Halldór Benjamín Þor­bergs­son, fram­kvæmda­stjóri Samtaka atvinnu­lífs­ins (SA), segir að sam­tökin eigi ekki að veigra sér við að taka slagi til varnar frjálsu mark­aðs­hag­kerfi. Hann segir það ljótan leik þegar verka­lýðs­sam­tök blanda saman bar­áttu sinni og sós­í­al­isma.

Þetta kemur fram í við­tali við hann í nýjasta hefti Þjóðmála, tíma­rits um stjórn­mál og menn­ingu, sem á að mestu sam­leið með hug­mynda­fræði Sjálf­stæð­is­flokks­ins. Rit­stjóri þess er Gísli Freyr Val­dórs­son, fyrr­ver­andi aðstoð­ar­maður Hönnu Birnu Krist­jáns­dóttur dóms­mála­ráð­herra, og á meðal höf­unda greina eru margir af hug­mynda­fræð­ingum og kjörnum full­trúum flokks­ins.

Í við­tal­inu er Halldór Benjamín spurður um breyt­ingar á for­ystu­liði ýmissa verka­lýðs­fé­laga, sem sagt er að nú sé stýrt af fólki sem aðhyllist sós­í­al­isma og popúl­isma. Leið­tog­arnir hafi talað á þeim nótum að á Íslandi þurfi að eiga sér stað sós­íal­ísk bylt­ing og kjara­bar­áttan þannig á hug­mynda­fræði­legum nótum. Líklega er þar vísað til Sól­veigar Önnu Jóns­dóttur, for­manns Eflingar, Ragnars Þórs Ing­ólfs­sonar, for­manns VR, og Drífu Snædal, for­seta ASÍ.

Sólveig Anna Jóns­dóttir og Ragnar Þór Ing­ólfs­sonSkipt hefur verið um for­ystu í Eflingu, VR og ASÍ und­an­farin ár.

Mynd: Heiða Helga­dóttir

„Út frá hags­munum launa­fólks er hins vegar ljótur leikur að blanda saman verka­lýðs­bar­áttu og sós­í­al­isma“

„Hug­mynda­fræði komm­ún­ista og sós­í­al­ism­inn hefur oftar en ekki leitt til tak­marka­lausrar mann­legrar þján­ingar og á ekk­ert erindi á Íslandi á 21. öld­inni,“ segir Halldór Benjamín. „Und­ir­tektir sam­fé­lags­ins við hug­mynda­fræði sós­í­al­ism­ans eru enda engar og þeir sem boða þessa hug­mynda­fræði ná ekki í gegn. Ég geri engar athuga­semdir við það. Fólk er bæði minn­ugt og vel lesið og veit hvað virkar og hvað ekki. Blandað mark­aðs­hag­kerfi er ekki bara spurn­ingin heldur líka svarið og ég fagna hverju tæki­færi til að rök­ræða það. Ég hef gaman af sós­í­alistum. Út frá hags­munum launa­fólks er hins vegar ljótur leikur að blanda saman verka­lýðs­bar­áttu og sós­í­al­isma.“

Hann segir alla tapa á slíkri blöndu. „Auðvitað er þeim frjálst að reka sína hug­mynda­fræði. SA eru ekki flokkspóli­tísk sam­tök, við styðjum mark­aðs­hag­kerfið en ekki skil­yrð­is­laust því þau eru hluti af stærra sam­fé­lagi. Mark­aðs­hag­kerfið er þó grunn­stefið sem við leitum til þegar við sjáum fram á nýjar áskor­anir.“

„Þess vegna má for­ysta SA ekki veigra sér við að taka hug­mynda­fræði­lega slagi til varnar frjálsu mark­aðs­hag­kerfi“

Halldór Benjamín segir mik­il­vægt að SA hlusti eftir og skilji ýmis sjón­ar­mið þar sem með­limir sam­tak­anna séu mis­mun­andi. Mik­il­vægt sé þó að aðgerðir SA við gerð kjara­samn­inga byggi á mark­aðs­lausnum. „Þess vegna má for­ysta SA ekki veigra sér við að taka hug­mynda­fræði­lega slagi til varnar frjálsu mark­aðs­hag­kerfi,“ segir hann. „Hag­vaxt­ar­auk­inn í Lífs­kjara­samn­ingnum er dæmi um slíkt. Það þarf að vera búið að ræða við almenn­ing og fjalla um það í víðu sam­hengi hvernig hag­vöxtur einn og sér styrkir efna­hags­lega stöðu þjóð­ar­bús­ins og efna­hags­leg gæði heim­il­anna.“

Loks segir Halldór Benjamín að mik­il­vægt sé að SA hafi sterka hug­mynda­fræði. „SA þurfa líka að þró­ast með tím­anum og við þurfum að hlusta á raddir sam­fé­lags­ins og aðlag­ast, ann­ars dagar sam­tökin uppi sem nátt­tröll,“ segir hann. „Við getum bara tekið dæmi um það hvernig almenn umræða þró­ast og á sér stað á sam­fé­lags­miðlum. Við tökum þátt í þeirri umræðu og á þeim vett­vangi. Við verjum í það bæði tíma og fjár­munum og gerum mynd­bönd sem segja flókna sögu á ein­faldan máta. En það er rétt að starf­semi SA er víð­tæk­ari núna en hún hefur verið og sú þróun mun halda áfram. Sterk hug­mynda­fræði, sett fram á skilj­an­legan og aðgengi­legan máta, styrkir stöðu Samtaka atvinnu­lífs­ins til fram­tíðar. Í frum­kvæði er fólgið mikið vald.“