á fasta­fjár­munum.  „Ef stærð­ar­sam­legð er í boði, ætti einmitt alls ekki að úthýsa þjón­ust­unni því umfang stræt­is­vagna­kerf­is­ins er slíkt, að ferða­þjón­ustu­fyr­ir­tæki ættu ekki að geta keppt við öfl­ugan og skil­virkan rekstur þess,“ segir í yfir­lýs­ingu Sameykis.

Staðan sé ein­fald­lega sú að Jóhannes haldi því fram að kom­ast megi hjá því að greiða starfs­mönnum Strætó sam­kvæmt kjara­samn­ingum á opin­berum mark­aði. „Það er ábyrgð­ar­leysi og skömm sveit­ar­fé­laga ef þau ætla sér að kom­ast undan skyldum sínum og skuld­bind­ingum sem samið hefur verið um, með því að úthýsa verk­efnum sem þau eiga sjálf að bera ábyrgð á gagn­vart sam­fé­lag­inu. Þessi til­hneig­ing opin­bera aðila er allt of algeng í sam­fé­lagi okkar og telst óþol­andi í rétt­inda­bar­áttu launa­fólks. Sameyki mót­mælir því harð­lega öllum hug­myndum um áfram­hald­andi útvistun í rekstri Strætó bs.“ segir í yfir­lýs­ingu Sameykis.