Þessi grein birtist fyrir rúmlega 3 mánuðum.

„Bardaginn er núna um mannshugann“

Bókmenntir skrifaðar af gervigreind teljast ekki til listar því í þær vantar tilfinningar höfundarins að mati Bergsveins Birgissonar rithöfundar. Hann líkir listinni við skák, sem tölvur eru orðnar miklu betri í en mannfólk, en samt heldur fólk áfram að tefla.

28. september 2025 · 16:00

Steindór Grétar Jónsson

steindor@heimildin.is

Íslendingar hafa lengi kallað sig bókmenntaþjóð og landið sjálft sögueyju. Talað er um að sagnaarfurinn frá fyrstu landnemunum hafi borist til nýrra kynslóða sem skálda sínar bókmenntir í samræmi við íslenska arfleifð.

Með tilkomu spunagreindar (e. generative artificial intelligence) á borð við ChatGPT nýtist öll bókmenntasagan við að spinna nýtt efni. Þannig notaði til dæmis Bandaríkjamaðurinn Tim Boucher spunagreind strax árið 2023 til að „skrifa“ hundruð myndskreyttra bóka, selja þær og græða á þeim. Hann sagði Newsweek að hann hefði fengið þúsundir dollara fyrir bækurnar sem tók hann jafnvel aðeins þrjá klukkutíma hverja að skrifa. Spunagreindin væri þannig gott tól til að koma ímyndunarafli sínu í farveg.

En eru verk búin til af spunagreind list? Þessi umræða hefur undanfarin ár átt sér stað innan allra listgreina, allt frá tónlist og myndlist til kvikmynda og bókmennta.

Bergsveinn Birgisson, höfundur ljóðabóka og skáldsagna, meðal annars Svars við bréfi Helgu, hefur skrifað nýja …

Kjósa

Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Deila

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Tengdar greinar

Gervigreindin tekur yfir

LífiðGervigreindin tekur yfir

Fólk með vanlíðan hverfur í kanínuholur gervigreindar

Pétur Maack Þorsteinsson, formaður Sálfræðingafélags Íslands, varar við notkun gervigreindar í stað sálfræðings. Hún sé hönnuð til að halda fólki á spjalli og hafi ekki þjálfun heilbrigðisstarfsmanns. Óljóst sé hvar leita eigi réttar síns og spurningum um trúnað og aðstoð í neyð er ósvarað.

FréttirGervigreindin tekur yfir

Börn gerðu nektarmyndir með gervigreindarforriti

Dæmi eru um lögreglumál þar sem börn hafa notað gervigreindartækni til að gera nektarmyndir af öðrum börnum. Lögfræðingur hjá Ríkislögreglustjóra segir íslensk lög um dreifingu kynferðislegs efnis án leyfis einnig ná yfir djúpfalsanir.

FréttirGervigreindin tekur yfir

Gervigreindarfréttir skapa glundroða

Formaður Blaðamannafélagsins segir að erfitt sé orðið að greina á milli raunveruleikans og falsfrétta sem hannaðar eru með gervigreind. Upplýsingalæsi almennings sé ábótavant og hlutverk blaðamanna mikilvægara en aldrei fyrr.

MenningGervigreindin tekur yfir

Spennan við gervigreindar-tónlist snýst upp í andhverfu sína

Tónlistarmaðurinn Sveinbjörn Thorarensen segir traustið á milli tónlistarmannsins og hlustandans rofna með tilkomu tónlistar sem alfarið er gerð af gervigreind. Spotify dreifir henni og Sveinbjörn segir ástæðuna þá sömu og lengi hefur þekkst í bransanum: „Til þess að þurfa ekki að borga tónlistarfólki.“

FréttirGervigreindin tekur yfir

Nemandi sem notar ChatGPT í ritgerðir: „Kennarinn tók mig eftir tímann“

Viðmælandi Heimildarinnar segist nota gervigreind til að skrifa fjölda verkefna í framhaldsskóla og undirbúa svörin sín fyrir munnleg próf. Aðjunkt við Háskóla Íslands segir að finna þurfi leiðir til að nýta tæknina í skólum.

MenningGervigreindin tekur yfir

„Gervigreindin hefur aðeins augun fyrir aftan hnakkann“

Fagurfræði gervigreindarinnar byggir á formum og hugmyndum sem þegar eru fyrir hendi, að sögn prófessors. Vinsældir hennar á meðal Donalds Trump og stuðningsmanna hans vekja athygli.

Mest lesið

Stjórnmál

Reyndi að kaupa vændi sem verkalýðsforingi

Guðbrandur Einarsson hefur sagt af sér þingmennsku. Sandra Sigurðardóttir úr Hveragerði kemur inn á þing.

StjórnmálBandaríki Trumps

Ósáttur við gagnrýnina á innlimunargrín sendiherraefnis Bandaríkjanna

Billy Long, sendiherraefni Bandaríkjanna á Íslandi, grínaðist með að Ísland yrði innlimað í Bandaríkin. Snorri Másson er ósáttur við gagnrýni Sigmars Guðmundssonar á sendiherraefnið og sakar hann um „ofsa“.

ErlentGrænlandsmálið

„Erum við að fá Bandaríkjamenn hingað?“

„Mín tilfinning er að það sé litið fram hjá Grænlandi,“ segir Rikke Østergaard doktorsnemi við Háskólann á Grænlandi. Hún telur hugmyndir Bandaríkjaforseta varpa ljósi á nýlenduhyggjuna sem viðgengst víða. Óbreyttir Danir eru spurðir á förnum vegi hvort þeir vilji selja Grænland.

Innlent

Erla Björg hættir sem ritstjóri: „Stundum hef ég þurft að minna mig á æðruleysið“

Erla Björg Gunnarsdóttir er hætt sem ritstjóri á fréttastofu Sýnar. Í færslu á samfélagsmiðlum segir hún að í áranna rás hafi hún unnið eins og hún gat með síbreytilegan farveg þar sem hún hafi stundum þurft að minna sig á æðruleysið og hverju hún gæti stjórnað. „Eftir marga slíka hringi kemur að þeim tímapunkti að það er best að kveðja og hleypa nýjum kröftum í baráttuna.“

Leiðari

Jón Trausti Reynisson

Sigur fólskunnar

Bandaríkjastjórn blandar saman háði og fólsku við heilagleika til að afvopna, afhelga og ráðast á tilgreinda hópa sem metnir eru óæskilegir og óvinir samfélagsins.

Innlent

Viðvörunarbjöllur hringdu vegna byrjendalæsis fyrir áratug

Sterkar vísbendingar voru um að Byrjendalæsi væri ekki að skila miklum árangri árið 2015. Prófessor í sálfræði sagði kennsluaðferðum sem byggja á samskonar hugmyndum og Byrjendalæsi ekki hafa reynst vel í öðrum löndum.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Innlent

Banaslys í rannsókn

Lögreglan greinir frá banaslysi í Rangárþingi.

Innlent

„Hann ætti að axla ábyrgð í staðinn fyrir að saka barnið okkar um ósannindi“

„Að halda því fram að tíu ára barn sé að ljúga upp á hann er stórkostlega skrítið,“ segir faðir tíu ára drengs um yfirlýsingu Helga Bjarts Þorvarðarsonar sem er ákærður fyrir kynferðisbrot gegn drengnum. Foreldrarnir segja yfirlýsinguna „ótrúlega“ og vilja gæsluvarðhald yfir Helga Bjarti.

Leiðari

Jón Trausti Reynisson

Það sem Íslendingar verða núna að sjá

Að beygja sig undir vald Trumps og sveigja sig inn í söguþráð hans getur kostað okkur allt.

Stjórnmál

Sat í stjórn og þrýsti á borgarstjóra en sver af sér hagsmuni

Pétur Marteinsson, sem gefur kost á sér í oddvitasæti Samfylkingarinnar í Reykjavík, sat í stjórn lóðafélags í Skerjafirði og þrýsti á borgarstjóra að koma uppbyggingu í farveg. Hann sagði sig úr stjórn þegar blaðamaður spurðist fyrir um málið.

Viðtal

Unglingastarfið tvöfaldast í Hvítasunnukirkjunni: „Þetta er ekki fólk sem er í krísu“

Aukning í kirkjusókn ungs fólks hefur gert vart við sig í Hvítasunnukirkjunni Fíladelfíu líkt og innan þjóðkirkjunnar. Forstöðumaður safnaðarins segir að það sem einkenni ungmennin sé sjálfsprottin trú án þess að þau standi frammi fyrir erfiðleikum í lífinu. „Þau eignuðust trú á Guð, fóru að biðja og stunda sitt trúarlíf í einrúmi. Svo finna þau hjá sér sterka þörf til að tengjast öðrum.“

Viðtal

„Við getum treyst á Bandaríkin“

Kristrún Frostadóttir segir innflutta stéttaskiptingu hafa skapað vanda á Íslandi. Þá segir hún framgöngu Flokks fólksins hafa verið klaufalega á köflum, en flokkurinn hafi staðið sig vel í sínum ráðuneytum.

Mest lesið í mánuðinum

Greining

Eru alltaf sömu gestir hjá Gísla Marteini?

Algeng gagnrýni í garð Vikunnar með Gísla Marteini er að sífellt bregði fyrir sama fólkinu. En á það við einhver rök að styðjast? Greining Heimildarinnar sýnir að einn gestur hafi komið langoftast í þáttinn, og það sama á við um algengasta tónlistarflytjandann.

Dómsmál

Sagan öll: Voru á leiðinni út þegar Margrét varð föður sínum að bana

Margrét Halla Hansdóttir Löf beitti foreldra sína grófu heimilisofbeldi sem leiddi til dauða föður hennar. Henni fannst undarlegt að foreldrar sínir hefðu ekki verið handtekin sama dag og faðir hennar fannst þungt haldinn.

Innlent

Banaslys í rannsókn

Lögreglan greinir frá banaslysi í Rangárþingi.

Innlent

Einn látinn skammt frá Þrastarlundi

Alvarlegt umferðarslys milli Selfoss og Þrastarlunds.

Innlent

Flutti frá Noregi til Egilsstaða á sviknu loforði: Sagt upp í miðju fæðingarorlofi

Konu í fæðingarorlofi var sagt upp hjá Austurbrú á Egilsstöðum í nóvember. Konan var á árssamningi eftir að hafa flust búferlum frá Noregi með loforð upp á að samningur hennar yrði framlengdur. Ekki var staðið við það.

Pistill

Sif Sigmarsdóttir

Ert þú að eyðileggja jólin fyrir einhverjum öðrum?

Árið er senn á enda. Ein þau tímamót sem undirrituð fagnaði á árinu var tuttugu ára brúðkaupsafmæli. Af tilefninu þvinguðum við hjónin okkur til að líta upp úr hversdagsamstrinu og fara út að borða. Fyrir valinu varð staðurinn sem við borðuðum á þegar við giftum okkur, Café Royal, sögufrægur veitingastaður á Regent Street í London, þar sem ekki ómerkari menn...