Aukin fjárframlög til Landspítalans leiða ekki til aukins fjármagns til menntunar og vísinda

Nauð­syn­legt er að stjórn­völd auki áherslu á menntun heil­brigð­is­starfs­manna en ekki síður að halda mennt­uðum heil­brigð­is­starfs­mönnum í störfum. Ef stefnt er að breyta lækna­nám­inu og fjölga nem­endum úr 48 í 60 á næstu árum þá þarf heil­brigð­is­kerfið að eiga mögu­leika á að mæta þeirra fjölgun. Þetta segir Kristján Erlends­son, læknir og kennslu­stjóri lækna­deilar háskóla Íslands, í grein í nýjasta tölu­blaði Lækna­blaðs­ins.

Hann skorar á stjórn­völd að fara í átak í að byggja upp mennta­væna inn­viði í heil­brigð­is­kerf­inu og vísar hann jafn­framt til skýrslu frá Alþjóða­heil­brigð­is­mála­stofnun sem greinir því að 18 millj­ónir heil­brigð­is­starfs­manna muni vanta á heims­vísu árið 2030.

Kristján bendir enn fremur á í grein sinni að sam­kvæmt Mckinsey skýrsl­unni frá árinu 2016, sem gerð var að beiðni fjár­laga­nefndar Alþingis, sé íslenska heil­brigð­is­kerfið nú þegar alvar­lega und­ir­mannað og ef ekk­ert verði að gert þá muni það bitna á þróun og gæðum heil­brigð­is­þjón­ust­unnar. Þess megi nú þegar sjá merki.

Ísland langt á eftir Norðurlöndunum

Í grein Krist­jáns kemur fram að fyrir menntun lækna­nema þurfi góða sam­vinnu við heil­brigð­is­stofn­anir fyrir klíníska menntun, en þar hafi Ísland setið eftir í sam­an­burði við hin Norð­ur­löndin sem og Banda­ríkin og Bretland. Í dag sé fjár­magn til mennt­unar og vís­inda á Land­spít­al­anum undir 1 pró­sent af heild­ar­kostnað spít­al­ans. Í Vís­inda­stefnu spít­al­ans frá 2007 var stefnt að sú tala væri 3 pró­sent sem er þó vel undir stefnu Norð­ur­land­anna í þessu málum en þar var talan 6 pró­sent árið 2007. Kristján bendir á að lítið fjár­magn og aukið þjón­ustu­á­lagi sem og fjölgun nem­enda hljóti að fylgja hnignun í menntun og vís­indum.

Fram kemur í umsögn Land­spít­al­ans um þings­á­lykt­un­ar­til­lögu um fjár­mála­ætlun 2019 til 2023 frá 3. maí síð­ast­liðnum að Land­spít­al­inn óski eftir tals­vert meira fjár­magni en þings­á­lykt­un­ar­til­lagan geri ráð fyrir. Í umsögn­inni kemur meðal ann­ars fram ósk um fjár­magn til að við­halda og byggja upp vís­inda­starf og til að sinna fjölgun nem­enda í heil­brigð­is­vís­indum. En fram kemur að mat Land­spít­al­ans á upp­safn­aðri við­bót­ar­fjár­þörf til að sinna þeim tveimur verk­efnum til næstu þurfi 893 millj­ónum króna árið 2018 en alls 12.788 millj­ónir upp­safnað til að standa undir 5 ára áætlun.

Hlutfall fjármagns til mennta- og vísindastarfs mun ekki hækka

Samkvæmt nýja fjár­laga­frum­varp­inu verða fram­lög rík­is­ins til rekst­urs Land­spít­al­ans á næsta ári 71,3 millj­arðar króna eða 65,4 millj­arðar að teknu til­liti til sér­tekju­áætlun­ar, sam­an­borið við 61,8 millj­arða að teknu til­liti til sér­tekna árið 2018.

Í sam­tali við Kjarninn segir Anna Sigrún Bald­urs­dóttur, aðstoð­ar­maður Páll Matth­í­as­sonar for­stjóra Land­spít­al­ans, að ekki sé gert ráð fyrir auknu fjár­magni til mennta- og vís­inda­starfs innan Land­spít­al­ans í nýja fjár­laga­frum­varp­inu. Land­spít­al­inn hafi ítrekað á hverju ári óskað eftir auknu fjár­magni til mennta- og vís­inda­starfs og muni gera það áfram. Hún tekur fram að Land­spít­al­inn sé nú þegar búin að koma með athuga­semdir við frum­varpið. Hlutfall fjár­magns til mennta- og vís­inda innan Land­spít­al­ans muni því ekki hækka úr undir 1 pró­sent á næsta ári þó fjölgun hjúkr­un­ar­fræði­nema sem og lækna­nema liggi fyrir.