Ungir og menntaðir Íslendingar flytja burt í unnvörpum þrátt fyrir að kreppu sé lokið

Alls fluttu 3.210 íslenskir rík­is­borg­arar frá Íslandi á fyrstu níu mán­uðum árs­ins 2015, eða um 1.130 fleiri en fluttu til þess. Brott­fluttir íslenskir rík­is­borg­ara umfram heim­komna hafa ein­ungis fimm sinnum verið fleiri sam­kvæmt gagna­grunni Hagstofu Íslands, sem nær til 1961. Það voru árin 1970, 1995, 2009, 2010 og 2011. Öll þau ár komu hins vegar í kjöl­far kreppu­ára, þ.e. ára þar sem sam­dráttur ríkti í íslensku hag­kerfi. Það er ekki raunin nú, þar sem hag­vöxtur hefur verið hér­lendis frá árinu 2011. Því er ekki um kreppu­flutn­inga að ræða. Þetta kemur fram í Morg­un­blað­inu.

Þar er rætt við Ásgeir Jónsson, dós­ent í hag­fræði við Háskóla Íslands. Hann segir að það virð­ist eitt­hvað djúp­stæð­ara á ferð­inni og að vís­bend­ingar séu um að margt háskóla­fólk flytji úr landi. Batinn á vinnu­mark­aði, sem átt hefur sér stað á und­an­förnum árum, hafi ekki skilað sér til mennt­aðs fólks nema að tak­mörk­uðu leyti. „Þá má minna á að sam­kvæmt Hag­stof­unni er munur á ráð­stöf­un­ar­tekjum mennt­aðs og ómennt­aðs fólks hér einn sá minnsti í Evrópu,“ segir Ásgeir við Morg­un­blaðið.

Hann segir rann­sóknir sýna að það sé einkum ungt fólk sem hleypi heim­drag­anum og leiti betri kjara erlendis. Því sé mögu­legt að of mik­ill launa­jöfn­uður sé orð­inn vanda­mál þegar komi að því að halda ungu fólki í land­inu.

Karl Sig­urðs­son, sér­fræð­ingur hjá Vinnu­mála­stofnun, segir svip­aða sögu við Morg­un­blaðið. Vís­bend­ingar séu að margir finni ekki atvinnu sem henti námi þeirra og bak­grunni. Til dæmis sé nokkur fjöldi háskóla­mennt­aðra nú á atvinnu­leys­is­skrá. Í sept­em­ber voru 1.207 atvinnu­lausir með háskóla­próf af alls 4.487 atvinnu­lausum, eða rúmur fjórð­ungur.

Þessi þróun á sér stað á sama tíma og það er sögu­lega mik­ill hag­vöxtur á Íslandi. Hann var 5,2 pró­sent á fyrri helm­ingi þessa árs og hefur ekki mælst meiri á fyrri helm­ingi árs síðan 2007. Greining Íslands­banka sagði í sept­em­ber síð­ast­liðnum að „ljóst er að bætt fjár­hags­staða heim­il­anna, m.a. vegna vaxtar í kaup­mætti ráð­stöf­un­ar­tekna, er að skila þessum mikla vexti".