Græn­lensku skip­verjarnir Thomas Møller Olsen og Nikolaj Olsen sitja í gæslu­varð­haldi á Litla-Hrauni grun­aðir um að hafa átt aðild að hvarfi Birnu Brjáns­dóttur. Lög­reglan reynir enn að kort­leggja ferðir þeirra aðfara­nótt og morgun laug­ar­dags­ins 14. jan­úar síð­ast­lið­ins í mið­borg Reykja­víkur, Hafn­ar­firði og á Reykja­nesi. 

Aðrir áhafn­ar­með­limir en þessir tveir eru ekki grun­aðir um aðild að mál­inu. Áhöfnin hefur sent frá sér yfir­lýs­ingu með sam­úð­ar­kveðjum. „Margar hugs­anir hafa farið um hug­ann, og það er mik­il­vægt fyrir okkur að segja, að um er að ræða einn til tvo ein­stak­linga, sem grun­aðir eru um að hafa framið verkn­að­inn, og við og þjóð okkar getum ekki tekið ábyrgð á svo voveif­legum atburðum. Þeim verður erfitt að gleyma,“ segir í yfir­lýs­ingu frá áhöfn­inni, sem von­ast til að málið skýrist sem fyrst fyrir alla aðila. „Við vonum að hægt verði að upp­lýsa um atburð­ar­rás­ina sem fyrst, svo hægt verði að sækja saka­menn til saka.“

Vantar enn inn í myndina

Menn­irnir eru báðir á þrí­tugs­aldri og þrátt fyrir sama eft­ir­nafn þá tengj­ast þeir ekki fjöl­skyldu­böndum. Lög­reglan á höf­uð­borg­ar­svæð­inu hefur greint frá því að blóð úr Birnu hafi fund­ist í bíla­leigu­bíl sem bæði Thomas Møller og Nikolaj leigðu af Bíla­leigu Akur­eyrar. Annar þeirra skráður leigu­taki en hinn sem við­bótaröku­maður.

Á blaða­manna­fundi sem var hald­inn í gær, eftir að sér­hæfðir leit­ar­menn í þyrlu­sveit Land­helg­is­gæsl­unnar fundu Birnu látna við Sel­vogs­vita, sagði yfir­maður rann­sókn­ar­innar, Grímur Grímsson, yfir­lög­reglu­þjónn hjá lög­regl­unni á höf­uð­borg­ar­svæð­inu, að hann teldi yfir­gnæf­andi líkur á því að menn­irnir sem væru í haldi lög­reglu hefðu ráðið Birnu Brjáns­dóttur bana. Enn er þó mörgum spurn­ingum ósvarað um atburða­rás­ina, til dæmis um aðild hvor fyrir sig.

Thomas Møller, sá sem yngri er af mönn­unum tveimur, er grun­aður um að hafa komið fyrir tutt­ugu kílóum af hassi um borð í togar­ann græn­lenska þegar hann var í slipp í Danmörku. Skipið sigldi síðan hingað til Íslands og lagð­ist að Hafn­ar­fjarð­ar­höfn til þess að und­ir­búa sig fyrir grá­lúðu­veiðar við Grænland og til þess að sækja hluta áhafn­ar­innar sem kom með flugi frá Græn­landi.

Hefur þú séð þessa menn eða bifreiðina?

Talið er núna að menn­irnir tveir hafi farið á rauðri Kia Rio-bíla­leigu­bif­reið niður Laug­ar­veg að Ing­ólfs­stræti og beygt niður Hverf­is­götu. Lög­reglan telur að Birna hafi farið upp í bíl­inn á þessum slóðum, lík­leg­ast eftir Laugaveg 31. Þá benda far­síma­gögn til þess að bíll­inn hafi svo keyrt Sæbraut­ina til Hafn­ar­fjarðar. Birna bjó í Breið­holti. 

Rauð Kia Rio-bif­reið sést næst á örygg­is­mynda­vél við Golf­klúbb Kópavogs og Garða­bæjar klukkan 05:53 en tveimur mín­útum síðar slökkn­aði á hvítum iPhone-síma Birnu. Klukkan 06:10 sést svo bif­reiðin keyra inn á hafn­ar­svæðið við Hafn­ar­fjarð­ar­höfn þar sem Polar Nanoq lá við bryggju. Þeir eru sagðir báðir stíga út úr bif­reið­inni þar til annar fer um borð og hinn ekur í burtu.

Skór Birnu fund­ust um það bil 300 metra frá þeim stað þar sem Polar Nanoq lá við höfn. Engar örygg­is­mynda­vélar sýna það svæði en lög­reglan telur að annar mann­anna hafi ekið þangað og verið þar í rúmar 25 mín­útur.

Þá hefur lög­regla biðlað til öku­manna sem eru með upp­töku­vélar í bif­reiðum sínum að skoða hvort rauði Kia Rio-bíla­leigu­bíll­inn sjá­ist í mynd milli klukkan 07:00 og 11:30 laug­ar­dags­morg­un­inn 14. jan­úar.

Birna fannst við Sel­vogs­vita en nú reynir lög­reglan að kort­leggja ferðir bif­reið­ar­innar frá því hún stöðvast við Hafn­ar­fjarð­ar­höfn rétt eftir klukkan sex, laug­ar­dags­morg­un­inn 14. jan­úar. Samkvæmt frétta­flutn­ingi sást annar mað­ur­inn ganga um borð í togar­ann en hinn ók á brott. Þá hefur lög­reglan greint frá því að ummerki á bíla­leigu­bílnum gefa til kynna að honum hafi verið ekið um grýttan veg.

Þeir sem hafa upp­lýs­ingar um málið eru hvattir til að hafa sam­band við lög­reglu í síma 444 1000.

Ólíkir einstaklingar

Stundin hefur á und­an­förnum dögum rætt við bæði vini og kunn­ingja mann­anna tveggja sem sitja í haldi. Þá hefur einnig verið rætt við áhafn­ar­með­limi á græn­lenska tog­ar­anum Polar Nanoq sem enn situr í Hafn­ar­fjarð­ar­höfn. Búist er við því að ákvörðun um að færa skipið í hendur útgerð­ar­innar, Polar Seafood, verði tekin á morgun en áhafn­ar­með­limir sem staddir eru á Græn­landi segj­ast vera á leið á sjó um mán­að­ar­mótin.

Lýsingar á mönn­unum tveimur eru mjög frá­brugðnar. Sá yngri, Thomas Møller, hefur verið dæmdur fyrir að selja fíkni­efni á Græn­landi. Hann æfir bland­aðar bar­daga­í­þróttir. Hann á kær­ustu á Græn­landi en er barns­laus. Hann hefur neitað sök í mál­inu en sam­kvæmt heim­ildum þykir sannað að hann, Thomas Møller, hafi verið undir stýri aðfara­nótt laug­ar­dags­ins 14. jan­úar, sömu nótt og Birna hverfur spor­laust.

Undir áhrifum en neitar sök

Hinn mað­ur­inn, Nikolaj, er eldri. Hann á ekki saka­feril að baki og er lýst sem mjög hlé­drægum og áhrifagjörnum ein­stak­lingi sem sé nán­ast félags­fæl­inn. Hann eigi í góðu sam­bandi við fjöl­skyldu sína en ef litið er á Facebook-síðu Nikolaj þá sést að hann breytir um for­síðu­mynd laug­ar­dag­inn 14. jan­úar klukkan 16:17, þegar Polar Nanoq var enn við höfn í Hafn­ar­firði. Myndin sýnir Nikolaj ásamt systur sinni og nýfæddu barni hennar. Fjöl­skylda Nikolaj telur hann sak­lausan og að hann hafi ekk­ert að gera með málið. Nikolaj á kær­ustu og hefur, eins og Thomas Møller, neitað sök. Nikolaj hefur greint frá því að hann hafi verið undir áhrifum áfengis umrætt kvöld.

Stund­inni hafa á und­an­förnum dögum borist miklar upp­lýs­ingar um rann­sókn­ina á Birnu Brjáns­dóttur. Í öllum til­vikum hafa þær verið bornar undir lög­regl­una. Sumt af því sem Stundin hefur fengið stað­fest og snýr að rann­sókn máls­ins eru mjög við­kvæmar upp­lýs­ingar sem lög­reglan telur að geti skaðað rann­sókn­ar­hags­muni séu þær birtar á þess­ari stundu. Þær upp­lýs­ingar verða því ekki birtar.

Leigðu bílaleigubíl í Danmörku

Lög­reglan fann tutt­ugu kíló af hassi við leit í tog­ar­anum en sam­kvæmt upp­lýs­ingum sem Stundin hefur undir höndum var tog­ar­inn við slipp í Danmörku áður en hann lagði leið sína hingað til lands og lagð­ist að bryggju í Hafn­ar­firði. Thomas Møller er grun­aður um að tengj­ast smygl­inu en lög­reglan hefur samt sem áður sagt að hvarf Birnu teng­ist að öllum lík­indum ekki hass­inu um borð. Málin séu því tengd óbeint og um til­viljun sé að ræða.

Samkvæmt heim­ildum Stund­ar­innar leigðu áhafn­ar­með­limir bíla­leigu­bíl í Danmörku þegar tog­ar­inn var í slipp og eiga þeir að hafa keyrt til Kaup­manna­hafnar. Ekki er vitað hver var skráður leigu­taki bíla­leigu­bíls­ins. 

Hassneysla hefur auk­ist í Græn­landi á und­an­förnum ára­tug og er talið að árlega sé reynt að smygla inn um 200 kílóum af hassi inn í landið, meðal ann­ars með skipum. 

Stærsti fíki­efna­fund­ur­inn á Kefla­vík­ur­flug­velli á síð­asta ári tengd­ist Græn­landi. Rúm 6,4 kíló af hassi fund­ust falin í far­angri ein­stak­linga sem voru á leið til Græn­lands.

Staðfesti úrskurð héraðsdóms

Hæsti­réttur stað­festi síðan í dag tveggja vikna gæslu­varð­halds­úr­skurð yfir skip­verj­unum tveimur af græn­lenska tog­ar­anum Polar Nanoq. Lög­reglan hafði upp­haf­lega kraf­ist fjög­urra vikna gæslu­varð­halds vegna rann­sóknar á and­láti Birnu. Hér­aðs­dómur féllst hins vegar aðeins á tveggja vikna gæslu­varð­hald og þann dóm stað­festi Hæsti­réttur í dag.

Það þýðir að menn­irnir tveir, ef þeir verða ekki ákærðir eða ef lög­reglan óskar ekki eftir fram­lengdum gæslu­varð­halds­úr­skuði, munu losna út 2. febr­úar.

Skip­verjar af Polar Nanoq, sem ekki tengj­ast mál­inu, hafa sent frá sér eft­ir­far­andi yfir­lýs­ingu vegna þess:

Yfirlýsing frá áhöfn Polar Nanoq

Sam­úð­ar­kveðjur (þýtt úr græn­lensku)  

Atburð­ur­inn sorg­legi hefur snortið okkur djúpt. Við skip­verjar á Polar Nanoq viljum senda fjöl­skyldu Birnu Brjáns­dóttur okkar inni­leg­ustu sam­úð­ar­kveðjur. Við vonum að hægt verði að upp­lýsa um atburð­ar­rás­ina sem fyrst, svo hægt verði að sækja saka­menn til saka.

Við skip­verjar höfum orðið fyrir miklu áfalli sökum atburða síð­ustu daga. Það hefur verið erfitt fyrir okkur að gera okkur grein fyrir því hvernig við eigum að bregð­ast við ýmsu. Til dæmis hefur fjöl­skylda Birnu beðið okkur um að útskýra hvarf Birnu, en okkur hefur verið bannað að eiga sam­skipti út á við, auk þess sem við höfum ekki vitað, hvað hefur skeð. Við erum þakk­látir fyrir að hafa getað hlúð að hverjum öðrum og fyrir stuðn­ing fjöl­skyldu okkar og vinnu­veit­enda.

Við áhöfn skips­ins, sem nú höfum safn­ast saman í einum bæ á Íslandi, komum beint um borð í skipið við kom­una til Íslands laug­ar­dag­inn 14. jan­úar. Það er mik­il­vægt fyrir okkur að taka fram, að við erum staddir á Íslandi vinn­unnar okkar vegna.

„Það er mik­il­vægt fyrir okkur að segja, að um er að ræða einn til tvo ein­stak­linga, sem grun­aðir eru um að hafa framið verkn­að­inn“

Margar hugs­anir hafa farið um hug­ann, og það er mik­il­vægt fyrir okkur að segja, að um er að ræða einn til tvo ein­stak­linga, sem grun­aðir eru um að hafa framið verkn­að­inn, og við og þjóð okkar getum ekki tekið ábyrgð á svo voveif­legum atburðum. Þeim verður erfitt að gleyma.

Það hefur verið erfitt fyrir okkur að vera hluti af þessum hræði­legum atburðum, og sumir okkar hafa þurft að fara heim. Við erum mjög þakk­látir fyrir að hafa fengið aðhlynn­ingu frá sál­fræð­ingi og frá sjálf­boða­liðum, og við von­umst til að geta snúið aftur til vinnu okkar og dag­legs lífs.

Á þessum sorg­legum og erf­iðum tímum viljum við taka fram, að við­mót Íslend­inga til okkar hefur ekki breyst og er hlýtt sem fyrr.

Útgerðin styrkir Landsbjörgu 

Lands­björg til­kynnti rétt í þessu að útgerð Polar Nanoq, Polar Seafood, hefði ákveðið að styrkja björg­un­ar­sveit­irnar um 1,6 millj­ónir króna. „Fyrir hönd Polar Seafood og starfs­manna okkar viljum við sýna þakk­læti fyrir þá þrot­lausu bar­áttu sem þið hafið gengið í gegnum síð­ustu daga,“ sagði í hand­skrif­uðum miða sem sendur var Lands­björgu.