Uppsagnarstyrkirnir áttu að kosta 27 milljarða en enduðu í rúmum tólf milljörðum

Í júní síð­ast­liðnum höfðu borist 1.566 umsóknir um styrki til að greiða hluta launa á upp­sagn­ar­fresti til rík­is­sjóðs. Allar umsókn­irnar hafa þegar verið afgreiddar en frestur til að sækja um styrk­ina er fyrir nokkru runn­inn út. Alls greiddi rík­is­sjóður um 12,2 millj­arða króna í upp­sagn­ar­styrki frá því að úrræðið var kynnt til leiks í fyrra­vor og þar til að það rann sitt skeið.

Úrræðið var kynnt af rík­is­stjórn­inni 28. apríl í fyrra. Til­gang­ur­inn átti að vera að veita ákveðnum fyr­ir­tækjum, sem hefðu orðið fyrir miklu tekju­tapi, styrki til að eyða ráðn­ing­ar­sam­böndum við starfs­fólk sitt. Þegar áformin voru kynnt lá ekk­ert frum­varp fyrir til að gera þau að lögum, ekk­ert kostn­að­ar­mat hafði verið gert opin­bert og engin kynn­ing á áformunum hafði átt sér stað meðal þing­flokka. Fyr­ir­tæki hófu að segja fólki upp strax í kjöl­farið, og áður en nýr mán­uðum hæf­ist nokkrum dögum síðar.

Frumvarp var svo lagt fram um miðjan maí mánuð 2020 og kostn­að­ar­mat kynnt sam­hliða. Það gerði ráð fyrir því að rík­is­sjóður myndi greiða fyr­ir­tækjum sem upp­fylltu sett skil­yrði alls 27 millj­arða króna í styrki til að hjálpa þeim að segja upp fólki. Yfirlýst mark­mið var að draga úr fjölda­gjald­þrotum og tryggja rétt­indi launa­fólks, en styrkirnir stóðu þeim fyr­ir­tækjum sem höfðu orðið fyrir að minnsta kosti 75 pró­sent tekju­tapi til boða.. Hlið­ar­á­hrif eru að eign hlut­hafa er varin.

Félög tengd Icelandair fengu næstum 40 prósent

Lögin skyld­uðu opin­bera aðila til að birta yfir­lit yfir þau fyr­ir­tæki sem fengu upp­sagn­ar­styrki. Sá listi var birtur á heima­síðu Skatts­ins. Hann var síð­ast upp­færður í febr­úar og nær því ekki yfir allar greiðslur sem greiddar voru út. Þorri þeirra var þó greiddur úr í fyrra – heild­ar­um­fang útgreiddra styrkja fór yfir tíu millj­arða króna í októ­ber 2020 og þeir skriðu yfir 12 millj­arða í febr­úar 2021 – þannig að listi Skatts­ins veitir ágætt yfir­lit yfir stærstu þiggj­endur styrkj­anna.

[adspot]Alls fengur fyr­ir­tæki tengd Icelandair Group 4,7 millj­arða króna í styrki, eða um 39 pró­sent allra veittra styrkja. Þar mun­aði mestu um Icelandair Group sjálft sem fékk 3,7 millj­arða króna til að segja upp alls 1.918 manns. Sá aðili sem fékk næst hæstu upp­hæð­ina í upp­sagn­ar­styrki er Flug­leiða­hótel, sem eru í 25 pró­sent eigu Icelandair Group. Þangað hafa farið um 627 millj­ónir króna úr rík­is­sjóði. Iceland Travel, ferða­skrif­stofa í eigu Icelandair Group fékk 151 milljón króna í upp­sagn­ar­styrki, Bíla­leiga Flug­leiða fékk 139 millj­ónir króna og Flug­fé­lag Íslands, sem er var rennt saman við Icelandair Group fyrr á árinu, fékk 83 millj­ónir króna.

Bláa lónið fékk 603 milljón króna

Bláa Lónið fékk þriðju hæstu ein­stöku upp­sagn­ar­styrk­ina, alls um 603 milljón króna vegna upp­sagna 550 manns. Fjórða fyr­ir­tækið sem fékk upp­sagn­ar­styrki yfir hálfri milljón króna var Íslands­hótel hf., sem fékk alls 593 millj­ónir króna fyrir að segja upp alls 468 starfs­mönn­um.

Hótel eru raunar fyr­ir­ferða­mikil á list­an­um. Centerhotels fékk 266 millj­ónir króna, Kea­hótel 203 millj­ónir króna, Foss­hótel 155 millj­ónir króna og Hótel Saga 114 millj­ónir króna.

Rútu­fyr­ir­tækið Allra­handa, sem rekur vöru­merkin Grey Line og Airport Express, fékk 191 millj­ónir króna og tvö félög tengd Kynn­is­ferð­um, sem reka vöru­merkið Reykja­vik Excursions, fengu sam­tals um 193 millj­ónir króna.

Önnur fyr­ir­tæki á list­anum sem fengu yfir 100 millj­ónir króna eru öll tengd ferða­þjón­ustu með einum eða öðrum hætti.