Köllunarklettur framtíðar

Anna María Boga­dótt­ir arki­tekt rýn­ir í end­ur­nýj­un húss Kassa­gerð­ar Reykja­vík­ur við Köll­un­ar­kletts­veg í von um að arki­tekt­úr for­tíð­ar­inn­ar verði Köll­un­ar­klett­ur fram­tíð­ar­inn­ar.

Köllunarklettur framtíðar
Von um framtíð „Endurnýjun höfuðstöðva Kassagerðar Reykjavíkur við Köllunarklettsveg er því ákall til framtíðar. Ákall sem felur í sér von. Von um að fleiri sjá tækifærin í veðruðu húsnæði, hlúi að og veðji á framtíð þess.“ Mynd: Heiða Helgadóttir

Í sérhverju húsi sem rís býr von. Rétt eins og hvert eitt hús sem jafnað er við jörðu felur í sér glötuð tækifæri. Mér hefur því fundist jafn gleðilegt að fylgjast með endurnýjun húss Kassagerðar Reykjavíkur við Köllunarklettsveg og mér fannst sárt að horfa á niðurrif eldri byggingar Kassagerðarinnar á horni Skúlagötu og Vitastígs fyrir nokkrum árum. Það hús umbreyttist í steinsteypuklassík þegar húsameistarinn Guðmundur H. Þorláksson teiknaði fjórar hæðir ofan á einlyft iðnaðarhús sem annar tveggja stofnenda Kassagerðarinnar hafði teiknað og látið reisa árið 1935. Eftir stækkunina var húsið orðið reisulegt með láréttum borðaböndum og turni, hús sem daðraði við art deco-stílinn eins og hús sem Guðmundur teiknaði síðar við Hlemmtorg og er verið að breyta í íbúðir.

Í fyrrnefndu húsi Kassagerðarinnar við Skúlagötu óx starfsemi fyrirtækisins uns hún sprengdi það utan af sér og fyrirtækið lét reisa nýjar og nútímalegar höfuðstöðvar austar við sundin blá. Við götu sem var lögð þar sem Köllunarklettur hafði staðið upp úr hafinu. Allt þar til stórvirkar vinnuvélar réðust á sjávarklettinn og efni úr grunnum sem voru teknir undir ný hús í Laugarneshverfinu var sturtað yfir ströndina. 

Síðan eru liðin sextíu ár. Viðmið og aðferðir sem beitt er við þróun byggðar eru orðin önnur. Verðmæti sem liggja í náttúrulegum strandlengjum og sjávarklettum njóta núorðið verndar og hugmyndin um að öll hús megi endurnýja og gefa nýtt líf sækir í sig veðrið. Steinsteypt hús Kassagerðarinnar við Köllunarklettsveg, sem reist var í áföngum á sjötta og sjöunda áratugnum, er gott dæmi um það hvernig mannvirki geta vaxið og þroskast. Umbreyst og fengið ný hlutverk.

Fysti áfangi byggingarinnar var einlyft verksmiðjuhúsnæði, reist eftir teikningum Arinbjörns Þorkelssonar. Síðar hannaði arkitektinn Gunnar Hansson veglega skrifstofuálmu og geymsluhúsnæði og loks tengibyggingu við verksmiðjuálmuna. Húsið í heild sinni dregur dám af alþjóðlegum módernisma líkt og fleiri hús sem risu upp úr miðbiki tuttugustu aldarinnar eftir teikningum Gunnars og fleiri arkitekta víða um borgina. Þar á meðal á Heklureit. Og nú þegar verið er að henda húsunum á Heklureit eins og einhverju rusli, gengur Kassagerðarhúsið við Köllunarklettsveg gegnum endurnýjun lífdaga. Sú endurnýjun er fagnaðarefni því iðnaðar- og skrifstofuhús á borð við hús Kassagerðarinnar eru einstök.

„Endurnýjun höfuðstöðva Kassagerðar Reykjavíkur við Köllunarklettsveg er því ákall til framtíðar.“

Þetta eru hús með sögu. Oftast vel byggð og með notagildið í fyrrirúmi. Til að rúma plássfreka iðnaðarstarfsemi eru verksmiðjusalirnir opnir, stórir og bjartir. Lofthæðin rífleg. Og hráleikinn ríkir enn í verksmiðjuálmu Kassagerðarinnar sem hýsir nú Góða hirðinn. Hér geta gamlir hlutir og húsgögn öðlast nýtt líf, líkt og húsið sjálft. Byggingapallar hringa sig nú um húsið og unnið er að því að einangra steinsteypuna utanvert með steinull og þekja yfir með litaðri álklæðningu. Upphaflegir litir og áferð steypunnar víkja þannig fyrir nýjum litum og áferð. Sem breytir ásýnd hússins frá upphaflegri mynd og viss eftirsjá er í.

Grunngerð byggingarinnar er óbreytt í meginatriðum. Skrifstofuálman hefur verið hækkuð og er nú jafnhá og upphaflegar teikningar gerðu ráð fyrir. Og með því að gera við steypuskemmdir, einangra húsið upp á nýtt og skipta út gluggum og gleri er gamalt hús að verða eins og nýtt. Gamall arkitektúr að verða nýr. Endurnýjun höfuðstöðva Kassagerðar Reykjavíkur við Köllunarklettsveg er því ákall til framtíðar. Ákall sem felur í sér von. Von um að fleiri sjái tækifærin í veðruðu húsnæði, hlúi að og veðji á framtíð þess. Von um að fleiri fyrirtæki hleypi þar nýju lífi í starfsemi sína. Von um að fleiri arkitektar beini kröftum sínum í endurhönnun húsnæðis sem þjónar nýjum tímum. Von um að fleiri sveitarfélög leiði skipulagsgerð þar sem eldra iðnaðar- og skrifstofuhúsnæði er ekki gert að víkja heldur öðlast nýtt líf. Von um að arkitektúr fortíðarinnar verði Köllunarklettur framtíðarinnar. 

Kjósa
17
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir (1)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Hlynur Jörundsson skrifaði
    Þetta eru hús með sögu. Oftast vel byggð og með notagildið í fyrrirúmi. Til að rúma plássfreka iðnaðarstarfsemi eru verksmiðjusalirnir opnir, stórir og bjartir.

    Ekki beint mín skoðun þó svo ég hafi unnið þar á sínum tíma.

    Ja sei sei... blessuð konan greinilega aldrei unnið í gömlu Kassagerðinni... en jú stórir og opnir en ósköp miklir kumbaldar... og hávaðasamir, troðnir af pappír og pallíettum með afurðum, loftræstingin vissulega til staðar enda nauðsynlegt þegar vaxvélar og pappírsvinnuvélar vinna og fínn sallinn svífur um loftið osf osf. Stórir hráir salir og ekki beint þeir þægilegustu .. klassísk færibandavinna og ekkert þar sem þú tekur börnin með í vinnuna... en er virkilega nauðsynlegt að halda í svoleiðis umhverfi bara af því að einhverjir fræðingar.. þessu tilfelli arkitektar ... halda ekki vatni yfir einhverjum stefnum og straumum í fræðunum þeirra ?

    Það er skortur á íbúðarhúsnæði í Reykjavík... ekki þrælakistum fjöldaframeiðslu.
    1
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Fann leiðina úr myrkri sorgarinnar
1
Viðtal

Fann leið­ina úr myrkri sorg­ar­inn­ar

Jón­as Kwei Ting Sen seg­ir skoð­un sína um­búða­laust og við­ur­kenn­ir að sjá stund­um eft­ir því sem hann hef­ur skrif­að. Nafn kín­versks afa hans, Kwei Ting, merk­ir „hinn heið­ar­legi“ og það hef­ur Jón­as ætíð að leið­ar­ljósi. Að baki bein­skeyttri ímynd býr saga sem fá­ir þekkja til fulls. Snemma á lífs­leið­inni briller­aði hann sem pí­anó­leik­ari og tón­skáld, en á bak við tón­list­ina er saga af einelti og botn­lausri sorg, stór­brotn­um æv­in­týr­um og and­legri leit sem hef­ur far­ið með hann um djúpa dali, í dul­speki, hug­leiðslu og að lok­um í faðm kaþ­ólsku kirkj­unn­ar.
Ljóðskáld í súlufitness og kynlífsþjónustu á netinu
2
Innlent

Ljóð­skáld í súlu­fit­n­ess og kyn­lífs­þjón­ustu á net­inu

Bryn­hild­ur María Ragn­ars­dótt­ir er í meist­ara­námi, hef­ur skrif­að ljóð og fyrsta skáld­sag­an er í vinnslu. Á und­an­förn­um ár­um hef­ur hún einnig starf­að sem súlu­dans­ari og veitt kyn­lífs­þjón­ustu á net­inu. Þótt hún verði vör við for­dóma sumra hef­ur þetta veitt henni auk­ið sjálfs­traust. „Loks­ins var ég með regl­ur og stjórn yf­ir sjálfri mér.“

Mest lesið í mánuðinum

„Ég kom úr mjög nánu, fallegu og stóru samfélagi kynlífsverkafólks“
3
Viðtal

„Ég kom úr mjög nánu, fal­legu og stóru sam­fé­lagi kyn­lífs­verka­fólks“

Eft­ir út­skrift úr há­skóla sótti Logn um rúm­lega hundrað störf en ekk­ert kom út úr því. Hán átti góða vini í kyn­lífs­vinnu sem hún leit­aði til. Síð­ar stofn­aði hán Rauðu regn­hlíf­ar­ina, sam­tök kyn­lífs­verka­fólks á Ís­landi. „Sam­stað­an sem kann að eiga sér stað með­al kyn­lífs­verka­fólks er eitt það fal­leg­asta og dýr­mæt­asta sem ég hef upp­lif­að í mínu lífi.“
Kynlífsverkafólk deilir reynslu sinni: „Glæpavæðing einangrar mann“
4
Úttekt

Kyn­lífs­verka­fólk deil­ir reynslu sinni: „Glæpa­væð­ing ein­angr­ar mann“

Fjór­ir ein­stak­ling­ar sem unn­ið hafa mis­mun­andi kyn­lífs­vinnu á Ís­landi segja þörf á að breyta lög­um og laga við­horf sam­fé­lags­ins. Ein­angr­un fólks sem vinn­ur slíka vinnu sé hættu­leg. Í dag hafa þau kom­ið upp sínu eig­in tengslaneti til að styðja hvert ann­að og passa upp á ör­yggi og mann­rétt­indi kyn­lífs­verka­fólks og þo­lenda vænd­is.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár