Sjúk­lingur sem gengst undir aðgerð vegna æða­hnúta þarf að greiða tæp­lega 78 þús­und krónur úr eigin vasa. Æða­hnúta­að­gerðir eru ekki lengur gerðar á sjúkra­húsum heldur á einka­stofum og greiða Sjúkra­trygg­ingar Íslands aðeins hluta kostn­að­ar­ins.

Frá þessu greindi frétta­stofa RÚV á dög­unum, en dæmi eru um að sjúk­lingar fresti því að gang­ast undir æða­hnúta­að­gerðir vegna kostn­að­ar­ins.

Sig­ur­björg Sig­ur­geirs­dóttir stjórn­sýslu­fræð­ingur, sem stundað hefur rann­sóknir á íslenska heil­brigð­is­kerf­inu, hefur áhyggjur af þró­un­inni og veltir því fyrir sér hvort tví­skipt heil­brigð­is­kerfi sé í mótun.

„Ríkið sveltir opin­bera þjón­ustu og
semur við einka­vædda þjón­ustu“

„Ríkið sveltir opin­bera þjón­ustu og semur við einka­vædda þjón­ustu, en þó þannig að aðeins efna­meiri geta keypt þann hluta þjón­ust­unnar sem fram­kvæmd er með nýj­ustu tækni og lág­marks óþæg­indum, þar sem ekki er samið um þann hluta aðgerð­ar­innar,“ skrifar Sig­ur­björg á Facebook vegna frétta af æða­hnúta­að­gerð­unum og þeim kostn­aði sem fellur á sjúk­linga. 

„Þeir sem eru betur settir í sam­fé­lag­inu njóta fram­far­anna, ekki almenn­ingur. Ójöfn­uð­ur­inn innan þjón­ust­unnar eykst og sú aukn­ing heldur áfram að ger­ast meðan við horfum aðgerð­ar­laus á. Þetta er tví­skipt heil­brigð­is­kerfi í mótun.“ 

Kristján Þór Júl­í­us­son heil­brigð­is­ráð­herra

Stefnt að auknum einkarekstri

Eins og Stundin fjall­aði nýlega um bendir margt til þess að hlutur einka­rekstrar í íslenska heil­brigð­is­kerf­inu muni fara vax­andi á næstu árum. Stundin hefur heim­ildir fyrir því að heil­brigð­is­yf­ir­völd séu að kanna hvort hugur lækna sem starfa á heilsu­gæslu­stöðvum liggi til þess að taka við rekstri þeirra af íslenska rík­inu. Heilsu­gæslu­stöðv­arnar myndu þá áfram vera fjár­magn­aðar af íslenska rík­inu en reknar af starfs­mönnum þeirra.

Í sam­eig­in­legri yfir­lýs­ingu frá ráð­herrum rík­is­stjórn­ar­innar, Lækna­fé­lagi Íslands og Skurð­lækna­fé­lagi Íslands sem send var út 8. jan­úar síð­ast­lið­inn stendur til að fram fari „heild­stæð skoðun á skipu­lagi, upp­bygg­ingu og fjár­mögnun heil­brigð­is­kerf­is­ins“ þar sem opnað verður fyrir „mögu­leika á
fjöl­breyttum rekstr­ar­formum“.

„Miðað er við að opnað sé fyrir mögu­leika á fjöl­breyttum rekstr­ar­formum sem byggi á virkri þjón­ustu- og verk­efna­stýr­ingu, skýrum gæða­kröfum sam­hliða jafn­ræði í greiðslum óháð rekstr­ar­formi,“ sagði Kristján Þór Júl­í­us­son heil­brigð­is­ráð­herra nýlega í svari við fyr­ir­spurn Stund­ar­innar um mál­efni heil­brigð­is­kerf­is­ins.