Leikárið leng­ist með hverju árinu sem líður, sem er vel. Þessi þróun gefur meira pláss fyrir ný sviðs­verk og eykur von­andi fjöl­breytni. Lónið eftir Magnús Thorlacius, sem er bæði höf­undur texta og leik­stjóri, var upp­haf­lega loka­verk­efni við sviðs­höf­unda­braut í Lista­há­skóla Íslands. Sviðs­höf­unda- og sam­tíma­dans­deild­irnar opn­uðu fyrir flóð­gáttir sköp­unar þegar list­grein­arnar fundu var­an­legan sama­stað innan háskóla­kerf­is­ins og sér ekki fyrir end­ann á þeim gjörn­ingi.

Við lifum á tímum síð­ný­hyggj­unnar, í ver­öld þar sem afleið­ingar öfga­kap­ít­al­ismanns eru farnar að hafa veru­leg áhrif á sál­ar­líf venju­legs fólks. Nýja kyn­slóð sviðs­lista­fólks­ins er að taka við, með­vituð um sam­fé­lags­á­standið og kepp­ist við að finna tján­ing­ar­leiðir fyrir vax­andi dep­urð, jafn­vel örvænt­ingu. Á veg­ferð sinni hika þau ekki við að má út landa­mæri á milli list­forma, oft með for­vitni­legum afleið­ingum.

Lónið minnir stundum á Ekkert er sorg­legra en mann­eskjan, eftir Friðrik Mar­grétar-Guð­munds­son og Adolf Smára Unn­ars­son, sem var á sama sviði fyrir tveimur árum en er meira í ætt við dans­verk heldur en óperu. Magnús nálg­ast umfjöll­un­ar­efni sitt af naum­hyggju og inn­sýn. Sviðs­hreyf­ingar Ragn­hildar Birtu Ásmunds­dóttur lið­ast á milli texta Magnúsar, sem eru í senn aflíð­andi og beitt:

„Bara ef þið vissuð hvað væri í gangi. Það eru papp­írar. Skjöl. Leynileg skjöl. Almenn­ingur fær ekki aðgang að þessum skjölum. Ég og þú? Nei, nei. En þau eru til. Sama hvort þú trúir á þau eða ekki. Og þau eru stór­hættu­leg. Sko. Ég er að segja ykkur það. Það eru hlutir í gangi hérna sem þið hafið ekki hug­mynd um.“

Texti Magnúsar ferð­ast um gráu svæði mann­legra til­finn­inga og skoð­ana. Áhorf­endum er boðið að fylla í eyð­urnar og reyna að snerta á því sem hrjáir okkur. Eru þessi orð birt­ing­ar­mynd sam­sær­is­kenn­inga, van­trausts til stjórn­mála­fólks eða óör­yggis? Kannski allt í senn? Hvernig athafna ein­stak­lingar sig í heimi grárra svæða?

Flytj­endur eru klæddir í ein­falda bún­inga, svartar buxur og bláar skyrtur, og bera svartar töskur. Berfætt vaða þau í litlu lóni og hvíla sig með reglu­legu milli­bili á for­láta við­ar­kössum. Leik­mynda- og bún­inga­hönn­uðir eru ekki til­greindir en eru að öllum lík­indum sam­an­sett af hópnum sem vinnur lag­lega saman. Rakel Ýr Stef­áns­dóttir, Jökull Smári Jak­obs­son og Melkorka Gunborg Bri­ans­dóttir flytja verkið en öll eru þau að stíga sín fyrstu skref í list­sköpun sinni, líkt og list­rænir stjórn­endur Lónsins. Rakel og Melkorka skila sínum hlut­verkum vel en Jökull sýnir að frammi­staða hans í fyrri verkum þessa leik­árs var engin til­viljun. Hann ber alltaf eitt­hvað nýtt á borð, með öruggri fram­komu ætíð krydduð með ein­hverju nýju.

Að lokum er vert að nefna sér­stak­lega Ísidór Jökul Bjarna­son sem er á hraðri upp­leið á sinni veg­ferð í leik­hús­inu og er tón­list­ar­maður til að taka eftir. Hann hefur ein­staka lagni við að lyfta upp fram­vind­unni á leik­svið­inu en sam­tímis setja sitt eigið mark á sýn­ing­una. Hljóð­heimar hans eru for­vitni­legir, kraft­miklir og eft­ir­minni­legir.

Hin nýja kyn­slóð er að stíga fast til jarðar en horfir kannski of mikið inn á við frekar en að mæta með hvelli sem verður til þess að sumar senur drag­ast á lang­inn og verða of inn­hverfar. En miðað við efn­is­tök og úrvinnslu er margt sem áhorf­endur geta beðið spenntir eftir í fram­tíð­inni.

Nið­ur­staða: