Flækjusagan

Hverjir byggðu Grænland?

Nágrannalandið okkar stóra er komið í sviðsljósið. En hver er saga íbúa á Grænlandi?

Illugi Jökulsson

13. janúar 2025 · 19:13

Birtist fyrir ári.

Mjög hefur verið deilt um hvenær menn komu fyrst til Norður-Ameríku en líklega var það fyrir 15–20 þúsund árum. Sumir telja reyndar að það hafi verið töluvert fyrr. Altént komu hinir fyrstu Ameríkanar yfir Beringssund og héldu langflestir suður á bóginn. Ekki virðast þeir hafa freistast til að setjast að í nyrstu héruðum Kanada enda var ísöldin þá enn í gangi.

Fyrir um það bil sjö til átta þúsund árum mætti hins vegar nýtt fólk yfir Beringssundið og hafði búið í norðurhluta Austur-Síberíu líklega í þúsundir ára. Þetta fólk kunni að lifa og veiða sér til matar við íshafið og ferðaðist sífellt lengra í austur uns það var komið til Grænlands fyrir um 4.500 árum.

Fyrstu íbúar Grænlands deyja út

Þangað komið hefur þetta fólk verið kallað Saqqaq eftir stað á vesturhluta Grænlands þar sem fundust líkamsleifar og veiðigræjur úr steini, beini og viði. DNA-rannsóknir á manni af Saqqaq-fólkinu hafa …

Kjósa

Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Deila

Athugasemdir (1)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.

PJ

Pétur Jónsson skrifaði
14. janúar 2025 10:57

Góð grein.

4

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Tengdar greinar

Flækjusagan

Andrew Mountbatten-Windsor: Meira að segja nöfn hans eru tilbúningur

Sú var tíðin að hann nefndist einungis Andrés prins. Núna heitir hann Andrew Mountbatten-Windsor og á í vök að verjast í lífinu, enda greinilega ekki mjög fínn pappír. Meira að segja ættarnöfnin hans eru hálfgerð blekking.

Flækjusagan

Midway, Tsúsjíma, Trafalgar og flotinn ósigrandi

Hverjar eru örlagaríkustu sjóorrustur sögunnar? Hér segir af nokkrum þeirra.

Flækjusagan

Hvernig mundi Homo Erectus spjara sig í nútímanum? En Neanderdalsmaðurinn?

Homo Sapiens átti án vafa mestan þátt í að frændur hans dóu út á sínum tíma. En ef skyldar tegundir hefðu náð að lifa af, gætu þær plumað sig í nútímasamfélagi sem við höfum skapað?

Flækjusagan

Þegar Chavez komst til valda – og síðan Maduro

Ástandið í Venesúela hefur verið slæmt síðustu ár og óstjórn Maduro forseta kennt um. Hvort það muni skána nú þegar honum verið hrint úr sessi er óvíst en hér er fjallað um hvað varð til þess að hann, og þó öllu heldur forveri hans, komst til valda.

Flækjusagan

Af hverju er öll þessi olía í Venesúela?

Valdarán eða valdaránstilraun Trumps í Venesúela snýst um olíu, það er ljóst. En hvað er öll þessi olía að gera í iðrum landsins?

Flækjusagan

Upphaf gríska geitasöngsins

Fyrri hluti 5. aldar FT var ótrúlegur tími í Aþenu þegar segja má að örfáir menn hafi beinlínis fundið upp það leikhús sem enn er í hávegum haft, til dæmis í jólasýningu Þjóðleikhússins núna.

Mest lesið

Innlent

Þáði verktakagreiðslur og tók þátt í að afnema þær

Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir, settur rektor við Háskólann á Bifröst, þáði verktakagreiðslur í gegnum eignarhaldsfélag sitt fyrir kennslu. Miklar deilur hafa verið eftir að tekið var fyrir verktöku fastráðinna starfsmanna, að sögn forvera hennar í starfi, en Ólína var hlynnt þeirri ákvörðun að banna hana.

DómsmálSúlunesmálið

„Ef þetta væri karlmaður værum við líklega ekki að hlusta á þessa hlaðvarpsþætti“

Afbrotafræðingur segist ekki sammála hneykslun sumra á viðtali við Margréti Höllu Löf sem var dæmd fyrir að bana föður sínum. Hún segir að málið sé einstakt á margan hátt og forvitni eðlileg.

Stjórnmál

Viðreisn og Sjálfstæðisflokkur á pari

Stuðningur við Sjálfstæðisflokkinn mælist nú nær alveg jafn stuðningi við Viðreisn. Samfylkingin er enn langstærst en Miðflokkur mælist með rétt undir 20 prósenta fylgi.

Stjórnmál

Rósin lokar á Vinstrið

Eftir uppnám í kjölfar prófkjörs hefur Samfylkingarfélagið Rósin ákveðið að standa áfram að baki flokknum í stað þess að hefja samstarf við Vinstrið.

ErlentLandið sem enginn á

„Ég ætla ekki að leyfa honum að ræna mig gleðinni“

Hjúkrunarfræðingar sem komnir eru á samráðsfund í Nuuk þekkja áskoranir í heilbrigðiskerfinu betur en margir. Katrine Olsvig-Kleist segir að margt sé enn óunnið áður en Grænland geti öðlast fullt sjálfstæði, þó að það sé draumurinn að svo megi verða.

ErlentEpstein-skjölin

Yfirlýsing Bills Clinton í Epstein-yfirheyrslu

„Sýndarréttarhöld“ bak við luktar dyr, segir Bill Clinton. „Ég sá ekkert og gerði ekkert rangt,“ segir Bandaríkjaforsetinn fyrrverandi, sem er á ýmsum ljósmyndum með Epstein.

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Innlent

RÚV birtir viðtal við Margréti Löf „í afneitun“

Margrét Löf, sem varð föður sínum að bana, vísar til áfalla og fjölskylduvanda í umfjöllun RÚV. Margrét lýsir sér sem „lífsglaðri“ og „mjög góðhjartaðri“ manneskju sem hafi alltaf hugsað „mjög fallega“ til foreldra sinna. Hún stefnir á að stofna eigin fjölskyldu og læra læknisfræði.

Innlent

Með siðvitund á við barn og flosnaði ítrekað úr námi

Margrét Halla Löf Hansdóttir lýsti sér sem glaðlyndum námsmanni í viðtali við RÚV. Í dómi kemur fram að Margrét flosnaði ítrekað úr námi og með siðvitund á við barn þegar kom að samkennd með foreldrum sínum.

Erlent

Uppnám í Evrópusambandinu

Utanríkisráðherra Þýskalands „furðu lostinn“ eftir að Ungverjar stöðvuðu stuðning við Úkraínu.

Erlent

Segir forsætisráðherra Grænlands að „skammast sín“

Erindreki Trumps gagnvart Grænlandi segir Bandaríkin hafa skuldbindingu til að gæta að heilsu Grænlendinga með sjúkraskipi.

Stjórnmál

Fyrrverandi formaður Samfylkingarinnar gagnrýnir stefnu flokksins

„Við erum ekki að taka upp stefnu Sjálfstæðisflokksins í útlendingamálum,“ sagði Oddný Harðardóttir, fyrrverandi formaður Samfylkingarinnar, fyrir tveimur árum en dregur nú í efa að hún hafi haft rétt fyrir sér.

Umhverfið

Myndir: Gjörbreytt Reynisfjara

Landrof vegna mikilla austanátta hefur breytt ásýnd Reynisfjöru en ferðamenn lenda enn í volki.

Mest lesið í mánuðinum

Innlent

RÚV birtir viðtal við Margréti Löf „í afneitun“

Innlent

Með siðvitund á við barn og flosnaði ítrekað úr námi

ViðtalLandið sem enginn á

„Ég er ein af þessum konum“

Í þrjú ár hafði Inga Dóra Guðmundsdóttir reynt að eignast barn áður en það uppgötvaðist að hún var með lykkju. Lykkjunni hafði verið komið fyrir án hennar vitundar eða vilja. Uppgötvunin var alvarlegt áfall en nú getur hún sótt rétt sinn til danska ríkisins. Hún segir margt enn óuppgert, þótt þessar þjóðir þurfi nú að standa saman.

Innlent

Hitafundur í Grafarvogi: Frambjóðandi púaður niður og óútskýrð fjölgun íbúða

Íbúar í Grafarvogi brugðust illa við þegar nýr frambjóðandi Samfylkingarinnar ætlaði að kynna sig á hitafundi í byrjun vikunnar. Þá kannaðist borgarstjóri ekki við tölur úr nýsamþykktri húsnæðisstefnu.

Nærmynd

Viðskiptasaga nýs oddvita Miðflokksins

Ari Edwald, frambjóðandi Miðflokksins í Reykjavík, á að baki feril í viðskiptalífinu þar sem umdeilt samstarf við Jón Ásgeir Jóhannesson, stuðningur við ESB-aðild, ummæli um að velta sektargreiðslum MS yfir á almenning og útrás til Rússland hafa vakið umtal. Hann hagnaðist á „óhagnaðardrifna leigufélaginu“ Heimavöllum og stýrði framboði Davíðs Oddssonar til forseta samhliða forstjórastarfi MS.

Viðskipti

Umdeilt hótel á Laugarvatni reist af útgerðarfjölskyldu úr Vestmannaeyjum

Mörg hundruð undirskrifta hafa safnast gegn áformum um 160 herbergja hótel við Laugarvatn sem íbúar segja ógna lífsgæðum og lífríki á svæðinu. Útgerðarfjölskylda úr Vestmanneyjum er stærsti fjárfestirinn bak við hótelið og fasteignaveldið Bergey sem er í örum vexti.