Helgi Þorláksson, fyrrverandi prófessor í sagnfræði og reyndur kennari til margra ára, setur saman bók, Á sögustöðum, þar sem hann rekur og greinir tilkomu og feril sex merkisstaða á Íslandi: Bessastaða, Skálholts, Odda, Reykholts, Hóla og Þingvalla. Bókin telur 457 síður með vandaðri tilvísana- og nafnaskrá auk myndayfirlits. Verkið er í raun áframhald á viðamiklum köflum í Sögu Íslands IV og VII þar sem Helgi ýtti hraustlega við nokkrum stoðum í söguskilningi Íslendinga. Hér nýtir hann tækifærið til að hnykkja enn á gagnrýni sinni á almenna og útbreidda skoðun eða vanþekkingu á mikilvægum hluta í sögu þjóðarinnar. Gagnrýni hans er sett fram af hógværð og varfærni og yfirgripsmikilli þekkingu á viðfangsefninu frá mörgum sérsviðum, ítarlegri samantekt úr rannsóknarsögunni, eldri textum og nýjustu rannsóknum og niðurstaðan hans er í einföldu máli þessi: við lifum enn í úreltum áróðri þjóðfrelsisbaráttu áratuga fyrir lýðveldisstofnun og klifum enn á persónudýrkun karla sem voru á …
Minningarmerki
Það er mikið gagn af þessari bók svo víða sem höfundur kemur við. Hún leiðir skýrt í ljós að stór verðmæti eru falin í sögu staðanna sem hann fjallar um, þeir eru tæki til miðlunar þekkingar um horfinn tíma og geta styrkt trú manna að okkar heimur sé hluti af alþjóðlegri og fjölþjóðlegri söguheild, en við ekki eitthvað einangrað og afar sérstakt dæmi, skrifar Páll Baldvin Baldvinsson um bókina Á sögustöðum.
Birtist upphaflega í Stundinni fyrir 3 árum.
Mest lesið
1
Íslenskir trumpistar segja óeirðirnar vera upphafið
Skemmdir voru unnar á húsum og bílum í Belfast í nótt eftir að hælisleitandi gerði morðtilraun. Íslenskir trumpistar sjá fyrir sér að málið marki upphaf einhvers og hvetja jafnvel til ofbeldis.
2
Umhverfisráðherra: „Ég dauðsá eftir þessu molbúalega svari“
Umhverfisráðherra sér eftir „molbúalegu“ svari um tengsl sín við náttúruna, en spyr á móti hvort tengsl manneskjunnar við íslenska náttúru sé ekki allskonar.
3
„Fékk 21 félagi boð á þennan fund?“
Stofnandi Sósíalistaflokksins, Gunnar Smári Egilsson, segir nýjan formann flokksins, Jón Ferdínand Estherarson, reka fólk úr flokknum án heimildar og að aðalfund mætti kæra til lögreglu. „Ætti Sigmundur Davíð enn að fá að mæta á flokksþing Framsóknarflokksins?“ spyr nýr formaður.
4
Auður Jónsdóttir
Hvað hefur fjallkonan að gera með ESB – og son minn?
Ég vil geta lifað frjáls. Og ég vil að það geti sonur minn líka.
5
Indriði Þorláksson
Skattfrelsi erlendra fjárfesta
Í alþjóðlegri skattlagningu gildir að ríki skattleggi heimilisfasta og tekjur sem þar verða til. Dapurlegt er að æðsta skattastjórnsýslan vilji brjóta þessa reglu og löggjafinn beygi sig fyrir sérhagsmunum fjármálamanna.
6
Samfylkingarfólk gagnrýnir flokkinn fyrir brottfararstöð
Fyrrverandi ritari Samfylkingarinnar, fyrrverandi aðstoðarmaður forsætisráðherra og fyrrverandi borgarfulltrúi flokksins eru meðal þeirra sem harma ný lög um brottfararstöð fyrir umsækendur um alþjóðlega vernd.
Mest lesið
-
1Íslenskir trumpistar segja óeirðirnar vera upphafið
Skemmdir voru unnar á húsum og bílum í Belfast í nótt eftir að hælisleitandi gerði morðtilraun. Íslenskir trumpistar sjá fyrir sér að málið marki upphaf einhvers og hvetja jafnvel til ofbeldis. -
2
Umhverfisráðherra: „Ég dauðsá eftir þessu molbúalega svari“
Umhverfisráðherra sér eftir „molbúalegu“ svari um tengsl sín við náttúruna, en spyr á móti hvort tengsl manneskjunnar við íslenska náttúru sé ekki allskonar. -
3
„Fékk 21 félagi boð á þennan fund?“
Stofnandi Sósíalistaflokksins, Gunnar Smári Egilsson, segir nýjan formann flokksins, Jón Ferdínand Estherarson, reka fólk úr flokknum án heimildar og að aðalfund mætti kæra til lögreglu. „Ætti Sigmundur Davíð enn að fá að mæta á flokksþing Framsóknarflokksins?“ spyr nýr formaður. -
4
Auður Jónsdóttir
Hvað hefur fjallkonan að gera með ESB – og son minn?
Ég vil geta lifað frjáls. Og ég vil að það geti sonur minn líka. -
5
Indriði Þorláksson
Skattfrelsi erlendra fjárfesta
Í alþjóðlegri skattlagningu gildir að ríki skattleggi heimilisfasta og tekjur sem þar verða til. Dapurlegt er að æðsta skattastjórnsýslan vilji brjóta þessa reglu og löggjafinn beygi sig fyrir sérhagsmunum fjármálamanna. -
6
Samfylkingarfólk gagnrýnir flokkinn fyrir brottfararstöð
Fyrrverandi ritari Samfylkingarinnar, fyrrverandi aðstoðarmaður forsætisráðherra og fyrrverandi borgarfulltrúi flokksins eru meðal þeirra sem harma ný lög um brottfararstöð fyrir umsækendur um alþjóðlega vernd. -
7
Hver fékk hvað við samningaborðið í Reykjavík?
Langflest loforð í stefnuyfirlýsingunni koma frá Sjálfstæðisflokknum. Viðreisn kemur við sögu á völdum sviðum, einkum húsnæðis- og skipulagsmálum, en Framsóknarflokkurinn virðist minnst sýnilegur. Nokkur loforð í stefnuyfirlýsingunni er ekki að finna hjá neinum flokkanna þriggja, einkum þau sem snúa að smáatriðum í rekstri borgarinnar. -
8
Jón Ferdínand nýr formaður Sósíalistaflokksins
Fyrsti formaður Sósíalistaflokksins var kjörinn á aðalfundi flokksins um helgina en fundurinn var ekki auglýstur opinberlega. Lögum og stjórnskipulagi flokksins var breytt. -
9
Of lengi að semja og því „dauðir“
Bandaríkjaforseti hefur aftur árásir á Íran. -
10
Úttekt dregur fram mikla togstreitu í flugvallarmáli
Stjórnsýsluúttekt Ríkisendurskoðanda dregur fram djúpstæðan ágreining um flugvöllinn á milli borgar og ríkis. Borgarstjóri vildi umdeilt byggingarland í staðinn fyrir að fella tré í Öskjuhlið.
Mest lesið í vikunni
1
Sáu sárin sem hún faldi
Þann 7. júní verða fimm ár liðin frá fráfalli Emblu Arnars Katrínardóttur. Andlát hennar var harmafregn fyrir samfélagið, en fjölskyldan sat eftir með sorgina. Löngu áður en Embla fékk greiningu var fjölskyldunni orðið ljóst að hún væri orðin alvarlega veik, en vegna þess hve þögul veikindin voru tók tíma að fá áheyrn. Jafnvel þá skorti skilning á stöðu barnsins, sem svipti sig lífi og var jörðuð á fimmtán ára afmælisdaginn sinn.
2
Fannst rangt að mér gæti liðið vel
Áslaug Pálmadóttir Thorlacius var fjórtán ára gömul þegar hún missti nána vini með sviplegum hætti. Í kjölfarið þurfti hún að takast á við sáran missi, flókna sorg og spurningar sem aldrei verður hægt að svara til fulls. Hún segir hér frá því sem hjálpaði henni.
3
Sif Sigmarsdóttir
Ég veit hvernig Miðflokksmönnum líður
Fyrsta verk nýrrar borgarstjórnar Reykjavíkur var að breyta fánareglum.
4
Jón Trausti Reynisson
Gervilýðræði
Miðflokkurinn grefur undan lögmæti beins lýðræðis og opnar nýjan kafla í aðlögun Íslands að trumpisma.
5
Samtök fyrir heimilislausa notuð í söfnun vegna meiðyrðamáls Margrétar
Reikningur félagasamtaka sem stofnuð voru til að aðstoða heimilislausa er notaður til að safna fé vegna málskostnaðar Margrétar Friðriksdóttur í meiðyrðamáli héraðsdómara sem hún kallaði „lausláta mellu“.
6
Ekki vísa börnum á dyr
Lovísa Ingvadóttir missti bestu vinkonu sína sviplega þegar þær voru aðeins fjórtán ára gamlar. Hún fer yfir það hvernig hefði verið hægt að styðja vinahópinn betur eftir áfallið. „Það hefði verið gott ef einhver hefði komið inn í skólann og látið vita að við gætum leitað til þeirra.“
Mest lesið í mánuðinum
1
Sáu sárin sem hún faldi
Þann 7. júní verða fimm ár liðin frá fráfalli Emblu Arnars Katrínardóttur. Andlát hennar var harmafregn fyrir samfélagið, en fjölskyldan sat eftir með sorgina. Löngu áður en Embla fékk greiningu var fjölskyldunni orðið ljóst að hún væri orðin alvarlega veik, en vegna þess hve þögul veikindin voru tók tíma að fá áheyrn. Jafnvel þá skorti skilning á stöðu barnsins, sem svipti sig lífi og var jörðuð á fimmtán ára afmælisdaginn sinn.
2
Lögmaður kærður fyrir fjárdrátt úr dánarbúi
Guðrún Björg Birgisdóttir er sökuð um að hafa dregið sér hátt í 13 milljónir króna úr dánarbúi sem hún var skiptastjóri í. Lögmannsréttindi hennar eru ekki lengur virk, stofa hennar hefur verið tekin til gjaldþrotaskipta og hún tilkynnt af skiptastjóra til héraðssaksóknara vegna gruns um auðgunarbrot.
3
Móðir lést í fæðingu á Landspítalanum
Ung móðir féll frá en sonur hennar dvelur á vökudeild. Fimm konur höfðu þá látist af völdum þungunar frá árinu 1981.
4
Milljóna bónusgreiðslur ofan á forstjóralaun
Forstjórar fyrirtækja sem skráð eru í íslensku kauphöllina fengu sumir milljóna króna bónusa ofan á laun sín. Samhengið á milli bónusgreiðslna og árangurs fyrirtækjanna er óljóst. Þannig fékk forstjóri Icelandair 9 milljóna króna bónus ofan á ríflega fimm milljóna króna mánaðarlaun þrátt fyrir mikið tap.
5
Jón Trausti Reynisson
Rof í Reykjavík
Að kaupa ísskáp á einkabíl, að byggja gegn vilja fólks og útiloka aðra. Ekki aðeins sýna frambjóðendur í borgarstjórnarkosningunum margvíslegt rof frá raunveruleikanum, heldur er borgin sjálf og almenningssamgöngur hennar í rofi.
6
Áslaug Arna hættir á þingi – fékk 3,1 milljón á meðan námsleyfi stóð
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokks, tilkynnti á Alþingi rétt í þessu að hún hygðist hætta á þingi. Hún fór í námsleyfi fyrir ári eftir að hafa tapað í formannskjöri flokksins og fékk 3,1 milljón króna í laun á meðan námi hennar stóð.
Mest lesið í mánuðinum
-
1
Sáu sárin sem hún faldi
Þann 7. júní verða fimm ár liðin frá fráfalli Emblu Arnars Katrínardóttur. Andlát hennar var harmafregn fyrir samfélagið, en fjölskyldan sat eftir með sorgina. Löngu áður en Embla fékk greiningu var fjölskyldunni orðið ljóst að hún væri orðin alvarlega veik, en vegna þess hve þögul veikindin voru tók tíma að fá áheyrn. Jafnvel þá skorti skilning á stöðu barnsins, sem svipti sig lífi og var jörðuð á fimmtán ára afmælisdaginn sinn. -
2
Lögmaður kærður fyrir fjárdrátt úr dánarbúi
Guðrún Björg Birgisdóttir er sökuð um að hafa dregið sér hátt í 13 milljónir króna úr dánarbúi sem hún var skiptastjóri í. Lögmannsréttindi hennar eru ekki lengur virk, stofa hennar hefur verið tekin til gjaldþrotaskipta og hún tilkynnt af skiptastjóra til héraðssaksóknara vegna gruns um auðgunarbrot. -
3
Móðir lést í fæðingu á Landspítalanum
Ung móðir féll frá en sonur hennar dvelur á vökudeild. Fimm konur höfðu þá látist af völdum þungunar frá árinu 1981. -
4
Milljóna bónusgreiðslur ofan á forstjóralaun
Forstjórar fyrirtækja sem skráð eru í íslensku kauphöllina fengu sumir milljóna króna bónusa ofan á laun sín. Samhengið á milli bónusgreiðslna og árangurs fyrirtækjanna er óljóst. Þannig fékk forstjóri Icelandair 9 milljóna króna bónus ofan á ríflega fimm milljóna króna mánaðarlaun þrátt fyrir mikið tap. -
5
Jón Trausti Reynisson
Rof í Reykjavík
Að kaupa ísskáp á einkabíl, að byggja gegn vilja fólks og útiloka aðra. Ekki aðeins sýna frambjóðendur í borgarstjórnarkosningunum margvíslegt rof frá raunveruleikanum, heldur er borgin sjálf og almenningssamgöngur hennar í rofi. -
6
Áslaug Arna hættir á þingi – fékk 3,1 milljón á meðan námsleyfi stóð
Áslaug Arna Sigurbjörnsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokks, tilkynnti á Alþingi rétt í þessu að hún hygðist hætta á þingi. Hún fór í námsleyfi fyrir ári eftir að hafa tapað í formannskjöri flokksins og fékk 3,1 milljón króna í laun á meðan námi hennar stóð. -
7
Fannst rangt að mér gæti liðið vel
Áslaug Pálmadóttir Thorlacius var fjórtán ára gömul þegar hún missti nána vini með sviplegum hætti. Í kjölfarið þurfti hún að takast á við sáran missi, flókna sorg og spurningar sem aldrei verður hægt að svara til fulls. Hún segir hér frá því sem hjálpaði henni. -
8
Tugmilljóna launahækkanir forstjóranna í kauphöllinni
Laun forstjóra skráðra félaga hækka víða töluvert á milli ára, á sama tíma og tengsl þeirra við afkomu og verðmætasköpun fyrirtækjanna eru óljós. Fimm forstjórar fengu meira en hundrað milljónir greiddar. Í heild kostuðu 26 forstjórar 3,1 milljarð króna. -
9
Í minningu afastráksins
Gunnar Randversson starfaði í áratugi sem tónlistarkennari, hefur skrifað ljóð og smásagnasafn. Áföllin hafa mótað líf hans. Ellefu ára gamall horfði hann á föður sinn deyja, 21 árs missti hann móður sína og fyrir þremur árum lést fjögurra ára gamall dóttursonur hans. Í ljóðabókinni Hvernig er söknuður á litinn? eru ljóð skrifuð í minningu litla drengsins. Eftir fráfall hans leitaði Gunnar í kirkjuna. -
10
Þetta voru loforð Sjálfstæðisflokksins
Sjálfstæðisflokkurinn fer inn í meirihlutaviðræður í Reykjavík með ítarlegan lista yfir 152 loforð og aðgerðir. Flokkurinn vill ráðast strax í breytingar á samgöngum, skipulagi, leikskólamálum og rekstri borgarinnar og boðar umfangsmikla stefnubreytingu frá fráfarandi meirihluta.
Athugasemdir