Hún vill ekki koma fram undir nafni en við skulum bara kalla hana Önnu. Hún er ein­stæð, tveggja barna móðir og öryrki. Eldri dóttir hennar er mjög fötluð og yngri dóttirin á einnig við erf­ið­leika að stríða. Stundum hefur hún ekki borðað nema popp í nokkra daga þar sem hún lætur dæt­urnar ganga fyrir ef matur ef af skornum skammti. Anna hefur ekki unnið í tæp 20 ár og lifir í dag á örorku­bótum sem og umönn­un­ar­bótum sem hún fær fyrir að ann­ast yngri dóttur sína. Hún seg­ist finna fyrir for­dómum vegna fátækt­ar­innar.

Anna fór í háskóla­nám fyrir nokkrum árum og náði að ljúka BS-gráðu. Hún ákvað að halda áfram námi og stundar nú nám í annarri grein. „Mér eru mál­efni fatl­aðra mjög hug­leikin og er í alls­konar sjálf­boða­liða­störfum því tengdu þegar heilsan leyfir.“

Hún segir sögu sína af því að lifa í fátækt, nokkuð sem hún hélt lengi vel að væru bara blank­heit.

Mamma borðaði ekki með börnunum

Anna er á fimm­tugs­aldri. Hún ólst upp hjá ein­stæðri móður sem hún segir að hafi unnið lág­launa­störf. 

„Mamma var dug­leg við að fela margt og mér fannst það til dæmis ekk­ert vera und­ar­legt þegar mamma borð­aði ekki með okkur krökk­unum. Hún sagð­ist stundum hafa borðað á meðan hún var að elda en sann­leik­ur­inn er sá að hún borð­aði það sem eftir var af matnum ef við krakk­arnir kláruðum ekki. Staðan var mjög slæm. Ég bjó þó við mikla vænt­um­þykju, ást og umhyggju.“

Anna var lögð í ein­elti í æsku. „Ég varð fyrir rosa­legu ein­elti. Ég var lamin, mér var úthúðað, mér var hrint og það var setið fyrir mér.“

Hún var í tveimur heima­vist­ar­skólum - ann­ars vegar var um að ræða grunn­skóla og hins vegar fram­halds­skóla. Hún segir að sér hafi ekki liðið vel í þeim fyrri og ekki kunnað að eiga vini eða eiga í sam­skiptum. Henni leið hins vegar vel í seinni heima­vist­ar­skól­anum og segir hún það hafa verið æðis­legan tíma.

„Ég hafði aldrei átt vini þegar ég var krakki. Ég kunni ekki að eiga vini. Ég kunni ekki sam­skipti þegar ég fór í fyrri heima­vist­ar­skól­ann og hafði verið dug­leg við að segja ekki alltaf satt og rétt frá og í heima­vist­ar­skól­anum sagði ég bara það sem krakk­arnir vildu heyra og hélt að það væri það sem maður gerði.

Ég flutti aftur suður eftir að hafa verið í síð­ari heima­vist­ar­skól­anum og byrj­aði aftur í gamla mennta­skól­anum sem ég hafði verið í og var ekki búin að vera þar lengi þegar ég var kölluð á fund hjá náms­ráð­gjafa og aðstoð­ar­skóla­stjóra og mér til­kynnt að ég væri orðin of gömul til að vera í skól­anum og þyrfti að fara í kvöld­skóla. Þetta braut mig niður og ég hætti í skól­anum og fór að vinna.“ 

Eineltið í æsku hefur enn áhrif á Önnu. „Ég fæ oft á til­finn­ing­una að ég eigi ekki heima í hóp, ég passi þar ekki inn og að fólkið þar vilji ekki hafa mig með þótt það sé kannski ekki endi­lega rétt. Þetta gerði mig að þeirri mann­eskju sem ég er í dag. Þetta kenndi mér ýmis­legt.“

Leið vel í vinnu

Anna vann meðal ann­ars í verk­smiðjum og í fiski eftir að hún hætti í skóla 18 ára gömul.

„Ég vann merki­lega lengi í verk­smiðju og fannst vera gaman að vinna þar. Þar var ég ein af hópnum og hlust­aði á vasa­diskó á meðan ég vann og ég undi mér vel. Ég vann um tíma í annarri verk­smiðju og á þeim tíma seldi ég auk þess aug­lýs­ingar í tíma­rit. Ég kunni í raun­inni ekki með pen­ing að fara og eyddi eins og mig lang­aði til og gerði það sem mig lang­aði til. Ég átti aldrei pen­ing þannig séð en vann samt inn gommu af pen­ing. Mér finnst vera mik­ill skortur að kenna krökkum og ung­lingum fjár­mála­læsi og hvernig eigi að fara með pen­inga.“