Dauðs­föllum vegna of stórra skammta lyfja eða fíkni­efna í Banda­ríkj­unum hefur fækkað umtals­vert sam­kvæmt grein­ingum á heil­brigð­is­gögnum á lands­vísu. Ekki hafa færri lát­ist úr ofskömmtun í þrjú ár. Vonast er til að skýr­ingin felist í að loks hafi eitt­hvað áunn­ist í bar­átt­unni gegn fíkni­efnafar­aldr­inum í land­inu. Í frétt CNN er þó tekið fram að dauðs­föllin eru enn fleiri en þau voru fyrir kór­ónu­veiru­far­ald­ur­inn.  

Dauðs­föllum vegna of stórra skammta fjölg­aði þegar í upp­hafi far­ald­urs­ins og náði hámarki um hann miðjan. Andlátin voru 30 pró­sent fleiri árið 2020 en 2019 og átti þeim enn eftir að fjölga um 16 pró­sent árið 2021. En í lok árs í fyrra var þeim tekið að fækka og hefur sú þróun haldið áfram það sem af er ári. 

Árið 2019 lét­ust um 71 þús­und manns eftir að taka of stóran skammt í Banda­ríkj­unum. Á einu ári, nú frá apríl í fyrra og til apr­íll­oka í ár, voru dauðs­föllin um 101 þús­und. Þau voru um 10 pró­sentum færri en tólf mán­uð­ina þar á undan.

Í frétt CNN er haft eftir sér­fræð­ingum Banda­rísku smit­sjúk­dóma­stofn­un­ar­innar að fækk­unin sé að mestu til­komin vegna þess að færri hafi tekið of stóran skammt af hinu sterka lyf­seð­ils­skylda fent­anyl. Séu þessi tvö tólf mán­aða tíma­bil borin saman kemur í ljós að dauðs­föllum vegna fent­anyls hafði fækkað um 20 pró­sent. Þau eru hins vegar enn þá stærsta dán­ar­or­sökin þegar kemur að of stórum skömmtum.

Breytt nálgun

Sér­fræð­ingar segja vissu­lega ánægju­legt að til­fellum hafi fækkað en minna á að þau séu enn miklu fleiri en fyrir far­ald­ur­inn. Þá minna þeir sér­fræð­ingar sem CNN ræðir við á að koma hefði átt í veg fyrir flest þess­ara dauðs­falla. 

Engin ein ástæða er talin liggja að baki fækk­un­inni en flestir vilja meina að hún teng­ist gríð­ar­lega umfangs­miklu alls­herj­ar­átaki og vit­und­ar­vakn­ingu sem heil­brigð­is­starfs­fólk og aðrir sem hafa látið sig málið varða hafa staðið að. Þar hefur, að sögn lækna, breytt nálgun skipt sköpum. Loks sé farið að líta á fíkn sem lýð­heilsu­mál og skaða­minnk­andi úrræði gerð aðgengi­legri. Þá hafi aðgengi að lyf­inu naloxone batnað en það er notað þegar þörf er á taf­ar­lausri neyð­ar­með­ferð vegna ofneyslu ópíóða.