Sýslumaður hélt að sáttameðferð væri undanþegin stjórnsýslulögum

Sýslu­mað­ur­inn á höf­uð­borg­ar­svæð­inu var í lög­villu um gild­is­svið stjórn­sýslu­laga og lag­ara­mma sátta­með­ferðar. Ráðu­neytið greip inn í eftir ábend­ingu frá umboðs­manni Alþingis.

Sýslumaður hélt að sáttameðferð væri undanþegin stjórnsýslulögum
Sagði stjórn­sýslu­lög ekki gilda Sýslu­mað­ur­inn á höf­uð­borg­ar­svæð­inu taldi sig rang­lega vera óbund­inn af stjórn­sýslu­lögum við fram­kvæmd sátta­með­ferðar. Þórólfur Hall­dórs­son gegnir emb­ætt­inu. Mynd: Pressphotos

Sýslu­mað­ur­inn á höf­uð­borg­ar­svæð­inu stóð rang­lega í þeirri trú um ára­bil að emb­ættið væri óbundið af stjórn­sýslu­lögum við fram­kvæmd sátta­með­ferðar. Óljóst er hvaða áhrif þetta hafði á máls­með­ferð hjá emb­ætt­inu, verk­lag sátta­manna og stöðu þeirra for­eldra sem boð­aðir voru á sátta­fundi hjá sýslu­manni.

Árið 2012 var fest í lög að for­eldrar væru skyldugir sam­kvæmt barna­lögum til að leita sátta áður en kraf­ist væri úrskurðar eða höfðuð mál um for­sjá, lög­heim­ili, umgengni, dag­sektir eða aðför. Þannig er sátta­með­ferðin lög­bundið ferli þar sem sýslu­maður gegnir alla jafna lyk­il­hlut­verki. Í sömu lögum, 71. gr., kemur skýrt fram að „að því leyti sem ekki er kveðið á um annað í lögum þessum fer um með­ferð máls sam­kvæmt stjórn­sýslu­lögum“. 

Kvartað til umboðsmanns

Bar afstöðu sýslu­manns undir ráðu­neytiðUmboðs­maður Alþingis spurði í fyrra hvort dóms­mála­ráðu­neytið ætl­aði að „grípa til ein­hverra við­bragða gagn­vart sýslu­manni“.

Stundin greindi frá því síð­asta sumar að þrátt fyrir ofan­greind laga­fyr­ir­mæli teldi sýslu­maður sig ekki þurfa að fylgja stjórn­sýslu­lögum né upp­lýs­inga­lögum við fram­kvæmd sátta­með­ferðar. Embættið lét í ljós þá afstöðu þegar kona kvart­aði til umboðs­manns Alþingis yfir því að emb­ættið hefði synjað henni um afrit af tölvu­póstum sem fóru á milli sátta­manns og barns­föður hennar.

Umboðs­maður óskaði eftir upp­lýs­ingum um laga­grund­völl synj­un­ar­innar. Í svari sýslu­manns kom fram að emb­ættið teldi að „sátta­með­ferð sam­kvæmt fram­an­greindu laga­á­kvæði falli hvorki undir stjórn­sýslu­lög nr. 37/1993 né upp­lýs­inga­lög nr. 140/2012 og því verði ákvæðum þess­ara laga ekki beitt um aðgang að gögnum í því til­viki sem kvörtunin lýtur að“. Í kjöl­farið kall­aði umboðs­maður eftir afstöðu dóms­mála­ráðu­neyt­is­ins og spurði hvort ráðu­neytið hygð­ist „grípa til ein­hverra við­bragða gagn­vart sýslu­manni“.

Ráðuneytið leiðréttir sýslumann

Stundin hefur nú undir höndum úrskurð sem dóms­mála­ráðu­neytið kvað upp í mál­inu síð­asta haust. Þar stað­festir ráðu­neytið að sýslu­maður hafi verið í lög­villu um gild­is­svið stjórn­sýslu­laga og lag­ara­mma sátta­með­ferðar. 

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Heimildin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.
Tengdar greinar

Stjórnsýsla

Umboðsmaður taldi forræðið liggja hjá stjórnvaldinu en ekki ríkislögmanni
FréttirStjórnsýsla

Umboðs­maður taldi for­ræðið liggja hjá stjórn­vald­inu en ekki rík­is­lög­manni

Ákvörð­un­ar­vald um hvort bóta­skylda sé við­ur­kennd liggur hjá því stjórn­valdi sem bóta­kröfu er beint að og stjórn­völd hafa for­ræði á kröfu­gerð, rök­semdum og ágrein­ings­at­riðum þegar mál fara fyrir dóm­stóla. Þetta er afstaða umboðs­manns Alþingis sam­kvæmt ábend­inga­bréfi sem hann sendi heil­brigð­is­ráð­herra árið 2014, en for­sæt­is­ráðu­neytið gaf út yfir­lýs­ingu á föstu­dag þar sem fram kom að rík­is­lög­maður hefði „almennt for­ræði á kröfu­gerð og fram­setn­ingu hennar“.
Samtök atvinnulífsins: Ísland laust við spillingu eins og þá sem tíðkast erlendis
FréttirStjórnsýsla

Samtök atvinnu­lífs­ins: Ísland laust við spill­ingu eins og þá sem tíðkast erlendis

Heild­ar­sam­tök íslenskra atvinnu­rek­enda mót­mæla því að settar verði reglur til að draga úr flakki milli stjórn­sýslu­starfa og sér­hags­muna­gæslu. „Hér á landi tíðkast það ekki að spill­ing birt­ist í því að sterkir sérhags­muna­að­ilar nái tang­ar­haldi á stjórnvöldum og hafi áhrif á þau með við­brögðum sínum við ein­stökum ákvörðunum, líkt og talað var um í úttekt­ar­skýrslu GRECO.“

Mest lesið

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífshættulegan meðgöngusjúkdóm
1
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
Spurningaþraut Illuga: Noregskonungar, viskugyðjur og eitt fjall
5
Þrautir

Spurn­inga­þraut Illuga: Nor­egs­kon­ungar, visku­gyðjur og eitt fjall

Hver var Nor­egs­kon­ungur þá Íslend­ingar gengu Norð­mönnum á hönd – að minnsta kosti sam­kvæmt hefð­bund­inni sögu­skoðun? Hvað heitir sú kona í Banda­ríkj­unum sem var fyrir rétti sökuð um að myrða börn sín þrjú? Ann­að­hvort skírnar- eða eft­ir­nafn dugar. Árið 1975 var Jónas Krist­jáns­son rek­inn sem rit­stjóri Vísis og stofn­aði þá ásamt sam­starfs­fólki nýtt dag­blað. Hvað nefnd­ist það? Hvað heitir nýorðin...

Mest lesið

Mest lesið í vikunni

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífshættulegan meðgöngusjúkdóm
2
Viðtal

Íslenskur læknir varpar nýju ljósi á lífs­hættu­legan með­göngu­sjúk­dóm

Nítján ára gömul lá Silja Rut Ragn­ars­dóttir nær dauða en lífi á skurð­ar­borði Land­spít­al­ans eftir alvar­legt til­felli með­göngu­eitr­unar. Íslenskur vís­inda­maður í Banda­ríkj­unum, Jóhann Elí Guð­jóns­son húð­læknir, leiðir braut­ryðj­andi rann­sóknir sem varpa nýju ljósi á hvers vegna sjúk­dóm­ur­inn kemur fram. Hann telur mögu­legt að þróa lyf við sjúk­dómnum sem bjargað gæti manns­lífum.
Ástleysið er sárt
3
Viðtal

Ást­leysið er sárt

Nánd er nær­ing, nauð­syn­leg eins og matur. Tæpur helm­ingur fólks elst upp í óör­uggum tengslum sem geta komið niður á tengslum og ást­ar­sam­böndum á full­orð­ins­árum, jafn­vel ógnað heilsu, enda er „tengsla­myndun ein af grunn­for­sendum far­sældar“, að sögn klíníska sál­fræð­ings­ins Guð­brands Árna Ísberg. Í bók sinni, Í augum þínum verð ég til, fjallar hann um getu okkar til að mynda tengsl og ást­ina í öllum sínum myndum.

Mest lesið í mánuðinum

Snýr aftur í hjúkrunarfræði eftir heilablæðingu
4
ViðtalLífið á Grensás

Snýr aftur í hjúkr­un­ar­fræði eftir heila­blæð­ingu

Við­bragðs­að­ilar héldu að Björn Ólafur Har­alds­son væri útúr­dóp­aður þegar hann lá á gólf­inu með blæð­ingu í heila. Hann var 21 árs og í hjúkr­un­ar­fræði­námi þegar áfallið reið yfir og þurfti ítrekað að leið­rétta mis­tök ófag­lærðs starfs­fólks á heil­brigð­is­stofn­unum. Nú stefnir hann á að klára námið og koma sterk­ari til baka.

Mest lesið í mánuðinum

Nýtt efni

Mest lesið undanfarið ár