„Af hverju beið hún ekki sjálf með sitt bréf?“

Þorbjörg Sigríður Gunn­laugs­dóttir, þing­maður Við­reisnar, sem situr í fjár­laga­nefnd, telur áríð­andi að upp­lýs­ingar um sölu­þókn­anir sem Banka­sýsla rík­is­ins greiddi vegna sölu Íslands­banka á 22,5% hlut rík­is­ins í honum komi fram í dags­ljósið áður en hlut­hafa­fundur í Íslands­banka fer fram í lok mán­aðar.

Það er ekki útlit fyrir að Þor­björgu verði að ósk sinni. Hún segir for­mann fjár­laga­nefndar hafa neitað að senda fyr­ir­spurn­ina út fyrir hönd nefnd­ar­innar þar sem slík send­ing krefð­ist sam­þykkis á fundi. Þegar Jóhann Páll Jóhanns­son, þing­maður Sam­fylk­ing­ar­innar, óskaði eftir slíkum fundi neit­aði for­mað­ur­inn að boða hann. 

Nefndin er í sum­ar­fríi og sagði for­mað­ur­inn, Bjarkey Olsen Gunn­ars­dóttir, að ein­ungis ætti að kalla hana saman ef brýna nauð­syn bæri til. Hún taldi ekki að slík nauð­syn væri til staðar. 

Þremur dögum áður en Bjarkey hafn­aði ósk Þor­bjargar hafði hún reyndar sjálf sent bréf á Banka­sýsl­una fyrir hönd fjár­laga­nefndar án þess að kalla nefnd­ina saman. 

„Í bréf­inu vísar hún til vilja nefnd­ar­manna en án þess að halda fund og án þess að bera efni bréfs­ins undir nefnd­ina,“ segir Þorbjörg. 

„Hún er að teikna þarna upp leik­skipu­lag þar sem það gilda einar reglur um meiri­hlut­ann og aðrar um minni­hlut­ann um aðgengi að upp­lýs­ingum.“

Einblínt á kjör bankastjórans

Í bréf­inu óskaði Bjarkey eftir upp­lýs­ingum um efni starfs­loka­samn­ings Íslands­banka við fyrr­ver­andi banka­stjór­ann Birnu Ein­ars­dóttur. Þorbjörg telur, eins og fleiri þing­menn stjórn­ar­and­stöð­unnar, aftur á móti að það nægi ekki að kalla eftir upp­lýs­ingum frá bank­anum. Það þurfi sömu­leiðis að skoða og spyrja um hlut­verk rík­is­ins í sölu­ferl­inu á 22,5% hlut rík­is­ins í bank­anum. 

Salan hefur verið harð­lega gagn­rýnd og bank­inn geng­ist við að hafa brotið lög í sölu­ferl­inu. Hann mun greiða sögu­lega háa sekt upp á 1,2 millj­arða til fjár­mála­eft­ir­lits­ins vegna lög­brot­anna.

Þorbjörg telur að það sé „mjög skýr póli­tískur leikur“ hjá for­manni fjár­laga­nefndar að óska eftir upp­lýs­ingum um banka­stjór­ann en ekki um aðkomu rík­is­ins að söl­unni og klippa þannig á ábyrgð rík­is­stjórn­ar­innar á því sem fór úrskeiðis.

„Ég held að fók­us­inn á það hver kjör banka­stjór­ans voru stafi ein­göngu af því að það sé verið að reyna að beina umræð­unni í þá átt að þessi sala á rík­is­eign hafi verið ein­hver gjörn­ingur sem detti af himnum ofan og rík­is­stjórnin hafi ekk­ert um að segja,“ segir Þorbjörg. 

Væri hægt að sjá toppþóknun sem afslátt

Samkvæmt upp­lýs­ingum sem Banka­sýslan hefur birt opin­ber­lega áttu sölu­ráð­gjaf­arnir sem sáu um útboðið að fá allt að 703 millj­ónir króna í þókn­anir fyrir störf sín. Ekki hefur verið gefið út hversu háa fjár­hæð Banka­sýslan hefur greitt í sölu­þókn­anir. Þorbjörg vill fá að vita það, skipt niður á sölu­að­ila. Sömu­leiðis hefur komið fram að Banka­sýslan ætli jafn­vel ekki að greiða Íslands­banka það sem eftir stendur en Þorbjörg vill að Banka­sýslan gefi út hvað muni ger­ast í þeim efnum. 

„Ef banka­sýslan færi í það að greiða Íslands­banka sölu­þókn­un­ina alveg upp í topp þá má auð­vitað alveg sjá það þannig að það sé þá verið að gefa þeim afslátt af sekt­inni,“ segir Þorbjörg.

Hvers vegna finnst þér skipta svona miklu máli að fá upp­lýs­ingar um sölu­þókn­un­ina fram fyrir hlut­hafa­fund­inn? 

„Vegna þess að til hans er boðað til þess að gera upp þessa sölu. Banka­sýslan er á þessum fundi full­trúi rík­is­ins og full­trúi almenn­ings í leið­inni. Mér finnst skipta máli fyrir almenn­ing að við vitum fyrir þennan hlut­hafa­fund hver skila­boð banka­sýsl­unnar verða inn á fund­inn til bank­ans,” segir Þorbjörg og minn­ist orða Jóns Gunnars Jóns­sonar, for­stjóra Banka­sýsl­unnar, um að útboðið hafi verið það far­sælasta í Íslands­sög­unni. 

„Eru það skila­boðin sem fjár­mála­ráð­herra telur að full­trúar rík­is­ins eigi að fara með inn á hlut­hafa­fund­inn?“ spyr Þorbjörg. 

Hún furðar sig á því að Bjarkey geti ekki sent út tölvu­póst með fyr­ir­spurn hennar og ann­arra nefnd­ar­manna úr stjórn­ar­and­stöð­unni – Jóhanns Páls Jóhanns­sonar þing­manns Sam­fylk­ingar og Björns Levís Gunn­ars­sonar þing­manns Pírata.

„Formaður nefnd­ar­innar er þarna að halda því fram að Alþingi sé um megn að senda tölvu­póst í sex vikur vegna sum­ar­leyfa,“ segir Þorbjörg. 

Allt hafi snúist við

Fyrir rúmu ári síðan til­kynnti rík­is­stjórnin að hún hygð­ist leggja Banka­sýslu rík­is­ins niður. Það hefur ekki enn komið til fram­kvæmda. Nú verður Banka­sýslan send inn á hlut­hafa­fund­inn í Íslands­banka fyrir hönd rík­is­ins. 

„Einhvern veg­inn virð­ist allt hafa snú­ist við,“ segir Þorbjörg „Rík­is­stjórn­ar­flokk­arnir virð­ast bera traust til Banka­sýsl­unnar og hún virð­ist líta svo á að allt hafi gengið eins og í sögu.“ 

Smáskammtar af upplýsingum

Bjarkey sagði í sam­tali við Heim­ild­ina fyrr í vik­unni að allar upp­lýs­ing­arnar um söl­una myndu koma upp á yfir­borðið og að það skipti ekki öllu máli hvort fyr­ir­spurn væri send til Banka­sýsl­unnar frá fjár­laga­nefnd þegar í stað eða 10. ágúst, þegar sum­ar­leyfi lýkur. 

Þorbjörg telur þessa skýr­ingu ekki stand­ast. 

„Í hvaða sam­hengi í heim­inum er það þannig ef það liggur á ein­hverju að það sé betra að gera það seinna heldur en fyrr?“ spyr Þorbjörg. 

„Af hverju beið hún ekki sjálf með sitt bréf ef það skiptir ekki máli hvenær hlut­irnir eiga sér stað? Mér finnst það blasa við að ef það á ekki að óska eftir þeim fyrr en ein­hverjum vikum eftir hlut­hafa­fund­inn þá missir það marks.“ 

Og Þorbjörg er óviss um að allt komi í ljós á end­anum. 

„Manni líður ekki þannig að allar þessar upp­lýs­ingar verði aðgengi­legar á end­anum því það er verið að skammta það ofan í þingið hvað við megum vita og sjá,” segir Þorbjörg sem telur þingið ein­ungis vera að fá smá­skammta af upp­lýs­ingum. 

„Sem manni finnst hafa með það að gera að heild­ar­myndin eigi helst ekki að teikn­ast upp og þá bara í mjög litlum bútum.“

Ekki náð­ist í for­mann fjár­laga­nefndar við vinnslu frétt­ar­innar.