Átök brutust út í röð eftir ódýrri loftkælingu

Hundruð manna sátu um stór­mark­aði í og við París á fimmtu­dag þar sem upp­þot og rifr­ildi brut­ust út þegar íbúar reyndu að kom­ast yfir ódýra loft­kæl­ingu áður en næsta hita­bylgja skellur á frönsku höf­uð­borg­inni.

Þar sem fáar loft­kæl­ingar voru til sölu ann­ars staðar fyrir minna en 1.200 evrur var lög­regla kölluð til í að minnsta kosti tvær versl­anir þegar gríð­ar­legur mann­fjöldi flykkt­ist í Lidl-stór­mark­aði til að reyna að ná í ein­faldar gerðir sem voru á sölu fyrir allt niður í 179 evrur.

Mousa Traore, sem hafði beðið í meira en klukku­stund ásamt um 200 öðrum við­skipta­vinum í lít­illi Lidl-verslun, sagði að honum hefði verið sagt að aðeins tvær ein­ingar væru til sölu.

„En svo kom lög­reglan og okkur var sagt að það væru engar. Ég held að lög­reglu­menn­irnir hafi tekið þær,“ sagði hann og hló.

Lasana, maður sem gaf ekki upp eft­ir­nafn sitt, sagði AFP að hann hefði náð í aðra af tveimur loft­kæl­ingum eftir að hafa beðið í röð í sjö klukku­stundir frá klukkan fjögur um morg­un­inn í hverfi í norð­ur­hluta Parísar þar sem illa ein­angr­aðar háhýsi bak­ast í sum­ar­hit­anum.

Veð­ur­þjón­ustur spá annarri hita­bylgju um helg­ina, eftir met­háan hita seint í júní sem leiddi til fjölda dauðs­falla, yfir­fullra sjúkra­húsa og lok­aðra skóla.

„Villandi auglýsingar“

Fatou, 69 ára gömul amma, var ekki jafn heppin.

Hún beið í sex klukku­stundir í röð þar sem hún fór með morg­un­bænir sínar, áður en hún fór heim ein­ungis með viftu, þrátt fyrir að hafa verið sú þriðja í röð­inni.

Fá heim­ili og skólar í Frakk­landi eru með loft­kæl­ingu.

Nýleg rann­sókn áætl­aði að annað hvert heim­ili sé „ófull­nægj­andi búið“ til að takast á við háan hita og breyt­ist í „hita­ketil“ í sífellt tíð­ari hita­bylgjum sem vís­inda­menn segja að teng­ist lofts­lags­breyt­ingum af manna­völdum.

Margir fyrir utan versl­un­ina í 19. hverfi höf­uð­borg­ar­innar voru æfir yfir því hvernig komið var fram við þá.

Fatou og nokkrir aðrir sök­uðu Lidl um „vill­andi aug­lýs­ingar“ vit­andi að svo margir þyrftu sár­lega á tækj­unum að halda.

Mann­fjöld­inn við versl­un­ina var að mestu leyti í góðu skapi, en nokkur ágrein­ingur braust út þegar fólk reyndi að troða sér fram fyrir í röð­inni.

„Ég opna ekki búð­ina nema þið farið,“ hróp­aði versl­un­ar­stjóri á meðan við­skipta­vinir gerðu aðsúg að henni og annar starfs­maður sagði AFP að aðeins tvær loft­kæl­ingar hefðu verið afhentar.

Hann neit­aði að segja til um hvort þær hefðu þegar verið seldar.

„Þetta er brjálæði“

Hundruð til við­bótar flykkt­ust í stór­markað í Sevran og bílar í bið­röð fyrir versl­un­ina tepptu miðbæ þessa fátæka norð­ur­hluta úthverfis.

Sagan var nokkurn veg­inn sú sama í nálægu úthverfi Livry-Gargan.

„Ég gefst upp, þetta er brjál­æði,“ sagði heima­maður að nafni Lolo við AFP.

„Ég skildi bíl­inn minn eftir nokkrum götum í burtu til að kom­ast þangað fót­gang­andi en það er þegar gríð­ar­leg bið­röð af fólki á bíla­stæð­inu. Þetta er ómögu­legt.“

Áhlaupið á kæli­tækin kemur þrátt fyrir langvar­andi efa­semdir um loft­kæl­ingu í Frakk­landi, en átta af hverjum tíu telja hana umhverf­isóvæna, sam­kvæmt einni könnun.

En við­horf virð­ast vera að breyt­ast eftir því sem hita­stigið hækkar og kæli­tæki selj­ast upp.

Í miðri hita­bylgj­unni 22. júní hafði stór­markaða­keðjan Carrefour selt 30.000 ein­ingar klukkan 18:30, eða „þús­und sinnum meira en á venju­legum degi,“ sagði for­stjór­inn Alex­andre Bompard.

Hlutfall franskra heim­ila með loft­kæl­ingu jókst úr 18 pró­sentum árið 2023 í 24 pró­sent árið 2025, sam­kvæmt umhverf­is­stofnun rík­is­ins, Ademe.